Tuczno

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: inne miejscowości o takiej nazwie.
Tuczno
Zamek Wedlów
Zamek Wedlów
Herb
Herb Tuczna
Państwo  Polska
Województwo  zachodniopomorskie
Powiat wałecki
Gmina Tuczno
gmina miejsko-wiejska
Data założenia 1306
Prawa miejskie 1331
Burmistrz Krzysztof Hara
Powierzchnia 9,21 km²
Populacja (2013)
• liczba ludności
• gęstość

1974
214,3 os./km²
Strefa numeracyjna
(+48) 67
Kod pocztowy 78-640
Tablice rejestracyjne ZWA
Położenie na mapie powiatu wałeckiego
Mapa lokalizacyjna powiatu wałeckiego
Tuczno
Tuczno
Położenie na mapie województwa zachodniopomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa zachodniopomorskiego
Tuczno
Tuczno
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Tuczno
Tuczno
Ziemia 53°11′38″N 16°09′16″E/53,193889 16,154444
TERC
(TERYT)
4324417044
SIMC 0967185
Urząd miejski
ul. Wolności 6
78-640 Tuczno
Strona internetowa
Centrum miasta
Ulica Podgórna w centrum

Tuczno (niem. Tütz) – miasto w północno-zachodniej Polsce, w woj. zachodniopomorskim, w powiecie wałeckim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Tuczno. Położone na Pojezierzu Południowopomorskim, ok. 5 km na wschód od Drawieńskiego Parku Narodowego.

Według danych z 31 grudnia 2013 r. miasto miało 1974 mieszkańców[1].

Położenie[edytuj]

Tuczno jest położone w wschodniej części Równiny Drawskiej[2], będącej mezoregionem Pojezierza Południowopomorskiego. Tuczno położone jest nad trzema jeziorami: Tuczno, Lubiatowo (są w granicach miasta) oraz Jeziorem Zamkowym.

Miasto znajduje się w południowo-wschodniej części woj. zachodniopomorskiego, we wschodniej części powiatu wałeckiego. Według danych z 1 stycznia 2014 powierzchnia miasta wynosi 9,21 km²[3].

Miasto leży w odległości:

Tuczno jest jednym z miast ziemi wałeckiej, która stanowi północny fragment przedrozbiorowej Wielkopolski. W latach 1946–50 miasto administracyjnie należało do woj. szczecińskiego, w latach 1950–75 do woj. koszalińskiego, a w latach 1975–1998 do woj. pilskiego.

Historia[edytuj]

Pierwsze pisane wzmianki o miejscowości Tuczno pochodzą z 1306 roku. Niespełna 30 lat później w 1338 roku powstała najstarsza budowla, istniejąca po dziś dzień – Zamek Wedlów. Zaczątkiem dzisiejszego miasta była prawdopodobnie słowiańska osada. Tuczno w 1331 roku otrzymało prawa miejskie na prawie brandenburskim. Jednak od wcześniejszych już lat, miasto było prywatną własnością rodziny Wedlów, której przedstawiciele byli ważnymi osobistościami w ówczesnej Wielkopolsce. Ich rządy trwały do połowy XVIII wieku, kiedy ród Wedlów-Tuczyńskich całkowicie wygasł. Wtedy to Tuczno i okoliczne miejscowości przeszły pod władanie różnych osób, aby w 1772 roku przejść (w wyniku I rozbioru Polski) pod władzę pruską aż do 1945 roku.

W latach 20. i 30. XX wieku władze niemieckie poleciły wybudować w mieście i okolicach olbrzymie umocnienia, które w czasie II wojny światowej weszły w skład Wału Pomorskiego. Bunkry te po wojnie zostały w większości wysadzone w powietrze przez żołnierzy 47 Armii Radzieckiej. Tuczno zostało zajęte przez żołnierzy radzieckich 11 lutego 1945 roku. Zabudowa miasteczka legła w gruzach, straty sięgnęły 80%.

Miasto zostało ponownie włączone do Polski, zaś jego ludność wysiedlono do Niemiec. Po wojnie nastąpiła odbudowa i rozbudowa miasta, jednak utraciło ono swój pierwotny charakter architektoniczny. Do 1999 roku Tuczno było najmniejszym miastem województwa pilskiego. Obecnie jest jednym z mniejszych miast województwa zachodniopomorskiego.

Demografia[edytuj]

  • Piramida wieku mieszkańców Tuczna w 2014 roku [4].


Piramida wieku Tuczno.png

Zabytki[edytuj]

Miasto wskutek działań wojennych znacznie ucierpiało w gruzach legło 80% zabudowy miasta[potrzebny przypis]. Wobec tego nie ma tu wielu zabytków a turystów przyciągają Zamek, Kościół oraz jeziora. Do zachowanych zabytków należą:

  • Zamek Wedlów
  • Kościół Wniebowzięcia NMP – znajduje się w południowo-zachodniej części Tuczna. Wybudowany w stylu gotyku pochodzi z XV wieku. Do niewielkiego kościoła dobudowana jest ogromna wieża zwieńczona wąskim hełmem. Wewnątrz można zobaczyć barokowe wyposażenie (ambona, ołtarz, organy, dzwon) oraz XX-wieczne polichromie. Kościół wybudowano w 1522 roku a w latach 1636 i 1640 zawaliła się wieża kościelna. W 1834 zawalił się kościelny dach. Obecnie jest to kościół parafialny.
  • Kuria – dom zwany Kuria pochodzi z XVIII wieku, mieści się przed bramą wjazdową do Zamku
  • Kapliczka św. Jerzego – zbudowana w I połowie XVII wieku, znajduje się na niewielkim wzgórzu w południowej części miasta.
  • Układ urbanistyczny dawnego miasta – pochodzi z XIV wieku
  • Kompleks umocnień Wału Pomorskiego – pochodzi z lat 1922-1939

Gospodarka[edytuj]

Tuczno obecnie stara się o statut gminy uzdrowiskowej, toteż nie ma tutaj uciążliwego przemysłu. Większymi przedsiębiorstwami są Gminna Spółdzielnia „Samopomoc Chłopska”, Zakład Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej, fabryka słodyczy „Trumpf Mauxion Chocolates” Sp. z o.o., produkująca wyroby pod marką Mauxion i Trumpf. Istnieją stacja benzynowa, poczta, ośrodek zdrowia, zajazd, hotel, gościniec, bary, sklepy, restauracja, punkty usługowe i handlowe.

Przyroda[edytuj]

Kultura[edytuj]

W mieście działa Świetlica Miejska, Biblioteka Publiczna Miasta i Gminy. Organizowane są liczne imprezy jak chociażby Powitanie Wiosny, „Kraszanki, pisanki, malowanki” warsztaty twórcze dla dzieci i młodzieży, Dni Tuczna, Turniej tenisa stołowego, wieczór wróżb, Przegląd piosenki dziecięcej czy Konkurs recytatorski im. Jarosława Rymkiewicza. Od roku 2008 jest organizowany Festiwal Sztuki Audiowizualnej MISIETUPODOBA.

Turystyka[edytuj]

W mieście istnieje Hotel „Dobrawa”, Hotel „Zamek” z restauracją, „Nad Zatoką” Ośrodek wczasowy. Nocleg oferują również „Ośrodek Leśny przy ul. Staszica, Ośrodek Kempingowo-Wypoczynkowy „Biesiada” przy ul. Jeziornej czy też kwatery prywatne.

Komunikacja[edytuj]

Leży ono przy trasach:

Do miasta można dojechać autobusami PKS i WTP.

Administracja[edytuj]

Miasto jest siedzibą gminy miejsko-wiejskiej. W Radzie Miejskiej w Tucznie zasiada 15 radnych. Organem wykonawczym jest burmistrz. Siedzibą władz jest Urząd Miejski przy ul. Wolności.

Burmistrzowie Tuczna:

  • Krystyna Stysińska
  • Eugeniusz Saryczew (1996 - 2002)
  • Teresa Łuczak (2002 - 2010)
  • Krzysztof Hara (od 2010)

Mieszkańcy Tuczna wybierają posłów na Sejm z okręgu wyborczego nr 40 (siedziba Koszalin), senatora z okręgu nr 99 (siedziba Koszalin), a posłów do Parlamentu Europejskiego z okręgu wyborczego nr 13.

Władze miasta współpracują z niemiecką gminą Märkische Heide. Współpraca działa na płaszczyznach kulturalnej, oświatowej, gospodarczej i w ramach wspólnej promocji turystycznej.

Ciekawostki[edytuj]

W 1606 roku w Tucznie miało miejsce jedno z najsilniejszych odnotowanych trzęsień ziemi na terenie Polski[5].

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Ludność. Stan i struktura ludności oraz ruch naturalny w przekroju terytorialnym w 2013 r. (Stan w dniu 31 XII 2013 r.). Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2014-06-05. ISSN 1734-6118.
  2. Jerzy Kondracki, A. Richling: Atlas Rzeczypospolitej Polskiej. Warszawa: Centralny Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej, 1994.
  3. Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2014 r.. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2014-07-24. ISSN 1505-5507.
  4. http://www.polskawliczbach.pl/Tuczno, w oparciu o dane GUS.
  5. Jerzy Pagaczewski: Katalog trzęsień ziemi w Polsce w latach 1000-1970. Warszawa: Materiały i prace Instytutu Geofizyki Polskiej Akademii Nauk, 1972.

Bibliografia[edytuj]

Opracowania[edytuj]

  • Pagaczewski J., Katalog trzęsień ziemi w Polsce w latach 1000-1970, [w:] Materiały i prace Instytutu Geofizyki Polskiej Akademii Nauk, Warszawa 1972.

Linki zewnętrzne[edytuj]