Sean Penn

Sean Penn
Sean Penn podczas 81. ceremonii wręczenia Oscarów w 2009 roku
Prawdziwe nazwisko	Sean Justin Penn
Data i miejsce urodzenia	17 sierpnia 1960 Santa Monica
Zawód	Aktor, reżyser, scenarzysta, producent filmowy
Współmałżonek	Madonna (1985-1989) Robin Wright Penn (1996-2010)
Lata aktywności	1974 − nadal
Nagrody Nagroda Akademii Filmowej Najlepszy aktor pierwszoplanowy 2009 Obywatel Milk 2004 Rzeka tajemnic Złoty Glob Najlepszy aktor w filmie dramatycznym 2004 Rzeka tajemnic Nagroda Gildii Aktorów Ekranowych Najlepszy aktor pierwszoplanowy 2009 Obywatel Milk Nagroda na MFF w Berlinie Najlepszy aktor 1996 Przed egzekucją Nagroda na MFF w Cannes Najlepszy aktor 1997 Jak jej nie kochać
Galeria ilustracji w Wikimedia Commons
Kolekcja cytatów w Wikicytatach
Profil w bazie IMDb
Profil w bazie Filmweb.pl
Profil w bazie Stopklatka.pl

Sean Justin Penn (ur. 17 sierpnia 1960 w Santa Monica, Kalifornia) – amerykański aktor, producent, scenarzysta, reżyser i dziennikarz. Dwukrotny laureat Oscara.

Początki kariery

Sean Penn urodził się w Los Angeles. Pochodzi z artystycznej rodziny. Jego ojciec, Leo, był reżyserem (Sean zagrał w jego filmie "Proces w Berlinie", a w dzieciństwie w jednym z odcinków "Domku na prerii", który ten współtworzył) a matka, Eileen Ryan, aktorką. Ma także dwóch braci: Michaela (muzyka) i Chrisa (zmarłego w 2006, także aktora). Zadebiutował rolą Alexa Dwyera w filmie "Szkoła kadetów". Pozycję gwiazdy zapewnił mu film "Sokół i koka". Prowadził burzliwe życie naznaczone przez alkohol, narkotyki i liczne romanse, trafił także do więzienia za pobicie fotoreportera. Po wyjściu z niego zagrał w filmie "Kolory" Dennisa Hoppera, który wraz z Jackiem Nicholsonem był jego przyjacielem i mentorem.

Lata późniejsze oraz kariera reżysera i scenarzysty

Od lat 90. do teraz Penn stworzył szereg uznanych kreacji. m.in. w takich produkcjach jak "Życie Carlita" (1993), "Przed egzekucją" (1995), "Sam" (2001), "21 gramów" (2003) "Rzeka tajemnic" (2003) czy "Obywatel Milk" (2008) (za role w dwóch ostatnich otrzymał Oscara). W 1991 powstał inspirowany piosenką "The Highway Patrolman" Bruce'a Springsteena film "Indiański Biegacz" opowiadający historię dwóch skłóconych ze sobą braci, w którym Penn zadebiutował jako reżyser i scenarzysta. Kolejne wyreżyserowane przez niego filmy według własnego scenariusza to:

"Obsesja" (1995) Dramat psychologiczny o zamożnym jubilerze którego cały świat wali się po tym jak jego ukochana córka ginie w wypadku spowodowanym przez pijanego kierowcę.

"11.09.01" (2002) Etiuda filmowa opowiadająca o starszym mężczyźnie który nie potrafi pogodzić się ze śmiercią żony, dołączona do zbioru mającego upamiętnić zamachy 11 września w ich pierwszą rocznicę.

"Wszystko za życie" (2007) Ekranizacja opartej na faktach książki Jona Krakauera pod tym samy tytułem, przedstawiającej dzieje amerykańskiego wędrowca Chrisa McCandlessa, który po studiach porzucił dotychczasowe życie i zainspirowany powieściami Jacka Londona oraz traktatami Henry'ego Davida Thoreau wyrusza w trwającą dwa lata podróż po Ameryce Północnej, która kończy się dla niego śmiercią głodową w alaskańskiej głuszy. Jest ona prawdopodobnie najpopularniejszym i najlepszym dziełem w reżyserskim i scenopisarskim dorobku Penna.

Jako reżyser nakręcił także obraz "Obietnica" według scenariusza Jerzego Kromolowskiego i Mary Olson-Kromolowski, w którym główną rolę podobnie jak w "Obsesji" zagrał Jack Nicholson.

Kariera dziennikarska

Działalność dziennikarską Sean rozpoczął w latach 80. Pisze teksty do takich gazet jak :"Rolling Stone", "Interview" i "Time". W 2005 w "The San Francisco Chronicle" ukazał się jego artykuł o sytuacji w Iraku, który napisał po powrocie z drugiego pobytu w tym kraju. Przeprowadził także m.in. wywiad z pisarzem Charlesem Bukowskim.

Poglądy i działalność polityczna

Jest zwolennikiem pierwszego czarnoskórego prezydenta Stanów Zjednoczonych Baracka Obamy, a także zaciekłym wrogiem poprzedniego prezydenta, George'a W. Busha. Szczególnie krytykował go za agresję na Irak. W ramach protestu dwukrotnie wyjechał do tego kraju.

Życie osobiste

Penn był dwukrotnie żonaty: w 1985 ożenił się z Madonną, którą poznał na planie teledysku. Później (jako już małżeństwo) zagrali wspólnie w filmie "Niespodzianka z Szanghaju". Rozwiódł się z nią w 1989. Od 1996 do 2009 żonaty był z aktorką Robin Wright Penn, która wystąpiła w jego filmie "Obsesja". Ma z nią dwójkę dzieci: córkę Dylan (ur. 1991) oraz syna Hoppera (ur. 1993). Małżeństwo Seana i Robin przeżywało liczne kryzysy, głównie za sprawą jego zdrad. Kilkakrotnie do sądu składany był pozew rozwodowy, lecz za każdym razem był w końcu wycofywany. Ostatecznie rozwiedli się 04.08.2010. Na początku 2011 spotykał się z amerykańską aktorką Scarlett Johansson.

Przyjaźń z Charlesem Bukowskim

Sean był wielkim fanem twórczości prozaika i poety Charlesa Bukowskiego, uważanego za jedną z najoryginalniejszych i najbardziej kontrowersyjnych postaci współczesnej literatury amerykańskiej. Pod jego wpływem zaczął pisać wiersze. Udało mu się z nim zaprzyjaźnić, był jedyną gwiazdą show-businessu którą Bukowski tolerował. Penn miał także zagrać główną rolę w filmie "Ćma barowa" do którego scenariusz napisał Buk, jednak nie doszło to do skutku ponieważ aktor zgodził się zagrać za symbolicznego dolara, ale tylko pod warunkiem że reżyserować będzie Dennis Hopper. Kategorycznie nie zgodził się na to reżyser Barbet Schroeder, który jako pierwszy wystąpił do Bukowskiego z propozycją nakręcenia filmu. Dzięki deklaracji Penna o projekcie zrobiło się głośno w Hollywood, co znacznie ułatwiło znalezienie producenta. W końcowym efekcie rolę dostał jego konkurent, Mickey Rourke. Mimo to Sean nadal przyjaźnił się z pisarzem, wygłosił nawet mowę na jego pogrzebie oraz zadedykował mu swój film "Obsesja".

Filmografia

Aktor

• "Fair Game" jako Joseph C. Wilson
• "Drzewo życia" (The Tree of Life)
• "The Last Face"
• "Obywatel Milk" (Milk) jako Harvey Milk
• "In Search Of Captain Zero" jako Allan
• "Taste of Water"
• "Wszyscy ludzie króla" (All the King's Men) jako Willie Stark
• "Tłumaczka" (Interpreter, The) jako Tobin Keller
• "Zabić prezydenta" (Assassination of Richard Nixon, The) jako Samuel Bicke
• "Rzeka tajemnic" (Mystic River) jako Jimmy Markum
• "Wszystko dla miłości" (It's All About Love)
• "21 gramów" (21 Grams) jako Paul Rivers
• "Jestem Sam" (I Am Sam) jako Sam
• "Zanim zapadnie noc" (Before Night Falls) jako Cuco Sanchez
• "Przekleństwo wyspy" (Weight of Water, The) jako Thomas Janes
• "Ostatnie lato" (Up at the Villa) jako Rowley Flint
• "Słodki drań" (Sweet and Lowdown) jako Emmet Ray
• "Cienka czerwona linia" (Thin Red Line, The) jako Sierżant Edward Welsh
• "Harmider" (Hurlyburly) jako Eddie
• "Gra" (Game, The) jako Conrad
• "Cena miłości" (Loved) jako Człowiek ze wzgórza
• "Jak jej nie kochać" (She's so lovely) jako Eddie Quinn
• "Droga przez piekło" (U Turn) jako Bobby Cooper
• "Hugo Pool" jako Dziwak
• "Przed egzekucją" (Dead Man Walking) jako Matthew Poncelet
• "Życie Carlita" (Carlito's Way) jako David Kleinfeld
• "Cruise Control" jako Jeffrey
• "Stan łaski (State of Grace) jako Terry Noonan
• "Nie jesteśmy aniołami" (We're No Angels) jako Jim, Father Reilly
• "Ofiary wojny" (Casualties of War) jako Meserve
• "Kolory" (Colors) jako Danny McGavin
• "Chłodny odcień błękitu" (Cool Blue) jako Phil Hydraulik
• "Proces w Berlinie" (Judgment in Berlin)
• "W swoim kręgu" (At Close Range) jako Brad Whitewood Jr
• "Niespodzianka z Szanghaju" (Shanghai Surprise) jako Glendon Wasey
• "Sokół i koka" (Falcon and the Snowman, The) jako Daulton Lee
• "Świry" (Crackers) jako Dillard
• "Wyścig z księżycem" (Racing with the Moon) jako Henry Hopper Nash
• "Summerspell" jako Buddy
• "Niegrzeczni chłopcy" (Bad Boys) jako Mick O'Brien
• "Beztroskie lata w Ridgemont High" (Fast Times at Ridgemont High) jako Jeff Spicoli
• "Prawo Hellingera" (Hellinger's Law)
• "Szkoła kadetów" (Taps) jako Alex Dwyer

Reżyser

• "Indiański biegacz" ("The Indian Runner", 1991)
• "Obsesja" ("The Crossing Guard", 1995)
• "Obietnica" ("The Pledge", 2001)
• "11.09.01" ("11'09'01 September", 2002)
• "Wszystko za życie" ("Into the wild", 2007)

Scenarzysta

• "Indiański biegacz" ("The Indian Runner", 1991)
• "Obsesja" ("The Crossing Guard", 1995)
• "11.09.01" (11'09'01 September", 2002)
• "Wszystko za życie" ("Into the wild", 2007)

Producent

• "Obsesja" ("The Crossing Guard", 1995)
• "Cena miłości" ("Loved", 1997)
• "Obietnica" ("The Pledge", 2001)
• "Wszystko za życie" ("Into the wild", 2007)
• "In Search Of Captain Zero", (2008)

Linki zewnętrzne

• Sean Penn w NNDB (ang.)

Nagrody
Poprzednik Daniel Day-Lewis za Aż poleje się krew	Oscar dla Najlepszego aktora pierwszoplanowego 2009 za Obywatel Milk	Następca Jeff Bridges za Szalone serce
Poprzednik Adrien Brody za Pianista	Oscar dla Najlepszego aktora pierwszoplanowego 2004 za Rzeka tajemnic	Następca Jamie Foxx za Ray
Poprzednik Jack Nicholson za Schmidt	Złoty Glob dla Najlepszego aktora w filmie dramatycznym 2003 za Rzeka tajemnic	Następca Leonardo DiCaprio za Aviator
Poprzednik Daniel Day-Lewis za Aż poleje się krew	Nagroda Gildii Aktorów Filmowych dla Najlepszego aktora pierwszoplanowego 2009 za Obywatel Milk	Następca Jeff Bridges za Szalone serce