Metro w Pradze

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Metro w Pradze
Metro w Pradze
Stacja Kobylisy
Dane ogólne
Lokalizacja  Czechy, Praga
Rodzaj transportu metro
Data uruchomienia 9 maja 1974
Dane techniczne
Całkowita
długość linii
59,1 km
Liczba linii 3
Liczba pojazdów 107 składów metra
Liczba stacji 57
Inne informacje
Dzienna
liczba pasażerów
1,6 mln (2009)
Roczna
liczba pasażerów
585,0 mln (2009)[1]
Prześwit toru 1435 mm
Właściciel Miasto Stołeczne Praga
Operator Dopravní podnik hlavního města Prahy
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa
Logo praskiego metra

Metro w Pradze – system kolei podziemnej w Pradze. Jest to jedyna sieć metra w Czechach i najszybszy środek lokomocji w stolicy, dziennie przewożący ponad półtora miliona pasażerów. Pierwszy odcinek został oddany do użytku 9 maja 1974 roku.

Podstawowe informacje[edytuj | edytuj kod]

Praskie metro składa się z trzech linii, każda o innym kolorze i innym oznaczeniu literowym na mapach: linia A (zielona), linia B (żółta) i linia C (czerwona). 57 stacji (w tym trzy przesiadkowe-wielopoziomowe) połączone zostało ponad 59-kilometrową siecią torów, budowanych głównie pod ziemią. Metro działa od godziny 5 rano do północy, z odstępami między kolejnymi pociągami rzędu 2-3 minut w godzinach szczytu. Rocznie przewozi ponad 530 milionów pasażerów (według danych z 2006 roku).

Linie metra praskiego
nazwa barwa stacje końcowe data otwarcia długość liczba stacji czas przejazdu
A zielona DejvickáDepo Hostivař 12 sierpnia 1978 10,995 km 13 23 min
B żółta ZličínČerný Most 2 listopada 1985 25,704 km 24 41 min
C czerwona LetňanyHáje 9 maja 1974 22,4 km 20 36 min

Prague metro plan 2008.svg


Metro zarządzane jest przez Przedsiębiorstwo Komunikacyjne Miasta Stołecznego Pragi (Dopravní podnik hl. m. PrahyDP Praha), które prócz metra obsługuje również tramwaje, autobusy, kolejkę na wzgórze Petřín i wyciąg krzesełkowy w praskim zoo. W roku 1993 utworzono praską komunikację zintegrowaną (Pražská integrovaná dopravaPID) poprzez połączenie systemu z pociągami i autobusami podmiejskimi. Cały system podzielony jest na strefy (z różnymi cenami biletów), ale metro znajduje się w jednej – centralnej strefie.

Wygląd linii i stacji[edytuj | edytuj kod]

Stacja przesiadkowa Můstek
Information icon.svg Osobny artykuł: Lista stacji metra w Pradze.

Wszystkie trzy linie łączą się w centrum miasta dzięki trzem stacjom przesiadkowym. Stacje wybudowano na różnych głębokościach – najgłębiej położona jest stacja Náměstí Míru (53 metry pod powierzchnią ziemi). Odcinki linii w centrum miasta powstały przy pomocy tarcz do drążenia tuneli, pozostałe zostały wykonane metodą odkrywkową (na tych odcinkach stacje znajdują się tylko kilka metrów pod ziemią). Linia B została częściowo poprowadzona w tunelu nad powierzchnią ziemi.

Większość stacji posiada jeden peron wyspowy i dwa tory, po których odbywa się ruch w przeciwległych kierunkach (prawostronny). Ściany stacji ozdobione są najczęściej kolorowymi panelami aluminiowymi – każda stacja posiada odrębny kolor.

Tabor[edytuj | edytuj kod]

Wagon M1 na stacji Nádraží Holešovice

Praskie metro obsługiwane jest przez wagony:

  • 81-71M produkcji zakładów Škoda Pilzno (modernizacja typu 81-71 od roku 1996)
  • M1 produkcji firm Siemens i Adtranz (od roku 2000)

Z eksploatacji zostały już wycofane radzieckie wagony Ečs z lat 1974-1977 oraz wagony 81-71 z lat 1978-1990, natomiast wagony R1 zakładów ČKD Praga z 1971 i 6Mt Škoda Pilzno z 2003 pozostały na etapie prototypów i nie rozpoczęto ich produkcji dla praskiego metra.

Wagony serii 81-71 są bardzo podobne do starszych wagonów metra warszawskiego produkcji radzieckiej. Zabytkowy wagon Ečs (numer taborowy 1009) można oglądać w Muzeum Praskiej Komunikacji Publicznej na Střešovicach w Pradze.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Propozycja Ladislava Rotta

Plany i projekty[edytuj | edytuj kod]

Z propozycją budowy metra w Pradze wystąpił już Ladislav Rott w roku 1898. Przeprowadzana w owym czasie przebudowa kanalizacji w centrum Starego Miasta i wyburzanie niektórych budynków umożliwiłyby równoczesne kopanie tuneli dla przyszłego metra. Pomysł Rotta spotkał się jednak z odmową władz miasta.

Kolejna propozycja, z którą wystąpili w roku 1926 Bohumil Belada i Vladimír List, również spotkała się z odmową, ale była impulsem dla kolejnych planów – już na szerszą skalę. W latach 30. i 40. powstał szereg koncepcji rozwoju komunikacji miejskiej. Wówczas brano pod uwagę dwie możliwości: budowę tramwaju podziemnego w centrum miasta albo budowę właściwego metra, nie łączącego się z siecią tramwajową. Prace przerwano po II wojnie światowej ze względu na trudności ekonomiczne, jednakże 3 linie A, B i C były właściwie w całości zaprojektowane.

Pierwsza linia – C[edytuj | edytuj kod]

We wczesnych latach 60. odżył projekt budowy tramwaju podziemnego w okolicach placu Wacława i ulicy Na Příkopech. Budowę tej trasy rozpoczęto w roku 1965, ale już w roku 1967 zmieniono cały projekt i rozpoczęto budowę metra. 9 maja 1974 (z dwuletnim opóźnieniem) otwarto linię C na odcinku Sokolovská (obecnie Florenc) do stacji Kačerov.

Dalszy rozwój sieci[edytuj | edytuj kod]

W 1978 otwarto pierwszy fragment linii A (LeninovaNáměstí Míru), przedłużony w 1980 roku do stacji Želivského, a w 1985 linię B (SokolovskáSmíchovské nádraží).

Następnie sukcesywnie przedłużano każdą z linii: w 1988 roku na linii B otwarto odcinek Smíchovské nádražíDukelská, następnie dwa lata później odcinek FlorencČeskomoravská, w 1994 Nové ButoviceZličín, a w 1998 ČeskomoravskáČerný Most (stacje Kolbenova i Hloubětín na tej linii otwarto kolejno w latach 2001 i 1999). W międzyczasie linię C przedłużono z Kačerova w kierunku stacji Kosmonautů (1980) i z Sokolovskiej na Fučíkovą (1984), na linii A otwierano kolejno stacje: Strašnická (1987), Skalka (1990) i Depo Hostivař (2006).

Zmiana nazw stacji – luty 1990[edytuj | edytuj kod]

Zabytkowy wagon Ečs w muzeum na Střešovicach

22 lutego 1990 zmieniono używane w czasach socjalizmu nazwy 12 stacji:

Dodatkowo planowane przed rokiem 1990, a otwarte w późniejszych latach stacje otrzymały inne nazwy, gdyż stacja Invalidovna miała się nazywać Hakenova, Českomoravská – Zápotockého (obie były wówczas w budowie), a Kobylisy – Rudé Armády.

Wymiana taboru[edytuj | edytuj kod]

Wtedy też rozpoczęto wycofywanie radzieckich wozów typu Ečs i modernizację wagonów 81-71. Czas eksploatacji zmodernizowanych wagonów zaplanowano na 15 lat i w roku 2010 planuje się całkowitą wymianę zużytego taboru[2].

Powódź w 2002 roku[edytuj | edytuj kod]

W sierpniu 2002 metro znacznie ucierpiało w wyniku powodzi, która nawiedziła Europę Środkową. 19 stacji zostało zatopionych (patrz mapa), powodując częściowe zatrzymanie ruchu metra. Straty oszacowano na 7 miliardów koron czeskich (ponad 200 milionów dolarów). Zalane przez powódź stacje wyłączono z ruchu na kilka miesięcy, a ostatnia z nich (Křižíkova) została ponownie otwarta w marcu 2003. Na niektórych stacjach umieszczono w ścianach srebrne linie wskazujące poziom wody podczas powodzi.

Najnowsze inwestycje[edytuj | edytuj kod]

26 czerwca 2004 otwarto północną część linii C ze stacjami Kobylisy i Ládví. Została ona wybudowana pod rzeką Wełtawą przy pomocy metody „wysuwanych tuneli”. 26 maja 2006 otwarto stację linii A w zajezdni Hostivař, a 8 maja 2008 roku odcinek IV.C2 ze stacjami Střížkov, Prosek i Letňany.

Przyszłość[edytuj | edytuj kod]

Linia D[edytuj | edytuj kod]

Kolejne plany przewidują budowę nowej linii D (oznaczonej kolorem niebieskim), która łączyłaby centrum z przedmieściami na południu miasta (Krč, Libuš i Písnice). Według planów pierwszy odcinek zostanie otwarty w 2015 roku. Ma on obejmować stacje: Hlavní nádraží, Náměstí Míru, Nusle, Pankrác, Ryšánka, Nádraží Krč, Nemocnice Krč, Nové Dvory, Libuš i Písnice (w jej pobliżu zostanie wybudowana zajezdnia dla linii D). Dalej linia miałaby zostać przedłużona w kierunku dzielnicy Žižkov (Prokopovo náměstí, Basilejské náměstí).

Przedłużenie linii A na lotnisko Ruzyně[edytuj | edytuj kod]

Plany przewidują przedłużenie linii A na zachód od stacji Dejvická w kierunku portu lotniczego Ruzyně przez stacje: Červený Vrch, Veleslavín, Petřiny, Motol, Bílá Hora, Dědina i Dlouhá Míle. Podzielona na cztery odcinki inwestycja rozpoczęła się w 2009 roku, a jej zakończenie ma nastąpić około dziesięć lat później. W 2012 budowany tunel połączył stacje Dejvická oraz Motol. Eksploatacja tego odcinka ma się rozpocząć w 2014 roku. Data ukończenia całej inwestycji może ulec przesunięciu, gdyż dla władz miejskich priorytetem jest obecnie budowa linii D.

Linia E[edytuj | edytuj kod]

W dalszej przyszłości (po wybudowaniu linii D i przedłużeniu linii A do portu lotniczego) planuje się okrężną linię E łączącą początkowo stacje PalmovkaVltavskáHradčanskáAnděl, biegnącą dalej przez stacje Pankrác i Želivského z powrotem do Palmovki.

Przypisy