15 Pułk Piechoty Armii Krajowej (powstanie warszawskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
15 Pułk Piechoty „Wilków” Armii Krajowej
Historia
Państwo

 Polskie Państwo Podziemne

Sformowanie

po 20 września 1944

Rozformowanie

5 października 1944

Tradycje
Rodowód

Zgrupowanie „Chrobry II”
Zgrupowanie „Gurt”
Batalion im. Sowińskiego
Batalion „Rum”

Dowódcy
Pierwszy

ppłk. Franciszek Rataj „Paweł”;

Działania zbrojne
II wojna światowa (powstanie warszawskie)
Organizacja
Dyslokacja

Warszawa

Formacja

Armia Krajowa

Rodzaj wojsk

wojska lądowe

Podległość

28 Dywizja Piechoty AK im. Stefana Okrzei

Historia Polski
Kotwica

Ten artykuł jest częścią cyklu:
Polskie Państwo Podziemne

Akcja burza 1944.png
Flaga polska na Dworcu Pocztowym w ostatnich dniach powstania

15 Pułk Piechoty „Wilków” AK – jednostka sił zbrojnych Armii Krajowej.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Jednostka została utworzona 20 września 1944 w ramach akcji odtwarzania struktur Wojska Polskiego sprzed 1939. W jej skład weszły zgrupowania: Zgrupowanie Chrobry II oraz Zgrupowanie Gurt. Pułk wchodził w skład 28 Dywizji Piechoty AK im. Stefana Okrzei.

11 listopada 1948 Szef Sztabu Głównego gen. dyw. Stanisław Kopański nadał na wstęgi państwowe sztandaru Pułku napis „wyróżniony za niezwykłe męstwo w walkach Armii Krajowej 1944 r.”[1].

Dekretem z dnia 11 listopada 1968 Prezydent RP na uchodźstwie, na wniosek komisji w składzie: gen. bryg. Tadeusz Pełczyński, gen.bryg. Karol Ziemski, płk. Kazimierz Iranek-Osmecki, Pułkowi nadał prawo napisu na wstęgach państwowych sztandaru: „wyróżniony za niezwykłe męstwo w kampanii Armii Krajowej”[2].

Ordre de Bataille 20 września 1944[edytuj | edytuj kod]

I batalion[edytuj | edytuj kod]

  • 1 kompania strzelców „Warszawianka” – kpt. Mieczysław Zacharewicz „Zawadzki”;
    • pluton specjalny – z oddziału kpt. Wacława Stykowskiego „Hala”;
    • I pluton – dowódca por. Tadeusz Siemiątkowski „Mazur”;
    • II pluton – dowódca ppor. Jerzy Cieśliński „Mścisław”;
    • III pluton – dowódca por. Kazimierz Biskupski „Kazik”;
  • 2 kompania strzelców – dowódca rtm. Witold Pilecki „Witold”;
    • pluton specjalny – z oddziałów kpt. „Hala”;
    • I pluton – dowódca por. Stefan Chmielewski „Stefan”;
    • II pluton – dowódca ppor. Tadeusz Hiziak „Ryszard”;
    • III pluton – dowódca pchor./ppor. Bogdan Łuczyński „Kmicic”;
  • 3 kompania strzelców – dowódca por. Zbigniew Brym „Zdunin”;
    • I pluton – dowódca ppor. Wiesław Dmowski „Łuczyński”; ppor. Władysław Mizielski „Piotr”
    • II pluton – dowódca chor. Józef Piątek „Kuliński”;
    • III pluton – dowódca ppor. Marek Moliere „Molmar”;
  • kompania ckm – z oddziałów kpt. „Hala”.

II batalion[edytuj | edytuj kod]

  • 4 kompania strzelców – por. Aleksander Sałaciński „Aleksander”;
    • pluton specjalny – z oddziałów kpt. „Ruma”;
    • I pluton – plut. pchor. Zbigniew Strzałkowski „Dadżbór”;
    • II pluton – st. sierż. Stanisław Magdziak „Szumański”;
    • III pluton – por. Jan Podkowa „Maszyna”;
  • 5 kompania strzelców – por. Czesław Stulkiewicz „Wir”;
    • pluton specjalny – z oddziałów kpt. „Ruma”;
    • I pluton – ppor. Edward Krutol „Dąbrowa”;
    • II pluton – ppor. Władysław Meyka „Szczupły”;
    • III pluton – ppor. Włodzimierz Roefler „Hrabia”;
  • 6 kompania strzelców – por. Michał Kobyliński „Kos”;
    • pluton specjalny – ppor. Mariusz Szczęsnowicz „Mars”;
    • I pluton – ppor. Michał Jaworski „Krzysztof”;
    • II pluton – ppor. Bolesław Kędzierski „Kłos”;
    • III pluton – ppor. Zygmunt Poncyliusz „Rota”;
  • kompania ckm – z oddziałów kpt. „Ruma”.

III batalion „Gurt”[edytuj | edytuj kod]

Dowództwo
  • dowódca kpt. Kazimierz Czapla „Gurt”;
  • zastępca por. Józef Skowronek „Boruta”;
  • oficer dyspozycyjny do zadań specjalnych – kpt. Leonard Bukłowski „Dworski”;
  • adiutant – ppor. Leonard Bukłowski „Wesoły”;
  • kapelan – mjr ks. Jan Skrzeczkowski „Jawor”;
  • oficer taktyczny por. Władysław Orlik „Jatrzębski”;
  • oficer saperów – kpt. Henryk Kotowski „Kot”;
  • oficer broni – ppor. Zygmunt Kaszewski „Kazimierz”;
  • oficer łączności – ppor. Aleksander Gajewski „Gniew”;
  • oficer bezpieczeństwa i informacji – kpt. Józef Tarnopolski „Nikitin”;
  • oficer gospodarczy – ppor. Jerzy Gniewiewski „Pruski”;
  • oficer płatnik – ppor. Henryk Leman „Wirski”;
  • oficer propagandowo-oświatowy – por. Augustyn NN „Rafał”;
  • lekarz naczelny – por. lek. Jerzy Teter „Pigoń”[3].
Oddziały
  • 7 kompania strzelców – dowódca kpt. Stanisław Tomaszewski „Jednorożec”;
    • I pluton – dowódca ppor. Kazimierz Czarnkowski „„Luty”;
    • II pluton – dowódca ppor. Wiesław Bulikowski „Wiesław Czantoria”;
    • III pluton – dowódca ppor. Fryderyk Fryszer „Pilot”;
  • 8 kompania strzelców – dowódca por. Marian Skoczek „Kuba Solski”;
    • I pluton – dowódca ppor. Czesław Gałaj „Huzar”;
    • II pluton – dowódca ppor. Jerzy Pływaczewski „Żbik”;
    • III pluton ppor. Wacław Mikulski „Wrzesiński”
  • 9 kompania strzelców – dowódca ppor Tadeusz Lebensztajn „Bolek”;
    • I pluton – dowódca ppor. Stanisław Krusiewicz „Grom”;
    • II pluton – dowódca ppor. Henryk Przybylski „Kmita”
    • III pluton – dowódca ppor. Józef Gustaw Argasiński „Kos”
  • kompania ckm (Oddział Specjalny Artylerii Przeciwlotniczej) – dowódca ppor. Zdzisław Szczepański „Żuk”.
    • I pluton – dowódca ppor. Adam Bóbr „Jaxa”;
    • I pluton – dowódca kpr. pchor. Piotr Kaczanowski „Piotr”;
    • I pluton – dowódca kpr. z cenz. Stanisław Wiśniewski „Wist”.

IV batalion „Sosna”[4][edytuj | edytuj kod]

  • 1 Kompania
  • 2 Kompania
  • 3 Kompania
  • 4 kompania

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Marian Skoczek: „Gurt”-„Kedyw” w konspiracji i w powstaniu. London: Veritas Foundation Publication Centre, 1987, s. 200. ISBN 9-948202-11-4.
  2. Marian Skoczek: „Gurt”-„Kedyw” w konspiracji i w powstaniu. London: Veritas Foundation Publication Centre, 1987, s. 1990. ISBN 9-948202-11-4.
  3. Maciej Kledzik: Między Marszałkowską i Żelazną, Al.Sikorskiego i Pańską. Warszawa: BICO, 1994, s. 125.
  4. Lucjan Fajer: Żołnierze Starówki. Dziennik bojowy kpt. „Ognistego”. Warszawa: Iskry, 1957, s. 489.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Miejsca pamięci Zgrupowania AK „Chrobry II”. Warszawa: Dom Wydawniczy Bellona, 2004. ISBN 83-11-09937-5.
  • Robert Bielecki: W zasięgu „PAST-y”. Warszawa: Czytelnik, 1994. ISBN 83-07-01950-8.
  • Maciej Kledzik: Smak głodu. III Batalion „Gurt” po kapitulacji Powstania Warszawskiego. Warszawa: Bico, 1996. ISBN 83-902287-0-X.
  • Marian Skoczek: „Gurt”-„Kedyw” w konspiracji i w powstaniu. London: Veritas Foundation Publication Centre, 1987, s. 1990. ISBN 9-948202-11-4.