Prawica Rzeczypospolitej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Prawica Rzeczypospolitej
Skrót Prawica
Lider Marek Jurek
Data założenia 19 kwietnia 2007
Adres siedziby ul. Wspólna 61/105,
00-687 Warszawa
Deklarowana
ideologia polityczna
narodowy katolicyzm, narodowy konserwatyzm, eurosceptycyzm
Deklarowane
poglądy gospodarcze
wolny rynek, ordoliberalizm
Liczba członków ok. 2 tys. (czerwiec 2007)[1]
Europejska Grupa
Parlamentarna
Europejscy Konserwatyści i Reformatorzy
Młodzieżówka Sekcja Młodzieżowa Prawicy Rzeczypospolitej
Obecni posłowie
0 / 460
Obecni senatorowie
0 / 100
Obecni eurodeputowani
1 / 51
strona oficjalna

Prawica Rzeczypospolitej (Prawica, Prawica Marka Jurka, PR) – polska chrześcijańsko-konserwatywna partia polityczna, powstała w 2007. Posiadała koło poselskie w Sejmie V kadencji (od 27 kwietnia do 4 listopada 2007). Herbem Prawicy Rzeczypospolitej jest krzyż jagielloński.

Historia[edytuj | edytuj kod]

2007[edytuj | edytuj kod]

Prawica Rzeczypospolitej powstała w kwietniu 2007. Do jej powstania bezpośrednio przyczyniło się niepowodzenie projektu wzmocnienia konstytucyjnych gwarancji ochrony życia i godności człowieka przez ich wyraźne odniesienie również do okresu prenatalnego. Po ostatecznym upadku tego projektu w Sejmie szeregi rządzącej wówczas partii Prawo i Sprawiedliwość opuścił jej wiceprezes Marek Jurek (pełniący w tym czasie także funkcję marszałka Sejmu) oraz czworo innych posłów: Małgorzata Bartyzel, Dariusz Kłeczek, Marian Piłka i Artur Zawisza. Zapowiedź utworzenia partii ogłoszono 19 kwietnia, natomiast nazwę partii ujawniono dzień później. Była to odpowiedź na brak możliwości dalszej współpracy w Prawie i Sprawiedliwości w kwestiach ochrony życia prenatalnego[2]. Partia została zarejestrowana w Sądzie Okręgowym w Warszawie (wniosek o rejestrację złożono 20 kwietnia, a 27 kwietnia został on uzupełniony o wstępny statut i podpisy poparcia). Przewodniczącym został Marek Jurek, który stanął na czele zarówno zarządu, jak i rady naczelnej (politycznej) Prawicy. Również 27 kwietnia w Sejmie powstało koło ugrupowania, w skład którego weszli: Małgorzata Bartyzel, Marek Jurek, Dariusz Kłeczek, Marian Piłka, Lucyna Wiśniewska i Artur Zawisza. 22 sierpnia do partii przeszło dwóch senatorów wybranych w 2005 do Senatu z ramienia LPR: Adam Biela i Mieczysław Maziarz.

10 września 2007 Prawica Rzeczypospolitej na krótko weszła w skład porozumienia wyborczego Liga Prawicy Rzeczypospolitej (wraz z LPR i UPR)[3] przed wyborami parlamentarnymi w 2007. Komitet Wyborczy LPR został zgłoszony do PKW 10 września 2007. Jego kandydaci do Sejmu startowali z listy nr 3. Natomiast w wyborach do Senatu każda z tworzących porozumienie partii (LPR, Prawica, UPR) zorganizowała własny komitet wyborczy. Komitet Wyborczy LPR otrzymał 209 171 głosów, tj. 1,30%, w związku z czym kandydaci Ligi Prawicy Rzeczypospolitej nie dostali się do Sejmu. Indywidualnie najlepsze wyniki dla Prawicy Rzeczypospolitej w wyborach do Sejmu (spośród 49 kandydatów, którzy łącznie uzyskali 19 484 głosy) osiągnęli:

W wyborach do Senatu wyniki wyborcze wszystkich 10 kandydatów Komitetu Wyborczego Wyborców „Prawica Marka Jurka” do Senatu (nikt z nich nie uzyskał mandatu – łącznie otrzymali oni 266 672 głosy):

Porozumienie Liga Prawicy Rzeczypospolitej przestało funkcjonować po przegranych wyborach.

2008[edytuj | edytuj kod]

22 czerwca 2008 Marek Jurek wystartował w wyborach uzupełniających do Senatu w okręgu krośnieńskim, zarządzonych w związku ze śmiercią senatora PiS Andrzeja Mazurkiewicza, także z Komitetu Wyborczego Wyborców „Prawica Marka Jurka”. Uzyskał 10 751 głosów (12,6%), zajmując 3. miejsce spośród 12 kandydatów i nie uzyskując mandatu.

2009[edytuj | edytuj kod]

Na ogólnopolskim zjeździe Prawicy Rzeczypospolitej w dniu 7 marca 2009 Marek Jurek zapowiedział chęć stworzenia nowej, szerokiej koalicji ugrupowań prawicowych spoza głównego nurtu polityki, na czele której stanęłaby Prawica Rzeczypospolitej. Podczas tego spotkania poparcia partii udzielił Wiesław Chrzanowski[4].

7 kwietnia partia zorganizowała pikietę przed Sejmem RP w obronie Instytutu Pamięci Narodowej oraz jego prezesa Janusza Kurtyki i swobody badań naukowych[5].

Wiosną także ugrupowanie otwarcie stanęło w obronie papieża Benedykta XVI po atakach na jego osobę w polskich i zagranicznych mediach w związku z wypowiedziami wygłoszonymi podczas pielgrzymki do Afryki m.in. na temat szkodliwości stosowania prezerwatyw[6].

22 maja członkowie partii uczestniczyli w warszawskiej manifestacji na rzecz jednomandatowych okręgów wyborczych zorganizowanej przez Stowarzyszenie JOW[7].

W wyborach do Parlamentu Europejskiego, które odyły się 7 czerwca, partia wystawiła samodzielnie listy[8] (na listach komitetu znalazło się jedynie 2 członków Europy Wolnych Ojczyzn – Partii Polskiej – na pierwszych miejscach). W okręgu poznańskim na czele listy PR stał eurodeputowany wybrany z listy LPR, członek grupy Niepodległość i DemokracjaWitold Tomczak. Lidera Prawicy Rzeczypospolitej Marka Jurka poparł ruch Polska XXI, który sam nie startował w wyborach (jednocześnie organizacja ta poparła także kandydatów innych ugrupowań: prof. Jerzego Buzka, Jacka Saryusza-Wolskiego i prof. Ryszarda Legutkę). Jarosław Sellin, Kazimierz Michał Ujazdowski, Wiesław Chrzanowski, Paweł Wosicki i Wojciech Cejrowski publicznie wyrazili poparcie dla kandydatury Marka Jurka w wyborach do Parlamentu Europejskiego.

Prawica Rzeczypospolitej w wyborach do PE uzyskała 143 966 głosów (1,95%) i zajęła 6. miejsce (drugie spośród komitetów, które nie osiągnęły progu wyborczego – za Koalicyjnym Komitetem Wyborczym Porozumienie dla Przyszłości – CentroLewica). Najwięcej głosów spośród jej kandydatów otrzymali: Marek Jurek (33 925), Witold Tomczak (14 476), Krystyna Zając (6715) i Mieczysław Maziarz (6290).

2010[edytuj | edytuj kod]

30 stycznia 2010 Rada Naczelna Prawicy Rzeczypospolitej podjęła decyzję o rozpoczęciu prac nad utworzeniem ogólnopolskiego komitetu wyborczego do sejmików wojewódzkich w wyborach samorządowych w tym samym roku[9]. Jednocześnie pełnomocnicy powiatowi powołani są do tworzenia komitetów gminnych i powiatowych. Wspólnotę Samorządową Prawicy wraz z Prawicą Rzeczypospolitej tworzyli m.in. Wspólnota Małych Ojczyzn oraz działacze Porozumienia Polskiego, Stronnictwa Pracy, Unii Polityki Realnej, Polskiego Forum Ludowo-Chrześcijańskiego „Ojcowizna” i innych ugrupowań. Wśród sygnatariuszy porozumienia znaleźli się m.in.: Marek Jurek, Maciej Eckardt, Andrzej Zapałowski, Bogusław Dębski, Leszek Murzyn oraz Jan Łopuszański[10].

Kandydatem Prawicy Rzeczypospolitej w wyborach prezydenckich w 2010 był szef ugrupowania Marek Jurek. W pierwszej turze uzyskał 177 315 głosów (1,06%), zajmując 8. miejsce spośród 10 kandydatów[11]. Przed drugą turą udzielił poparcia kandydatowi PiS Jarosławowi Kaczyńskiemu.

W wyborach samorządowych Prawica Rzeczypospolitej zgłosiła samodzielnie swoje listy do sejmików w 7 województwach. Kandydujący z nich otrzymali w skali kraju 0,62% głosów. Największe poparcie partia uzyskała w województwach małopolskim (1,63%) i zachodniopomorskim (1,47%). Komitet Prawicy zdobył w tych wyborach 9 mandatów w radach gmin, 2 w radach miast i 1 w radach powiatów. W części samorządów partia weszła w skład prawicowych koalicji. W Warszawie ugrupowanie utworzyło koalicję wyborczą z UPR, której wspólnym kandydatem na prezydenta miasta był działacz Prawicy Rzeczypospolitej Piotr Strzembosz (zajął 8. miejsce spośród 11 kandydatów, uzyskując 0,43% głosów). Wielu członków partii kandydowało także z ramienia lokalnych komitetów. W tej grupie znalaźli się wybrany na burmistrza Sochaczewa Piotr Osiecki oraz wybrany na wójta gminy Prażmów Grzegorz Pruszczyk.

2011[edytuj | edytuj kod]

Przed wyborami parlamentarnymi w 2011 partia zdecydowała o starcie pod własnym szyldem. W czerwcu zawarła porozumienie w sprawie startu ze swoich list z Unią Polityki Realnej, częścią Stronnictwa „Piast” i stowarzyszeniem Polskie Forum Ludowo-Chrześcijańskie „Ojcowizna”[12]. W lipcu poinformowano o rozwiązaniu i włączeniu się w struktury Prawicy Rzeczypospolitej partii kierowanej przez Jerzego Roberta Nowaka – Ruchu Przełomu Narodowego (sam Jerzy Robert Nowak nie przystąpił do Prawicy)[13]. Na listach wyborczych KW Prawica do Sejmu znalazło się także kilku członków LPR oraz pojedynczy członkowie ONP-LP, EWO-PP, Porozumienia Polskiego i ChDRP. Listy wyborcze komitetu zostały zarejestrowane w 20 z 41 okręgów. Prawica zajęła w wyborach 9. miejsce, uzyskując 35 169 (0,24%) głosów[14]. Do Senatu komitet wystawił 13 kandydatów (m.in. członka Przymierza Ludowo-Narodowego), z których żaden nie uzyskał mandatu.

Pod koniec roku partia rozpoczęła współpracę z projektem politycznym Solidarna Polska, podejmując rozmowy o zjednoczeniu i powołaniu wspólnej partii[15].

2012[edytuj | edytuj kod]

W marcu 2012 Prawica Rzeczypospolitej podjęła decyzję o tym, by pozostać samodzielną partią[16] i jej działacze nie weszli w skład Solidarnej Polski. 24 marca Prawica podpisała porozumienie z PiS i w wypadku wyborów deklarację o starcie działaczy partii z list PiS, choć przy założeniu odrębnych klubów lub kół parlamentarnych w Sejmie, czy też delegacji w europarlamencie[17].

2014[edytuj | edytuj kod]

22 lutego odbył się II zjazd partii, podczas którego przedstawiono m.in. deklarację partii przed wyborami do Parlamentu Europejskiego[18]. W wyborach tych kandydaci Prawicy Rzeczypospolitej startowali z 5. miejsc na listach Prawa i Sprawiedliwości. Wśród kandydatów partii znaleźli się m.in. Jan Klawiter, Zdzisława Kobylińska, Marek Jurek, Marian Piłka, Leszek Murzyn i Tadeusz Marczak[19]. Na wszystkich kandydatów Prawicy oddano 113 031 głosów (1,6% w skali kraju). Jeden z 19 mandatów, które przypadły komitetowi PiS, otrzymał szef Prawicy Rzeczypospolitej Marek Jurek[20]. Przystąpił on, podobnie jak PiS, do grupy Europejscy Konserwatyści i Reformatorzy.

W wyborach samorządowych kandydaci Prawicy Rzeczypospolitej znaleźli się na 4. miejscach list PiS m.in. do sejmików województw i rad miast wojewódzkich. Spośród kandydatów Prawicy do sejmików dostali się Marian Piłka, Krzysztof Kawęcki i Piotr Strzembosz w województwie mazowieckim, Bogusław Dębski w podlaskim i Bogdan Romaniuk w podkarpackim.

Założenia programowe[edytuj | edytuj kod]

Cywilizacja chrześcijańska[edytuj | edytuj kod]

Prawica Rzeczypospolitej stawia sobie za cel odbudowę polityki chrześcijańsko-konserwatywnej, upatrując w niej odpowiedź na wyzwania współczesnego świata – kryzys demograficzny, konieczność budowy silnej pozycji Polski w polityce europejskiej czy obecny kryzys gospodarczy. Partia sprzeciwia się odejściu od społecznej nauki Kościoła, zwłaszcza tzw. „cywilizacji śmierci” (m.in. legalizacji aborcji i eutanazji) czy negowaniu wartości religii, rodziny, życia i moralności publicznej. Do czołowych postulatów należy wprowadzenie prawnych (przede wszystkim konstytucyjnych) gwarancji ochrony tych wartości, ze szczególnym uwzględnieniem wartości „cywilizacji życia”. Oprócz sprzeciwiania się liberalizacji prawa do aborcji i eutanazji oraz legalizacji związków homoseksualnych, Prawica Rzeczypospolitej postuluje także prawny zakaz produkcji pornografii i zakaz prostytucji, motywując to koniecznością ochrony godności człowieka i zapobiegania przemocy seksualnej. Celem działań partii jest wzbudzenie międzynarodowego i ponadświatopoglądowego sprzeciwu wobec tych zjawisk jako naruszających naturalne prawa człowieka.

Polityka wewnętrzna[edytuj | edytuj kod]

Polityka prorodzinna[edytuj | edytuj kod]

W polityce wewnętrznej Prawica Rzeczypospolitej postuluje w pierwszej kolejności wspieranie rodzin, zwracając uwagę na zagrożenia wynikające ze spadku liczby urodzeń w Polsce (m.in. groźbę załamania systemu emerytalnego, wyhamowanie wzrostu gospodarczego czy obniżenie wartości głosu Polski w Unii Europejskiej jako konsekwencję zmniejszenia liczby ludności). Partia opowiada się za zerwaniem z modelem gospodarczym, w którym młode i wielodzietne rodziny są grupą najsłabszą ekonomiczne, co pociąga za sobą degradację ich pozycji społecznej. Wśród postulatów Prawicy Rzeczypospolitej znalazło się więc dążenie do zwiększania zasiłków porodowych i wydłużenia płatnych urlopów macierzyńskich, a także zwiększenia świadczeń emerytalnych dla matek na urlopach wychowawczych. Partia postuluje także uzależnienie wysokości emerytury od liczby wychowywanych dzieci, wskazując na niesprawiedliwość systemu, w którym rodzice wychowujący więcej dzieci i rezygnujący przez to z innych dóbr nie korzystają w większym zakresie z pracy swoich dzieci.

Wspieranie przedsiębiorczości[edytuj | edytuj kod]

Prawica Rzeczypospolitej opowiada się również za wspieraniem przedsiębiorczości poprzez obniżenie kosztów kredytu, uproszczenie procedury zakładania firm, usprawnienie działalności sądów gospodarczych oraz wprowadzenie ulg podatkowych dla pracodawców tworzących nowe miejsca pracy. Ma to z jednej strony przyczynić się do rozwoju gospodarczego Polski, z drugiej strony zmniejszyć bezrobocie do poziomu poniżej 5 procent. Partia postuluje ponadto uproszczenie podatku dochodowego od osób fizycznych przez zastąpienie działających w nim ulg zwolnieniami z tytułu wychowywanych dzieci. Powinno to – zdaniem Prawicy Rzeczypospolitej – doprowadzić do obniżenia kosztów poboru podatku, redukcji administracji skarbowej i odejścia od skomplikowanego systemu zasiłków rodzinnych.

Reforma polityczna[edytuj | edytuj kod]

Prawica Rzeczypospolitej stawia sobie ponadto za cel naprawę polityki polskiej poprzez zwiększenie udziału obywateli w jej kształtowaniu. Partia pragnie dążyć do zniesienia centralnie rejestrowanych list partyjnych i zastąpienia ich wyborami większościowymi w jednomandatowych okręgach wyborczych z kandydatami zgłaszanymi przez samych wyborców spośród osób rekomendowanych przez partie polityczne. Dzięki temu – zdaniem Prawicy Rzeczypospolitej – partie polityczne będą musiały w większym stopniu brać pod uwagę opinię publiczną.

Prawica Rzeczypospolitej proponuje również zawiesić budżetowe finansowanie partii politycznych na czas obecnego kryzysu gospodarczego, a w przyszłości zastąpienie go dobrowolnymi, corocznymi składkami w postaci oddania części płaconego podatku dochodowego na konkretne, wskazane przez podatnika ugrupowanie.

Dla zagwarantowania rzeczywistej powszechności wyborów i uwzględnienia społecznej roli rodziny partia pragnie ponadto przyznać rodzicom prawo oddawania głosu w imieniu wychowywanych, niepełnoletnich dzieci (rodzina dysponowałaby tyloma głosami, ilu liczy członków).

Polityka zagraniczna[edytuj | edytuj kod]

Prawica Rzeczypospolitej postuluje położenie szczególnego nacisku w polityce zagranicznej na budowę porządku międzynarodowego, gwarantującego jak największą suwerenność Polski. Stawia w tym kontekście na wizję Unii Europejskiej opartej na wzajemnym szacunku odrębnych państw i narodów (koncepcja „Europy ojczyzn”), nie zaś na idei „społeczeństwa europejskiego”. Partia przeciwna jest centralizacji i wzmacnianiu ośrodków unijnej administracji (w tym poszerzaniu kompetencji Parlamentu Europejskiego), a także przeprowadzaniu ogólnoeuropejskich referendów. W tym kontekście Prawica Rzeczypospolitej opowiada się również za zachowaniem polskiej waluty, upatrując w przyjęciu euro zagrożenia wynikające z ubezwłasnowolnienia rządu polskiego przy realizacji polityki finansowej, co miałoby pozbawić Polskę zdolności walki z bezrobociem, kryzysem demograficznym czy spowolnieniem tempa wzrostu gospodarczego.

Do postulatów Prawicy Rzeczypospolitej zalicza się także budowa solidarności środkowoeuropejskiej poprzez czynne wspieranie państw powstałych po upadku Związku Radzieckiego w ich dążeniach do integracji z Zachodem i udziału w polityce NATO i Unii Europejskiej. Partia upatruje rolę Polski również w działaniach na rzecz sprawiedliwego rozłożenia wydatków Unii Europejskiej w państwach regionu Europy Środkowo-Wschodniej, a także na rzecz współpracy energetycznej i budowy infrastruktury łączącej te państwa. Polska – wedle postulatów Prawicy Rzeczypospolitej – powinna ponadto dążyć do zaangażowania Unii Europejskiej w promocję wolności politycznej na wschodzie Europy. Partia zwraca też uwagę na konieczność promocji polskiej kultury w Europie Wschodniej, wspierania praw mieszkających tam polskich mniejszości oraz opieki nad polskimi miejscami pamięci narodowej w tym regionie.

W polityce atlantyckiej Prawica Rzeczypospolitej opowiada się za bliską współpracą Unii Europejskiej i Stanów Zjednoczonych. Pragnie dążyć do tego celu z jednej strony poprzez budowę dobrych bilateralnych stosunków polsko-amerykańskich, z drugiej strony poprzez nadawanie amerykańskiego kierunku polityce UE. W kontaktach z Rosją partia postuluje wysuwanie zdecydowanych żądań wyrzeczenia się polityki dominacji i ingerencji w sprawy regionu Europy Środkowo-Wschodniej, a także działania na rzecz obrony jednolitych zasad wymiany gospodarczej między Rosją a wszystkimi krajami Unii Europejskiej.

Działacze[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Zobacz też kategorię: Politycy Prawicy Rzeczypospolitej.

Liderzy[edytuj | edytuj kod]

Prezesem partii jest jej założyciel Marek Jurek. Stoi on także na czele rady naczelnej ugrupowania. Wiceprezesami Prawicy Rzeczypospolitej są Krzysztof Kawęcki, Marian Piłka i Lucyna Wiśniewska. Zarząd partii tworzą Marek Jurek, Marian Piłka, Wojciech Winter i Lucyna Wiśniewska.

Przypisy

  1. Marek Jurek odwiedził Bełchatów, portal ebelchatow.pl z 4 czerwca 2007
  2. Biała Księga z prac nad zmianą konstytucji ws. ochrony życia, portal wp.pl z 26 kwietnia 2007.
  3. Wspólny start w wyborach LPR, UPR i PR, portal wp.pl z 10 września 2007.
  4. Marek Jurek chce stanąć na czele koalicji, portal tvn24.pl z 7 marca 2009.
  5. „Zostawcie IPN w spokoju” – pikieta przed kancelarią premiera, aktualności na stronie Prawicy z 7 kwietnia 2009.
  6. Apel Prawicy Rzeczypospolitej do polskiego Parlamentu i konferencji Europejskiej Partii Ludowej.
  7. Prawica Rzeczypospolitej za jednomandatowymi okręgami wyborczymi, aktualności na stronie Prawicy z 23 maja 2009.
  8. Prawica Rzeczypospolitej wystawi listy do PE na terenie całego kraju, aktualności na stronie Prawicy z 28 kwietnia 2009.
  9. Uchwała Rady Naczelnej Prawicy Rzeczypospolitej z dnia 30 stycznia br. w sprawie wyborów samorządowych.
  10. Razem do wyborów! Powstała Wspólnota Samorządowa Prawicy, aktualności na stronie Prawicy z 7 marca 2010.
  11. Serwis PKW – Wybory 2010.
  12. Prawica Rzeczypospolitej i UPR pójdą razem do wyborów parlamentarnych, portal polskatimes.pl z 10 czerwca 2011.
  13. Jurek: wspierać węgierską akcję pro-life, portal rp.pl z 11 lipca 2011.
  14. Serwis PKW – Wybory 2011
  15. Powstanie nowa partia na prawicy? Ziobro i Jurek już rozmawiają, portal onet.pl z 18 grudnia 2011.
  16. Uchwała Rady Naczelnej Prawicy Rzeczypospolitej, aktualności na stronie Prawicy z 19 marca 2012
  17. Umowa o współpracy między partiami Prawo i Sprawiedliwość i Prawica Rzeczypospolitej, aktualności na stronie Prawicy z 24 marca 2012
  18. Polska głosem chrześcijańskiej Europy (deklaracja Prawicy Rzeczypospolitej przed wyborami europejskimi 2014), aktualności na stronie Prawicy z 22 lutego 2014
  19. Serwis PKW – Wybory 2014
  20. Serwis PKW – Wybory 2014

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]