Jan Cieplak

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jan Feliks Cieplak
Sługa Boży
Jan Feliks Cieplak
Data i miejsce urodzenia 17 sierpnia 1857
Dąbrowa Górnicza
Data i miejsce śmierci 17 lutego 1926
Passaic w stanie New Jersey
Arcybiskup tytularny Ochrydy
Okres sprawowania 1919 - 1925
Arcybiskup metropolita wileński
Okres sprawowania 1925-1926
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Prezbiterat 1881-07-2424 lipca 1881
Nominacja biskupia 1925-12-1414 grudnia 1925
Sakra biskupia 1908-12-077 grudnia 1908
Odznaczenia
Wstęga Wielka Orderu Odrodzenia Polski

Jan Feliks Cieplak (ur. 17 sierpnia 1857 w Dąbrowie Górniczej, zm. 17 lutego 1926 w Passaic w stanie New Jersey) – arcybiskup nominat wileński, sufragan mohylewski, Sługa Boży Kościoła katolickiego.

Przed sakrą biskupią[edytuj]

Urodził się w ówczesnej wsi Dąbrowa w powiecie będzińskim jako syn Jacentego Cieplaka, górnika z kolonii Reden i Julii z Bugajskich. Miał brata Stanisława[1]. Ochrzczony został 23 sierpnia 1857 w kościele św. Trójcy w Będzinie, otrzymując imię Jan Chrzciciel.

W latach 1869–1873 uczył się w gimnazjum klasycznym w Kielcach, a następnie studiował w tamtejszym seminarium duchownym, które ukończył w 1878. W 1882 ukończył Akademię Duchowną w Petersburgu. Święcenia kapłańskie otrzymał 24 lipca 1881. Został adiunktem na tejże akademii, wykładał archeologię biblijną, liturgię, teologię moralną, uczył też śpiewu kościelnego. W 1901 otrzymał stopień doktora teologii za rozprawę De momento, quo transsubstantiatio in Augustissimo Missae Sacrificio peragitur.

Biskup[edytuj]

7 grudnia 1908 został w Petersburgu konsekrowany na sufragana mohylewskiego. W 1909 r. poświęcił nowo powstały kościół parafialny Polonii w Harbinie, pod wezwaniem św. Stanisława. Wielokrotnie karany przez władze rosyjskie za wygłaszanie patriotycznych kazań i udział w manifestacjach narodowych. Od 6 sierpnia 1914 został administratorem archidiecezji mohylewskiej.

Po rewolucji lutowej w 1917 uczestniczył w posiedzeniach Komisji Likwidacyjnej do spraw Królestwa Polskiego. 29 kwietnia 1919 został arcybiskupem tytularnym Ochrydy. Jako najstarszy rangą przedstawiciel kościoła rzymskokatolickiego w ZSRR był dwukrotnie aresztowany w latach 1920 i 1922. W dniach 21–25 marca 1923 sądzono go w Moskwie na procesie pokazowym. Wraz z 14 innymi duchownymi został skazany na karę śmierci za "podżeganie do buntu poprzez zabobony".[2] Pod naciskiem światowej opinii publicznej i po ostrzeżeniu ze strony rządu polskiego wyrok zamieniono na 10 lat więzienia. W 1924 wydalono go z ZSRR i przez Rygę udał się 12 kwietnia 1924 do Polski. 7 listopada 1925 został odznaczony Wielką Wstęgą Orderu Odrodzenia Polski[3].

14 grudnia 1925 został wyznaczony na arcybiskupa Wilna, zmarł jednak przed objęciem stanowiska. 16 marca 1926 pochowany został w katedrze wileńskiej. W pogrzebie uczestniczył Prezydent RP Stanisław Wojciechowski.

Po jego śmierci w 1926 ukazała się publikacja pt. Pośmiertne wspomnienia pierwszego arcypasterza metropolji wileńskiej ś. p. Ks. Arcybiskupa Jana Cieplaka[4].

Od 23 czerwca 1952 w Rzymie toczy się proces przygotowawczy do beatyfikacji Sługi Bożego Jana Cieplaka.

Przypisy

  1. Ś. p. St. Cieplak. „Gazeta Lwowska”, s. 3, Nr 225 z 3 października 1937. 
  2. x. Józef Kłos, Grymas szatana, Wiadomości dla Duchowieństwa, Poznań, kwiecień 1923
  3. M.P. z 1925 r. Nr 262, poz. 1080
  4. Pośmiertne wspomnienia pierwszego arcypasterza metropolji wileńskiej ś. p. Ks. Arcybiskupa Jana Cieplaka. Wilno: 1926.


Zobacz też[edytuj]

Bibliografia[edytuj]

  1. Polski Słownik Biograficzny, tom IV
  2. Catholic-hierarchy.org