I Cesarstwo Francuskie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Empire Français
Cesarstwo Francuskie
I Republika Francuska
Święte Cesarstwo Rzymskie
Królestwo Holandii
Cesarstwo Austrii
1804-1814 i 1815 Restauracja Burbonów
Królestwo Zjednoczonych Niderlandów
Królestwo Sardynii
Cesarstwo Austrii
Wielkie Księstwo Luksemburga
Flaga Cesarstwa
Herb Cesarstwa
Flaga Cesarstwa Herb Cesarstwa
Hymn: Pieśń wymarszu
Położenie Cesarstwa
Język urzędowy francuski
Stolica Paryż
Ustrój polityczny monarchia konstytucyjna
Typ państwa cesarstwo
Ostatnia głowa państwa cesarz Francuzów Napoleon Bonaparte
Liczba ludności ()
 • całkowita 
 • gęstość zaludnienia
 • narody i grupy etniczne

ok. 60 000 000
osób/km²
Francuzi, Holendrzy, Włosi, Chorwaci, Niemcy, Hiszpanie ( Katalończycy )
Jednostka monetarna frank francuski
Koronacja Napoleona na cesarza 2 grudnia 1804
Abdykacja Napoleona 6 kwietnia 1814
Terytoria zależne Królestwo Włoch, Związek Reński (do 1813), Księstwo Warszawskie, Królestwo Hiszpanii (do 1814), Królestwo Neapolu, Republika Batawska (do 1810)

I Cesarstwo Francuskiepaństwo w okresie panowania cesarza Francuzów Napoleona I z rodu Bonaparte w latach 1804-1814 i 1815. W czasie największego rozwoju terytorialnego cesarstwo obejmowało rozmaite protektoraty i posiadało wiele państw zależnych. Francja zmuszona była wówczas prowadzić wojny z prawie wszystkimi krajami Europy, łączącymi się przeciwko niej w kolejnych koalicjach. Kres cesarstwu położyła abdykacja Napoleona na rzecz Napoleona II, ten jednak nie został dopuszczony do władzy, a tron francuski zwrócono Burbonom.

Koronacja, I Cesarstwo[edytuj]

2 grudnia 1804 I konsul Napoleon Bonaparte koronował się w katedrze Notre Dame na cesarza Francuzów. W kluczowym momencie koronacji Napoleon wyciągnął, stylizowaną na wzór rzymski, koronę z rąk papieża Piusa VII i włożył ją sobie na głowę. Potem koronował Józefinę na cesarzową. W uroczystości koronacyjnej nie uczestniczyła matka Napoleona, Letycja Buonaparte. W odpowiedzi na koronację Napoleona, cesarz rzymsko-niemiecki Franciszek I Habsburg koronował się na cesarza Austrii pod imieniem Franciszek II . Ogólnoeuropejską reakcją na ten czyn było utworzenie w sierpniu 1805 roku III koalicji antyfrancuskiej . Zakończona pokojem w Preszburgu dała początek nowej wojnie, która wybuchła już następnego roku z Prusami. Po jej zakończeniu w Tylży w 1807 roku imperium Napoleona i cara Aleksandra połączyło się sojuszem, a Rosja zobowiązała przestrzegać blokady handlowej z Anglią. Lecz w tym czasie intrygi Napoleona w sprawy Hiszpanii spowodowały wybuch kolejnej wojny. Tym razem dzięki desperacji Hiszpan i talentowi angielskiego generała Wellingtona, spowodowały klęskę armii francuskiej i wkroczenie Anglików do Tuluzy w 1814. V koalicja antyfrancuska wybuchła w 1809 roku, kiedy to Austria zaatakowała Związek Reński i tym samym sprowokowała Napoleona do powrotu z Hiszpanii. Udany dla Austrii początek wojny z zwycięską bitwą pod Aspern nie zagwarantował jednak ostatecznego sukcesu: kilka miesięcy później Austriacy przegrali decydującą pod Wagram. W jej wyniku został zawarty rozejm w Znaim, a następnie podpisany pokój w Schonbrunn, a Francja znów powiększyła swój stan posiadania.

Upadek[edytuj]

Po nieudanej wyprawie na Rosję w 1812 roku i przegranej w bitwie pod Lipskiem w 1813 roku , Napoleon został zmuszony do walki na terenie Francji. Mimo błyskotliwej kampanii sześciodniowej, uznawanej przez historyków za jedną z najlepszych w karierze Bonapartego, blisko 400 tys. armia koalicjantów zmierzała w stronę Paryża. Miasta broniło ok. 50 tys. żołnierzy pod dowództwem brata Napoleona, Józefa. Stolica poddała się 31 marca, przyspieszając upadek cesarstwa. Ostatecznie Bonaparte podpisał akt abdykacji, 6 kwietnia 1814 roku w Fontainebleau na południe od Paryża. Po tym wydarzeniu Napoleon został zesłany na małą śródziemnomorską wyspę Elbę gdzie przebywał zaledwie dziesięć miesięcy.

100 dni Napoleona[edytuj]

Po dość krótkim pobycie na wygnaniu i złych wiadomościach z kraju były cesarz postanowił wrócić do kraju. Lądowanie w zatoce Juan zapoczątkowało kolejny etap w jego historii czyli 100 dni, lub Lot Orła. Dzięki sprawnej administracji udało się zabrać ponad stutysięczną armię i ruszyć na siły Prusaków Bluchera i Anglików Wellingtona. Pierwszą bitwą stoczoną w tej kampanii była bitwa pod Ligny, którą wygrali Francuzi, lecz armia Pruska zdążyła uciec co okazało się zgubne. Napoleon rozdzielił swe siły, marszałek Grouchy miał ścigać Prusaków Bluchera, a cesarz dołączyć do marszałka Neya walczącego z Anglikami pod Quatre Bras. Anglikom również udało się umknąć od pogromu i wycofali się w okolice Brukseli. Tam została stoczona walna bitwa pod Waterloo, która zakończyła się całkowitą zagładą wojsk francuskich, a zmuszony do ponownej abdykacji Napoleon został wywieziony na Wyspę Świętej Heleny gdzie pozostał uwięziony do końca życia.

Zobacz też[edytuj]