2 Dywizja Piechoty Legionów AK „Pogoń”

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy 2 Dywizji Piechoty Legionów AK „Pogoń”. Zobacz też: 2 Dywizja Piechoty – stronę ujednoznaczniającą.

2 Dywizja Piechoty Legionów AK „Pogoń” (2 DP Leg. AK) – wielka jednostka piechoty Armii Krajowej.

Zgodnie z założeniami planu „Burza”, wyrażonymi w rozkazie z września 1942, oddziały partyzanckie miały być odtworzone w oparciu o Ordre de Bataille Wojska Polskiego sprzed 1 września 1939 roku.

W wyniku akcji odtwarzania przedwojennych jednostek wojskowych w 1944 roku powstała 2 Dywizja Piechoty Legionów AK „Pogoń” pod dowództwem ppłk. Antoniego Żółkiewskiego ps. „Lin” (Okręg Radom-Kielce AK).

Obsada[edytuj]

  • dowódca – podpułkownik „Lin” (Antoni Żółkiewski)
  • szef sztabu – kapitan „Siwy” (Michał Mandziara)
  • adiutant – kapitan „Sandacz” (Witold Sągajłło)
  • oficer operacyjny – kapitan „Kret” (Leon Torliński)
  • oficer informacyjny – kapitan „Bartnik” (Zenon Krzekotowski)
  • szef saperów – kapitan „Kaktus” (Tadeusz Struś)
  • szef sanitarny – major lekarz „Szerszeń” (Jan Aleksandrowicz)
  • lekarz – doktor „Sulima” (Jerzy Popiel)
  • szef łączności – porucznik „Szum” (Tadeusz Osiński)
  • dowódca szwadronu zwiadu – rotmistrz „Pobóg” (Karol Wickenhagen)
  • oficer ds. zrzutowych – porucznik „Pokrzywka” (Władysław Szumowski)
  • dowódca plutonu żandarmerii – podporucznik „Reder” (Dionizy Mędrzycki)
  • szef sądu polowego – porucznik „Komar” (Roman Byszewski)
  • oficer artylerii – porucznik „Korwin” (Roman Ziętek)
  • kapelan dywizji – ksiądz „Jaskólski” (Zygmunt Głowacki)[1]

Struktura organizacyjna[edytuj]

Liczebność dywizji[edytuj]

W okresie koncentracji na akcję „Zemsta” w drugiej połowie sierpnia 1944 roku stan 2DP piechoty wynosił ok. 3075 żołnierzy zgromadzonych w jednostkach:

  • 2 ppLeg – 1107 ludzi,
  • 3 ppLeg – 915 ludzi,
  • 4 ppLeg – 885 ludzi
  • dowództwo i służby dywizji – 168 ludzi[2].

Walki[edytuj]

W ramach akcji „Zemsta” Dywizja koncentrowała się ok. 20 sierpnia w lasach majątku Przysucha. Po zaniechaniu marszu na pomoc Powstaniu Warszawskiemu w dniu 23 sierpnia i rozwiązaniu koncentracji Kieleckiego Korpusu Armii Krajowej dywizja przeszła na teren inspektoratu kieleckiego w okolice Chęcin z zadaniem opanowaniem Kielc w przypadku sprzyjających okoliczności. Dywizja do końca września prowadziła działania partyzanckie całością sił. 26 sierpnia uderzyła na baterię artylerii w Dziebałdowie. 2 i 3 września stoczyła zwycięskie walki z oddziałami niemieckimi próbującymi spacyfikować Radoszyce i Grodzisko. 10 września zaatakowała Niemców we wsi Krasna. 13 września Dywizja walczyła pod Miedzierzą i Trawnikami. Kolejne potyczki to: 17 września pod Szewcami, 18 września w lasach fanisławickich, 26 września pod Radkowem, 27 września pod Zakrzowem oraz 28 września w Ludyni.

Dywizja rozwiązana rozkazem dowódcy Okręgu Radom – Kielce AK w dniu 8.10.1944 roku wobec niekorzystnej sytuacji ogólnej, trudności w zaopatrzeniu w żywność i umundurowanie oraz pogarszających się warunków bytowych w okresie jesiennym[3].

Od tego dnia pułki dywizji działały samodzielnie.

1 batalion 2 Pułku Piechoty Legionów AK kpt. Eugeniusza Kaszyńskiego – „Nurta” 29 i 30 października stoczył walki pod Lipnem i Chotowem.

2 batalion 2 Pułku Piechoty Legionów AK kpt. Tadeusza Strusia – „Kaktusa” 18 listopada walczył w lasach starachowickich.

3 Pułk Piechoty Legionów AK kpt. Antoniego Hedy – „Szarego” 6 października prowadził działania bojowe koło gajówki Piecyki, a 3 listopada koło Huty w lasach przysuskich. W następnych dniach w lasach niekłańskich.

Przypisy

  1. Obsadę personalną podano za: W. Borzobohaty; „Jodła”: Okręg Radomsko – Kielecki ZWZ-AK ... s??
  2. a b Piotr Sierant, „2 Pułk Piechoty Legionów Armii Krajowej”], Warszawa 1996, Oficyna Wydawnicza Volumen Wydawnictwo BELLONA, str 122.
  3. Bogusław Szwedo, Kawalerowie Orderu Virtuti Militari Ziemi Sandomierskiej, Tom 1, Sandomierz 2001, s??

Bibliografia[edytuj]

  • Światowy Związek Żołnierzy AK pod red. Tadeusza Przyłuckiego: Czas Burzy w 50. rocznicę operacji „Burza”. Warszawa: Zakład poligraficzny Akcydens, 1994. ISBN 83-90-1777-0-6.
  • Wojciech Borzobohaty: „Jodła”: okręg Radomsko-Kielecki ZWZ-AK 1939-1945. Warszawa: Instytut Wydawniczy PAX, 1988. ISBN 83-211-0901-2.
  • Jerzy Władysław Więckowski: Żołnierze Staszowa. Staszów: Staszowskie Towarzystwo Kulturalne, 1995. ISBN 83-904175-4-5.