Ośno Lubuskie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: Ośno Lubuskie (ujednoznacznienie).
Ośno Lubuskie
miasto w gminie miejsko-wiejskiej
Ilustracja
Ratusz w Ośnie Lubuskim
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo  Polska
Województwo  lubuskie
Powiat słubicki
Gmina Ośno Lubuskie
Prawa miejskie przed 1347
Burmistrz Stanisław Kozłowski
Powierzchnia 8,01 km²
Populacja (31.12.2019)
• liczba ludności
• gęstość

3915[1]
488,8 os./km²
Strefa numeracyjna +48 95
Kod pocztowy 69-220
Tablice rejestracyjne FSL
Położenie na mapie gminy Ośno Lubuskie
Mapa konturowa gminy Ośno Lubuskie, w centrum znajduje się punkt z opisem „Ośno Lubuskie”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po lewej znajduje się punkt z opisem „Ośno Lubuskie”
Położenie na mapie województwa lubuskiego
Mapa konturowa województwa lubuskiego, po lewej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Ośno Lubuskie”
Położenie na mapie powiatu słubickiego
Mapa konturowa powiatu słubickiego, u góry nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Ośno Lubuskie”
Ziemia52°27′08″N 14°52′39″E/52,452222 14,877500
TERC (TERYT) 0805034
SIMC 0935587
Urząd miejski
Rynek 1
69-220 Ośno Lubuskie
Strona internetowa

Ośno Lubuskie (niem. Drossen, daw. Ośno) – miasto w województwie lubuskim, w powiecie słubickim, położone nad rzeką Łęcza i jeziorem Reczynek, na historycznej ziemi lubuskiej. Siedziba gminy miejsko-wiejskiej Ośno Lubuskie. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. gorzowskiego.

Miasto o charakterze turystyczno-wypoczynkowym, położone wśród wzgórz morenowych Wysoczyzny Lubuskiej.

Według danych GUS z 31 grudnia 2019 r. Ośno Lubuskie liczyło 3915 mieszkańców[1].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Fragment murów miejskich z Basztą Krzaków

W okresie wczesnopiastowskim istniał tu gród obronny. Wzmiankowane po raz pierwszy w 1252 r. jako "civitas forensi Osna". Przywilej miasta uzyskało w roku 1282 od biskupów lubuskich, do których należało. Pierwszym wójtem został Dzierżko z Chyciny[2].Ośno stanowiło własność biskupów lubuskich, a od 1258 roku właścicielami miejscowości byli margrabiowie brandenburscy[3]. Władztwo polskie sięgnęło tu ponownie po wybuchu wojny o przynależność ziemi lubuskiej w 1319, sięgnęły tu granice księstwa głogowskiego. W 1324 w mieście przebywał piastowski książę Jan ścinawski[4], później ponownie zajęte przez Brandenburgię. Formalnie biskup lubuski przekazał miasto na własność Brandenburgii w 1401 roku. Przed 1347 r. Ośno Lubuskie otrzymało pełne prawa miejskie. W 1369 roku Ośno otrzymało prawo bicia własnej monety. Początkowo była to osada targowa, gród obronny z podgrodziem, z czasem przekształciły się w miasto. W okresie średniowiecza Ośno stało się głównym ośrodkiem ziemi torzymskiej, a od 1447 roku, kiedy ustanowiono tu starostwo krajowe – stolicą ziemi torzymskiej. Było to także miasto dekanalne. Dekanat zorganizowano tu przed 1249 rokiem. Obejmował on 42 kościoły i był największy w całej diecezji[3]. Od 1373 do 1415 wraz z Brandenburgią we władaniu Korony Czeskiej.

Dawny herb Ośna Lubuskiego

Wiele razy miasto płonęło, nie omijały go wojny i zarazy. Miasto słynęło z piwa ośnieńskiego, uprawy kwiatów (plantacje konwalii, stąd nazwa niem. Maiblumenstadt), szparagów i porzeczek. W 1565 roku w Ośnie było 857 warzelni piwa, a w XVIII wieku istniało 157 warsztatów tkackich. W 1584 roku nadano mu prawo urządzania dwóch jarmarków rocznie[3].

Od roku 1810 miasto było stolicą tzw. Ziemi Torzymskiej. Od 1871 w składzie Niemiec.

W 1945 r. zniszczone w 70% miasto zostało włączone do Polski. Dotychczasowych mieszkańców wysiedlono do Niemiec[3]. W 1946 zatwierdzono urzędowo nazwę Ośno[5], w 1948 zatwierdzono obecną nazwę.

W miejscowości działało państwowe gospodarstwo rolne – Państwowe Przedsiębiorstwo Gospodarki Rolnej w Ośnie Lubuskim[6].

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są[7]:

  • układ urbanistyczny
  • kościół parafialny pod wezwaniem św. Jakuba, gotycki z lat 1298-1380 do XIX wieku; najstarsza budowla miasta; kościół posiada wysoką masywną wieżę ozdobioną blendami, wewnątrz m.in. późnorenesansowy polichromowany ołtarz z 1627 roku, ambona z 1619 roku, kamienna chrzcielnica z 1667 roku[8]
  • kościół Gminy Nowoapostolskiej, obecnie rzymskokatolicki filialny pod wezwaniem Podwyższenia Krzyża, Al. Pokoju, z 1933 roku
  • kaplica cmentarna pod wezwaniem św. Gertrudy, późnogotycka z połowy XV wieku na cmentarzu
Mury miejskie
Baszta Krzaków
Baszta Złodziejska
Baszta Kapłańska
Baszta Wielka Chyżańska
Mury miejskie
  • mury obronne, z XIV–XV wieku, średniowieczne mury miejski wzniesione w 1477 roku, w których umieszczono 12 baszt; mury otaczają miasto na długości 1350 metrów, są zbudowane z głazów narzutowych, nadbudowane i uzupełniane cegłami
  • ratusz z 1517, odbudowany 1842-44, neogotycki ratusz, który stoi na miejscu gotyckiego, wybudowany według projektu architekt Emila Flaminiusa
  • dom, ul. 1 Maja 32, szachulcowy, z XVIII wieku/XIX wieku, nie istnieje

inne zabytki:

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Źródło:[3][9]

  • Piramida wieku mieszkańców Ośna Lubuskiego w 2014 roku[10].


Piramida wieku Osno Lubuskie.png
Według danych z 30 czerwca 2016 r. miasto miało 3904 mieszkańców[11].

Sport i rekreacja[edytuj | edytuj kod]

W Ośnie Lubuskim istnieje hala sportowa przy Szkole Podstawowej, wyposażona w boiska, sanitariaty oraz widownię na 200 miejsc[12]. Znajduje się tu także Stadion Miejski o pojemności 700 widzów (w tym 360 miejsc siedzących).

Swoją siedzibę ma tu Miejski Klub Sportowy „Spójnia” Ośno Lubuskie, założony w roku 1948 pod nazwą „Chrobry”, grający obecnie w IV lidze. Charakterystyczne barwy zespołu: biało-czerwono-żółte[13][14].

W mieście znajdują się zespoły zieleni miejskiej takie jak Park „Stary Rynek” oraz Park „Słowackiego”.

Transport[edytuj | edytuj kod]

Transport drogowy[edytuj | edytuj kod]

Miasto znajduje się przy drodze wojewódzkiej nr 137 Słubice-Kowalów-Ośno Lubuskie-Międzyrzecz-Trzciel oraz przy drodze wojewódzkiej nr 134 Urad-Rzepin-Ośno Lubuskie-Radachów[15].

Transport kolejowy[edytuj | edytuj kod]

W Ośnie Lubuskim znajduje się stacja kolejowa Ośno Lubuskie, która znajduje się na linii kolejowej nr 364 łączącej Rzepin z Wierzbnem[16].

Wspólnoty wyznaniowe[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Urząd Miasta i Gminy w Ośnie Lubuskim, Ośno Lubuskie: Plan miasta, Wydanie II 2003/2004, ​ISBN 83-87873-20-9​.
  • Wojciech Eckert: System obronny Ośna Lubuskiego. Piękno do odkrycia = The fortification of Ośno Lubuskie. A beauty to be discovered, Czasopismo Techniczne - Architektura, zeszyt 7, 2009, s. 235-238.
  • Jarosław Lewczuk, Błażej Skaziński, Bożena Grabowska: Zabytki północnej części województwa lubuskiego. Gorzów Wlkp.: WUOZ, 2004. ISBN 83-921289-0-7.
  • Roland Semik: Ratusz miejski w Ośnie Lubuskim, w: Wiadomości Powiatowe - biuletyn powiatu słubickiego, grudzień 2013, s. 10 (ISSN 2299-1921).

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Wyniki badań bieżących - Baza Demografia - Główny Urząd Statystyczny, demografia.stat.gov.pl [dostęp 2020-07-19].
  2. Na Ziemi Ojców, Rocznik Ziem Zachodnich i Północnych, 1962, Towarzystwo Rozwoju Ziem Zachodnich, str. 221
  3. a b c d e Urząd Miasta w Ośnie Lubuskim: Ośno Lubuskie (pol.). [dostęp 10-06-2010].
  4. Edward Rymar, Rywalizacja o ziemię lubuską i kasztelanię międzyrzecką, w: Śląski Kwartalnik Historyczny Sobótka, nr 4/1979, s. 489
  5. Zarządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 7 maja 1946 r. (M.P. z 1946 r. nr 44, poz. 85).
  6. Mapa topograficzna - Geoportal. [dostęp 2011-09-24].
  7. Rejestr zabytków nieruchomych woj. lubuskiego - stan na 31.12.2012 r.. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 56. [dostęp 4.2.13].
  8. a b Urząd Miasta w Ośnie Lubuskim: Monografia Od Drossen do Ośna Lubuskiego (pol.). [dostęp 10-06-2010].
  9. Ludność Ośna Lubuskiego w latach 1933–1939 (niem.). [dostęp 10 czerwca 2010].
  10. Ośno Lubuskie w liczbach, [w:] Polska w liczbach [online], polskawliczbach.pl [dostęp 2016-01-09] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
  11. Plan odnowy miejscowości Ośno Lubuskie (Stan w dniu 31 12 2010 r.), Urząd miasta i gminy Ośno Lubuskie.
  12. Urząd Miasta w Ośnie Lubuskim: Budowa hali sportowej przy Zespole Szkól Publicznych w Ośnie Lubuskim. [dostęp 2010-06-10].
  13. 90minut.pl: Skarb - Spójnia Ośno Lubuskie. [dostęp 2010-07-27].
  14. spojnia.osno.info: Kronika sportowa MKS Spójnia Ośno Lubuskie.. [dostęp 2010-07-27].
  15. Pojezierze Lubuskie. Mapa turystyczna 1:120 000. Zakł. Kartogr. Sygnatura, Zielona Góra. 2007. ​ISBN 978-83-7499-100-1​.
  16. kolej.one.pl: linia Rzepin-Wierzbno. [dostęp 2010-06-10].
  17. Dane według wyszukiwarki zborów, na oficjalnej stronie Świadków Jehowy jw.org [dostęp 2014-06-04].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]