Metro w Moskwie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Metro w Moskwie
Metro w Moskwie
Logo moskiewskiego metra
Dane ogólne
Lokalizacja Moskwa, Krasnogorsk, Rieutow
Rodzaj transportu metro
Data uruchomienia 15 maja 1935
Dane techniczne
Liczba linii 12
Liczba stacji 195
Inne informacje
Operator Moskovsky Metropoliten

Metro moskiewskie (ros. Московский метрополитен) – system kolei miejskiej, głównie podziemnej, zlokalizowany w stolicy RosjiMoskwie, liczący łącznie 325,4 km długości i składający się z 12 linii, na których znajduje się 195 stacji. Należy do najbardziej obciążonych systemów metra na świecie. Codziennie korzysta z niego 2 392 200 pasażerów (2002).

Metro moskiewskie wyróżniają przede wszystkim stacje, których część uważana jest za wzorcowy przykład architektury socrealizmu, wnętrza stacji przypominają pałace, pod sufitami wiszą misterne żyrandole.

Statystyki[1][edytuj | edytuj kod]

  • Odległość między stacjami:
    • średnia – 1,8 km
    • najmniejsza – 0,5 km
    • największa – 6,47 km
  • Stacji – 194
  • Największa głębokość stacji – 84 m
  • Schody ruchome:
    • liczba – 637
    • łączna długość – 66,8 km
    • największa długość – 126 m
  • Zajezdni – 15
  • Pociągów dziennie – 9992
  • Wagony:
    • liczba – 4510
    • średnio dziennie używanych – 3438
  • Średnia dzienna trasa wagonu – 548,7 km
  • Pasażerów w wagonie – 50
  • Średnia prędkość – 41,62 km/h
  • Zatrudnionych – 35 623
  • Zgodność z rozkładem jazdy – 99,98%
  • Najmniejszy odstęp między odjazdami – 1,5 minuty
  • Długość przeciętnej podróży – 13 km

Historia[edytuj | edytuj kod]

Stacja Sokoniki w 1935

Pierwszy projekt moskiewskiego metra powstał w 1901. Do wybuchu I wojny światowej powstały także inne, nowe projekty budowy metra w Moskwie.

Pierwszą linię moskiewskiego metra uruchomiono 15 maja 1935 i przebiegała ona od stacji Sokolniki do stacji Park Kultury z odgałęzieniem do stacji Smolenskaja (to odgałęzienie to linia Arbackaja przedłużona do stacji Kijewskaja, przechodząc przez rzekę Moskwę po moście).

W latach 1957–1992 metro nosiło imię W.I.Lenina (ros. Московский метрополитен имени В. И. Ленина). Wcześniej jego patronem był Łazar Kaganowicz.

Do wybuchu II wojny światowej zbudowano jeszcze 2 nowe linie. W marcu 1938 linia Arbackaja została przedłużona do stacji Kurskaja (obecnie ta część nazywa się linią Arbacko-Pokrowską). We wrześniu 1938 otworzono linię Gorkowsko-Zamoskworeczną, od stacji Sokoł do stacji Teatralnaja.

Projekty dalszej kompleksowej rozbudowy metra zostały zawieszone podczas wojny. Rozpoczęto tylko budowę fragmentów linii: TeatralnajaAwtozawodskaja (z przejściem przez rzekę Moskwę podziemnym tunelem) oraz KurskajaIzmaiłowskij Park (4 stacje).

Jesienią 1941 metro służyło za schron przeciwlotniczy, a pewna część wagonów została ewakuowana. Zgodnie z postanowieniem państwowego komitetu obrony z 15 października 1941 w wypadku pojawienia się wroga u wrót Moskwy metro miało zostać zniszczone.

Po wojnie rozpoczęto budowę czwartego etapu metra linii Kolcewej i głębokiego odcinka linii Arbackiej od stacji Plac Rewolucji do stacji Kijewskiej.

Początkowo linię Kolcewą zamierzano poprowadzić pod Pierścieniem Sadowym (Sadowoje Kolco) (który stanowił granicę miasta w XVI wieku). Pierwsza część linii od stacji Park Kultury do stacji Kurskaja (1950) przebiegała właśnie w ten sposób. Później jednak północną część linii Kolcewej postanowiono zbudować 1–1,5 km od Sadowego Kolca i w ten sposób zapewniono dostęp do 7 z 9 moskiewskich stacji. Druga część linii Kolcewej została otwarta w 1952 (stacja Kurskaja – stacja Biełorusskaja), a w 1954 budowę linii zakończono.

Budowa głębokiej części linii Arbackiej przebiegała w czasach zimnej wojny i przewidywano jej wykorzystanie jako schronu przeciwatomowego na wypadek wojny. Po zakończeniu budowy linii w 1953, jej górna część została zamknięta (od stacji Płoszczad Riewolucii do Kijewskiej), ale w 1958 znów została оtwarta jako część linii Filowskiej.

Później już nie posługiwano się terminem „etap” jako część planu rozbudowy, jednak oddane w latach 1957–1958 określa się czasem jako piąty „etap”.

W styczniu 1977 i w lutym 2004 miały miejsce zamachy, a w marcu 2010 zorganizowano dwa zamachy.

Linie metra[edytuj | edytuj kod]

Schemat sieci metra
Nazwa polska Numer i kolor Nazwa rosyjska Rok otwarcia Ostatnia rozbudowa Długość Stacji
Sokolniczeska 1 Сокольническая 1935 1990 26,1 km 19
Zamoskworiecka 2 Замоскворецкая 1938 2012 39,9 km 21
Arbacko-Pokrowska 3 Арбатско-Покровская 1938 2012 45,5 km 22
Filowskaja 4 Филёвская 1958 2006 14,9 km 13
Kolcewaja (Okrężna) 5 Кольцевая 1950 1954 19,4 km 12
Kałużsko-Ryska 6 Калужско-Рижская 1958 1990 37,8 km 24
Tagańsko-Krasnopriesnieńska 7 Таганско-Краснопресненская 1966 2013 40,5 km 22
Kalinińska 8 Калининская 1979 2014 19,7 km 10
Sierpuchowsko-Timiriaziewskaja 9 Серпуховско-Тимирязевская 1983 2002 41,2 km 25
Lublinsko-Dmitrowskaja 10 Люблинско-Дмитровская 1995 2011 28,0 km 17
Kachowska 11 Каховская 1995 2011 3,3 km 4
Butowska 12 Бутовская 2003 2014 10,0 km 7
Razem: 325,4 km 194

Zajezdnie (Депо)[edytuj | edytuj kod]

  • ТCz-1 Północna (Северное)
  • ТCz-2 Sokół (Сокол)
  • ТCz-3 Izmajłowo (Измайлово)
  • ТCz-4 Krasnaja Priesnia (Красная Пресня)
  • ТCz-5 Kałużskoje (Калужское)
  • ТCz-6 Planiernoje (Планерное)
  • ТCz-7 Zamoskworiecka (Замоскворецкое)
  • ТCz-8 Warszawska (Варшавское)
  • ТCz-9 Filowska (Фили)
  • ТCz-10 Swibłowo (Свиблово)
  • ТCz-11 Wychino (Выхино)
  • ТCz-12 Nowogiriejewo (Новогиреево)
  • ТCz-13 Czierkizowo (Черкизово)
  • ТCz-14 Władykino (Владыкино)
  • ТCz-15 Pieczatniki (Печатники)
  • ТCz-16 Bratiejewo (Братеево), w budowie
  • TCz-17 Mitino (Митино), w budowie
  • TCz-18 Sołncjewo (Солнцево), w budowie

Metro moskiewskie nieznane[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Osobny artykuł: Metro-2.

W Moskwie oprócz powszechnie znanej i bardzo rozbudowanej sieci metra istnieje też drugie, określane kryptonimem system D-6 (Д-6) zaś od publikacji w 1992 w czasopiśmie „Ogoniok” bardziej znane jako Metro-2, eksploatujące wydzielone jedynie dla aparatu władzy 3 linie.

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Commons in image icon.svg