Rainier III Grimaldi

Rainier III Grimaldi

Rainier Louis Henri Maxence Bertrand

Rainier III (1961)
Książę Monako
Okres	od 9 maja 1949 do 6 kwietnia 2005
Poprzednik	Ludwik II Grimaldi
Następca	Albert II Grimaldi
Dane biograficzne
Dynastia	Grimaldi
Data i miejsce urodzenia	31 maja 1923 Monako
Data i miejsce śmierci	6 kwietnia 2005 Monako
Miejsce spoczynku	Katedra NMP Niepokalanej w Monako
Ojciec	Pierre de Polignac
Matka	Charlotte Grimaldi
Żona	Grace Kelly od 1956 do 1982
Dzieci	Karolina, Albert, Stefania
Odznaczenia

Rainier Grimaldi

pułkownik
Data i miejsce urodzenia	31 maja 1923 Monako
Data śmierci	6 kwietnia 2005
Przebieg służby
Siły zbrojne	Francuska Armia Wyzwolenia Francuskie Siły Zbrojne
Jednostki	7 Pułk Strzelców Algierskich
Główne wojny i bitwy	II wojna światowa

Rainier III, właśc. Rainier Louis Henri Maxence Bertrand Grimaldi (ur. 31 maja 1923 w Monako, zm. 6 kwietnia 2005 tamże) – 13. książę Monako z dynastii Grimaldich od 9 maja 1949 do 6 kwietnia 2005, syn Pierre’a, księcia Valentinois i jego małżonki, Charlotte, księżnej Valentinois.

Za jego trwającego niemal 56 lat panowania Monako przeszło daleko idącą rozbudowę gospodarczą i urbanistyczną, ograniczając zależność od dochodów z hazardu. W okresie jego rządów przyjęto również nową konstytucję w 1962, a księstwo zostało członkiem Organizacji Narodów Zjednoczonych w 1993 i Rady Europy w 2004.

Powiązania rodzinne i edukacja

Urodził się 31 maja 1923 w Monako. Jego rodzicami byli Pierre, książę Valentinois, urodzony jako hrabia z francuskiej dynastii de Polignac, i jego żona Charlotte, księżna Valentinois i jedyne dziecko księcia Ludwika II. Miał starszą siostrę, Antoinette, baronową Massy. Jego dziadkami byli: Maxence i Susana, hrabia i hrabina Polignac (ze strony ojca) oraz Ludwik II i Maria Louvet pochodząca z Algierii (ze strony matki). Poprzez małżeństwo dziadka jego przybraną babką była Gizela, księżna Monako.

W czasie chrztu świętego otrzymał imiona Rainier Louis Henri Maxence Bertrand, wszystkie na cześć swoich bezpośrednich przodków, w tym obydwu dziadków.

Choć genealogicznie należał do dynastii de Polignac, z której pochodził jego ojciec, to nosił rodowe nazwisko władców Monako (Grimaldi) i takie noszą jego potomkowie w linii męskiej. Dzieci Rainiera III pozostają w linii sukcesji do tytułu księcia Polignac.

Edukacja

Zgodnie z wolą ojca, rozpoczął naukę w Anglii – był uczniem prestiżowych szkół publicznych: Summerfields w St Leonards-On-Sea w Sussex i Stowe w Buckinghamshire. Od 1939 uczęszczał do Institut Le Rosey w Rolle i Gstaad. W 1943 ukończył studia na uniwersytecie w Montpellier i otrzymał tytuł naukowy ze sztuki. Pobierał też nauki w Instytucie Nauk Politycznych w Paryżu.

Członek rodziny książęcej

Matka księcia Rainiera była jedynym dzieckiem następcy tronu, księcia Ludwika, a jednocześnie jego nieślubnym dzieckiem, dlatego nosiła nazwisko matki (Louvet), poza tym nie miała praw do dziedziczenia monakijskiego tronu po dziadku i ojcu. Panujący książę Albert I nie zgadzał się na ślub syna z matką jego córki. Książę Ludwik adoptował dziewczynę i uczynił ją swoją sukcesorką. Gdyby nie posiadał żadnego legalnego potomka, monakijski tron zostałby przejęty przez jego niemieckich kuzynów z dynastii Wirtemberskiej, książąt Urach. Charlotte od 1918 oficjalnie należała do monakijskiej rodziny książęcej. Na jej męża wybrano francuskiego arystokratę, hrabiego Pierre’a de Polignaca, który przyjął nazwisko żony. Para miała dwoje dzieci, które zapewniły dalszą sukcesję tronu wśród dynastii Grimaldich.

Książę Rainier od początku wychowywany był na przyszłego władcę, bo choć był młodszy od swojej siostry, to – zgodnie z prawem primogenitury – jemu miał przypaść tron po matce. Wkrótce po jego narodzinach stosunki pomiędzy księżną Charlotte i księciem Pierre’em uległy znacznemu pogorszeniu. Matka wdawała się w kolejne romanse, a ojciec posądzany był o homoseksualizm. Dodatkowo pogłębiał się konflikt pomiędzy Polignakiem a jego teściem – panujący od 1922 książę Ludwik zmuszony został przez Zgromadzenie Narodowe do abdykacji na rzecz zięcia, bo zarzucano mu brak dbałości o interesy państwa. Pod koniec lat 20. księżna Valentinois uciekła z Monako razem ze swoim włoskim kochankiem, zostawiając dzieci pod opieką dziadka. W 1930 w Paryżu ogłoszono separację małżonków, a trzy lata później Ludwik udzielił córce rozwodu. Zgodnie z postanowieniami sądowymi, książę Rainier i księżniczka Antoinette mieli pozostawać pod opieką ojca, a tylko wakacje spędzać z matką. Dodatkowo nałożono na księcia Pierre’a banicję, która obowiązywała na terenie Monako. Hrabia powrócił do Francji.

Ojciec zdecydował, że książę Rainier będzie się uczył w jednej ze znanych brytyjskich szkół, ale chłopiec nie chciał tam przebywać, co doprowadziło do kolejnego konfliktu między Pierre’em a Ludwikiem. Ostatecznie to władca Monako wygrał sprawę sądową i dzieci wróciły do Monte Carlo. W tym czasie księżniczka Antoinette obraziła się na ojca, oskarżając go o egoizm w postępowaniu z bratem. Do kolejne nieporozumienia doszło w 1936, kiedy to książę Pierre uprowadził swoją córkę, domagając się poszanowania wyroku sądu, który to jemu przyznał opiekę nad dziećmi. Książę Valentinois nie chciał, by jego potomków wychowywał markiz Carlo Strozzi, ówczesny kochanek Charlotte.

Antoinette i Rainier zamieszkali w Monako. Książę utrzymywał z ojcem kontakt listowny, co doprowadziło do znacznej poprawy ich stosunków. Oboje byli załamani, gdy korespondencja urwała się na czas II wojny światowej.

Następca tronu

Tymczasem księżna Valentinois usilnie starała się uzyskać kościelne stwierdzenie nieważności małżeństwa z hrabią Polignakiem, aby móc wziąć ślub z markizem Strozzim. Rząd francuski odmówił jej jednak pomocy. Charlotte uznała, że wydając na świat dwoje potomków wypełniła swój obowiązek i postanowiła zrzec się praw do tronu na rzecz swojego syna. Tak też zrobiła 30 maja 1944, czyniąc Rainiera pierwszym w linii sukcesji. Spowodowało to konflikt pomiędzy matką i bratem a księżniczką Antoinette, która jako starsza rościła sobie prawa do objęcia w przyszłości władzy w państwie. Decyzję księżnej oficjalnie uzasadniono tym, że katoliccy poddani w Monako nie zaakceptują na tronie rozwódki, pochodzącej na dodatek z nieprawego łoża.

II wojna światowa

28 września 1944, chcąc zrekompensować proniemiecką politykę swojego dziadka, Rainier Grimaldi zaciągnął się do Francuskiej Armii Wyzwolenia. W stopniu szeregowego walczył w 7. Pułku Strzelców Algierskich w Alzacji. Za zasługi otrzymał Legię Honorową V klasy (w 1947), francuski Krzyż Wojenny 1939–1945 ze srebrną gwiazdą, belgijski Krzyż Wojenny 1940–1945 z palmą i amerykańską Brązową Gwiazdę. W kwietniu 1949 otrzymał awans do stopnia kapitana Francuskich Sił Zbrojnych a w grudniu 1954 pułkownika.

Książę Monako

9 maja 1949 zmarł książę Ludwik II i nowym władcą został książę Rainier III. Za jego następczynię uważano księżną Charlotte, ale oficjalnie w tym czasie nikt w księstwie nie nosił tytułu dziedzicznego księcia lub dziedzicznej księżnej. Poprzedni władcy Monako noszący to imię to senior Rainier I w latach 1304–1314 i senior Rainier II w latach 1350–1407.

Jedną z pierwszych decyzji nowego panującego było zdjęcie banicji nałożonej kilkanaście lat wcześniej na jego ojca. Książę Pierre był zapraszany do Monte Carlo, uczestniczył we wszystkich ważnych uroczystościach, a pierwszą z nich była koronacja syna w 1950. To właśnie przy takich okazjach dochodziło do spotkań księcia i księżnej Valentinois.

W grudniu 1951 księżniczka Antoinette wzięła ślub z ojcem dwójki swoich dzieci, Elżbiety i Krystiana (automatycznie mogły zostać one wpisane do linii sukcesji jako legalni potomkowie) i zaczęła ponownie rościć sobie prawa do przejęcia monakijskiego tronu. Jako powód podawała to, że ma syna, który mógłby w przyszłości przedłużyć dynastię. Szanse baronowej Massy i jej potomków na objęcie władzy znacznie zmalały w 1957, kiedy urodziła się księżniczka Karolina i rok później, gdy na świat przyszedł książę Albert. Sytuacja doprowadziła do konfliktu pomiędzy Antoinette a jej bratową, księżną Grace i zakończyła się wygnaniem baronowej z pałacu.

12 czerwca 1957 razem z rodziną poleciał do Sztokholmu, by odwiedzić swojego ojca, który był tam hospitalizowany od czterech tygodni.

W 1962 doszło do poważnego kryzysu w stosunkach Monako z Francją. Jednym z głównych przedmiotów sporu były zasady podatkowe księstwa i opodatkowanie francuskich obywateli oraz przedsiębiorstw korzystających z monakijskiego systemu podatkowego. Konflikt przyspieszył reformę ustrojową Monako. 17 grudnia 1962 Rainier promulgował nową konstytucję, zgodnie z którą władzę ustawodawczą sprawują wspólnie książę i Rada Narodowa, a rozdział funkcji administracyjnych, ustawodawczych i sądowniczych został zagwarantowany konstytucyjnie. Reforma nie przekształciła jednak Monako w monarchię parlamentarną: książę pozostał aktywną głową państwa o szerokich kompetencjach wykonawczych.

Był zwolennikiem monarchii, w lutym 1984 w Nowym Jorku wygłosił przemowę, w której uznał, że świat potrzebuje więcej monarchów, by uniknąć problemów, z jakimi borykają się republiki.

9 maja 1999 obchodził 50. rocznicę objęcia tronu. Obiecał, że abdykuje na rzecz swojego syna, ale nigdy do tego nie doszło.

W 2002 książę Rainier, zaniepokojony utrzymującym się stanem kawalerskim swojego syna, zdecydował się na modyfikację przepisów, dotyczących dziedziczenia tronu. Usunął zapis o tym, że w linii sukcesji mogą znajdować się dzieci adoptowane. Określił, że osobami uprawnionymi do miejsca w kolejce do tronu będą legalni potomkowie panującego władcy, jego rodzeństwo, i legalni potomkowie jego rodzeństwa. Oznaczało to, że po jego śmierci linia sukcesji nie pozostanie pusta (a stało by się tak, bo dotychczas mogli się w niej znajdować wyłącznie dynastyczni descendenci władcy – których książę Albert wówczas nie posiadał), a znajdą się w niej także jego dwie córki i ich dzieci. Jeżeli linia Grimaldich wygaśnie, to decyzją Zgromadzenia Narodowego tron może zostać przekazany osobie spokrewnionej w dalszym stopniu z panującą rodziną.

Jednym z głównych celów Rainiera po objęciu tronu było zmniejszenie zależności księstwa od hazardu. Według retrospektywnego podsumowania „Los Angeles Times” w 1949 około 90% dochodów Monako pochodziło z kasyn, natomiast pod koniec jego panowania udział ten wynosił około 4%. W tym czasie rozwijano przede wszystkim turystykę, usługi finansowe, handel, nieruchomości i lekką produkcję. Rozbudowie gospodarki towarzyszyły inwestycje urbanistyczne i odzyskiwanie terenów z morza; w ciągu jego panowania powierzchnia księstwa zwiększyła się o około jedną piątą.

W pierwszych dekadach panowania Rainiera istotny wpływ na gospodarkę księstwa zdobył grecki armator Aristotelis Onassis, który na początku lat 50. przejął większościowy pakiet akcji Société des Bains de Mer, właściciela m.in. kasyna i Hôtel de Paris. Wizje dalszego rozwoju Monako reprezentowane przez Onassisa i Rainiera zaczęły się jednak rozchodzić, co doprowadziło do wieloletniego sporu o kontrolę nad spółką. W drugiej połowie lat 60. Rainier odzyskał kontrolę nad Société des Bains de Mer i zwiększył inwestycje m.in. w bazę hotelową i obsługę kongresów.

Jako członek rodziny książęcej uczestniczył w oficjalnych uroczystościach królewskich, do których należały:

• ślub Jana Karola, księcia Asturii z księżniczką Zofią z Grecji i Danii (1962)
• ślub Anny, księżniczki królewskiej z Markiem Phillipsem (1973).

Życie prywatne

Książę Rainier był atrakcyjnym mężczyzną i miał powodzenie wśród kobiet. Jego przyszła małżonka, poza nienaganną opinią, musiała mu również zapewnić potomstwo, które objęłoby w przyszłości rządy w kraju. Jedną z kandydatek na miejsce księżnej była amerykańska aktorka Marilyn Monroe. Przez kilka lat związany był z francuską aktorką Gisele Pascal, ale temu małżeństwu sprzeciwiał się jego ojciec.

Następca tronu poznał Grace Kelly, amerykańską aktorkę, podczas festiwalu w Cannes w 1955 roku. Została ona zaproszona do udziału w sesji zdjęciowej w Pałacu Książęcym. Była wówczas jedną z najważniejszych postaci amerykańskiej delegacji do Francji. Rainier i Grace zostali parą. Książę oświadczył się jej podczas podróży do Stanów Zjednoczonych. 4 stycznia 1956 roku ogłoszono ich zaręczyny. Komunikat nadany w tej sprawie brzmiał: Jego Książęca Wysokość, Rainier III, Książę Monako, ma zaszczyt ogłosić jego zaręczyny z Panną Grace Kelly, córką Państwa John B. Kelly z Filadelfii.

Ceremonia zaślubin cywilnych miała miejsce w Monako dnia 18 kwietnia, dzień później w Katedrze NMP Niepokalanej odbyły się uroczystości religijne. Wśród zaproszonych gości znajdowali się rodzice pana młodego i panny młodej, jego przybrana babcia, księżna Gizela, księżniczka Antoinette, hrabia Charles de Polignac, stryj księcia; spośród zagranicznych rodzin królewskich zaproszenie przyjęli: Faruk I, król Egiptu., Aga Khan i Umberto II, król Włoch. Królowa Elżbieta zgodnie z protokołem odmówiła przyjazdu do Monte Carlo, ponieważ nigdy wcześniej nie spotkała narzeczonych. Wszystkie najważniejsze europejskie stacje telewizyjne przeprowadziły relację z wydarzenia. Grace otrzymała tytuł Jej Książęcej Wysokości Księżnej Monako. Był to największy ślub w księstwie w XX wieku, do którego porównywano uroczystości z 2011 roku, kiedy to książę Albert wstąpił w związek małżeński z Charlene Wittstock.

Małżonkowie spędzili miesiąc miodowy pływając jachtem po Morzu Śródziemnym.

23 stycznia 1957, dziewięć miesięcy po swoim ślubie, księżna Monako urodziła o godzinie 9:32 w Monte Carlo swoje pierwsze dziecko i nową następczynię monakijskiego tronu. Dziewczynka otrzymała imiona Karolina Ludwika Małgorzata i tytuł dziedzicznej księżnej Monako. Książę Rainier poinformował oficjalnie o narodzinach córki, pierwszy telefon wykonał do swojej matki, księżnej Valentinois, która mieszkała wówczas w północnej Francji, a potem udał się na modlitwę do kaplicy.

Pojawienie się na świecie księżniczki Karoliny doprowadziło do pogłębienia konfliktu pomiędzy księciem i księżną Monako a Antoinette, baronową Massy. Siostra księcia Rainiera uważała, że to ona powinna zostać następczynią tronu, ponieważ jest najstarsza z rodzeństwa i ma syna, który zapewniłby dalszą sukcesję władzy w państwie.

Latem 1957 pojawiły się informacje mówiące o tym, że Grace jest w kolejnej ciąży. Media sugerowały się zaokrągloną figurą władczyni podczas jednego z jej oficjalnych wystąpień w Rzymie oraz zdjęciami z rodzinnych wakacji w Szwajcarii. Kilka miesięcy wcześniej książę Rainier zmuszony był dementować pogłoski o błogosławionym stanie swojej żony. Tym razem doniesienia okazały się prawdziwe i 20 września Pałac Książęcy przyznał, że drugie dziecko Grace i Rainiera jest już w drodze.

14 marca 1958 o godzinie 10:48 para książęca została rodzicami chłopca, który otrzymał imiona Albert Aleksander Ludwik Pierre. Były to bardzo oczekiwane narodziny w niewielkim księstwie, ponieważ pojawienie się na świecie syna zapewniło ciągłość sukcesji tronu Monako w linii męskiej. Książę Albert, który został dziedzicznym księciem Monako, zajął w linii sukcesji miejsce przed swoją starszą siostrą i nie mógł zostać wyprzedzony przez żadne ze swojego ewentualnego przyszłego rodzeństwa. Znacznie zmalały też szanse na przejęcie władzy w kraju przez rodzinę baronowej Massy.

14 sierpnia 1964 Pałac Książęcy podał do informacji, że księżna Grace spodziewa się narodzin swojego trzeciego dziecka w lutym następnego roku. 2 lutego 1965 na świat przyszła księżniczka Stefania Maria Elżbieta. Dziewczynka zajęła trzecie miejsce w linii sukcesji monakijskiego tronu, tuż za swoim starszym rodzeństwem.

30 czerwca 1967 ogłoszono czwartą ciążę księżnej i spodziewane narodziny kolejnego potomka rodu Grimaldich w styczniu 1968. 20 lipca Grace trafiła do szpitala Royal Victoria Hospital w Montrealu i tego samego dnia poinformowano o poronieniu, którego doznała. Rodzina książęca przebywała wówczas w Kanadzie, aby wziąć udział w Monaco Day w ramach Expo. Po kilku dniach Kelly razem z córkami pojechała do swojego rodzinnego domu w Filadelfii, natomiast Rainier i Albert wypełniali pozostałe oficjalne obowiązki.

13 września 1982 roku Grace, podróżująca razem z księżniczką Stefanią, uległy wypadkowi samochodowemu w pobliżu granicy monakijsko-francuskiej. Następnego dnia, w wyniku odniesionych obrażeń, księżna zmarła.

Przez następne lata księcia Monako kojarzono z kilkoma kobietami.

W 1987 roku zasugerowano, że Rainier oświadczył się Irze von Furstenberg, swojej kuzynce w drugiej linii. Mieli oni wspólną prababkę, Marię, hrabinę Tolna, z brytyjskiego artystokratycznego rodu Hamiltonów. Rainier był jej prawnukiem z pierwszego małżeństwa, a Ira prawnuczką z drugiego.

W styczniu 1994 media poinformowały, że książę planuje poślubić starszą o dwa lata Hjordis Niven, wdowę po brytyjskim aktorze Davidzie Nivenie.

Jego córka, Karolina, od 1999 pozostaje w związku małżeńskim z Ernestem Augustem V, księciem Hanoweru i ma prawo do używania predykatu Jej Królewskiej Wysokości. Ma czworo dzieci: Andreę Casiraghiego (ur. 1984), Charlotte Casiraghi (ur. 1986), Pierre'a Casiraghiego (ur. 1987) i księżniczkę Aleksandrę z Hanoweru (ur. 1999) oraz siedmioro wnucząt.

Jego syn, Albert II, książę Monako, w 2011 roku poślubił Charlene Wittstock, z którą ma dwoje dzieci: Jakuba, markiza Baux (ur. 2014) i Gabrielę, hrabinę Carlades (ur. 2014). Ma również nieślubną córkę, Jaśminę Grimaldi (ur. 1992) i nieślubnego syna, Aleksandra Grimaldi-Coste (ur. 2003).

Najmłodsza córka, księżniczka Stefania, od 2004 roku jest rozwiedziona z Adansem Lopez Peres i ma troje dzieci: Ludwika Ducruet (ur. 1992), Paulinę Ducruet (ur. 1994) i Kamilę Gottlieb (ur. 1998).

Choroba i śmierć

W ciągu ostatnich lat życia stan zdrowia księcia stopniowo się pogarszał. W grudniu 1999 przeszedł operację serca. W maju 2002 był leczony z powodu od oskrzelowego zapalenia płuc. W grudniu 2003 był hospitalizowany z powodu grypy, opuścił szpital po pięciu dniach.

7 marca 2005 ponownie trafił do szpitala z rozpoznaniem infekcji płuc. 22 marca został przeniesiony na oddział intensywnej opieki medycznej. Lekarze poinformowali, że oddycha za pomocą respiratora, leczony jest też z powodu niewydolności nerek i serca. 27 marca ogłoszono, że stan władcy jest stabilny. W tym samym czasie oczy całego świata zwrócone były na Watykan, gdzie z chorobą zmagał się starszy o trzy lata od księcia Jan Paweł II. Papież przesłał księciu Rainierowi swoje błogosławieństwo.

30 marca Zgromadzenie Narodowe zdecydowało, że wskutek niemożności dalszego pełnienia funkcji przez księcia, jego obowiązki przejmuje książę Albert.

Wkrótce Pałac Książęcy podał następujący komunikat: Jego Książęca Mość Książę Rainier III zmarł w środę, 6 kwietnia 2005 roku o godzinie 6:35 o poranku w Monaco's Cardiothoracic Centre wskutek choroby oskrzeli i płuc, a także zaburzeń sercowych i nerkowych..

Śmierć księcia zbiegła się w czasie ze zgonem papieża Jana Pawła II (stało się to 2 kwietnia), dlatego wydarzenie zostało nieco przyćmione przez media. Nikt z członków monakijskiej rodziny książęcej nie mógł uczestniczyć w uroczystościach pogrzebowych w Watykanie, które odbywały się 8 kwietnia. Jako reprezentant pałacu obecny był minister stanu, Patrick Leclercq.

Pogrzeb księcia odbył się 15 kwietnia 2005 roku w Katedrze NMP Niepokalanej. Uczestniczyli w nim członkowie najbliższej rodziny - dzieci Karolina, Albert i Stefania, wnuki – Andrea, Charlotte i Pierre, siostra Antoinette, kuzyn Karl Lageferd, a także przedstawiciele europejskich rodzin królewskich: Sonja, królowa Norwegii, Jan Karol I, król Hiszpanii, książę Joachim z Danii, Wilhelm Aleksander, książę Oranii, Henryk, hrabia Paryża, Duarte, książę Braganca, Carl von Habsburg, Hamad, emir Kataru, Henryk i Maria, wielki książę i wielka księżna Luksemburga, książę Raszid z Maroka, Konstantyn II, król Grecji, Wiktor Emanuel, książę Neapolu, Emanuel Filibert, książę Wenecji i Piemontu, Karol XVI Gustaw, król Szwecji i Sylwia, królowa Szwecji, książę Aleksander i księżna Katarzyna z Jugosławii, Andrzej, książę Yorku, Albert II, król Belgów; obecny był również prezydent Francji Jacques Chirac z małżonką Bernadette.

Książę Rainier spoczął u boku swojej żony, księżnej Grace w Katedrze NMP Niepokalanej w Monako.

Spuścizna

Jego imię noszą jego potomkowie: wnuk Pierre Rainier Stefano Casiraghi (ur. 1987), wnuk książę Jakub Honoriusz Rainier, markiz Baux (ur. 2014) i prawnuk Maksymilian Rainier Casiraghi (ur. 2018).

W dniu śmierci Rainier był najdłużej panującym europejskim władcą i drugim najdłużej panującym na świecie, po Ramie IX, królu Tajlandii.

Rainier był inicjatorem kilku imprez kulturalnych, które przetrwały jego panowanie. W 1961 utworzył Festiwal Telewizyjny w Monte Carlo, a w 1974, kierując się zainteresowaniem sztuką cyrkową, powołał Międzynarodowy Festiwal Cyrkowy w Monte Carlo.

Centralny kort tenisowy w Monte Carlo nazwany jest imieniem księcia.

Odznaczenia

Monako

• Wielki Mistrz Orderu św. Karola
• Wielki Mistrz Orderu Grimaldich
• Wielki Mistrz Orderu Korony

Zagraniczne

• Krzyż Wielki Legii Honorowej (Francja)
• Kawaler Legii Honorowej (Francja)
• Krzyż Wojenny 1939–1945 ze srebrną gwiazdą (Francja)
• Krzyż Kombatanta-Ochotnika 1939–1945 (Francja)
• Medal Pamiątkowy Wojny 1939–1945 (Francja)
• Wielka Wstęga Orderu Leopolda (Belgia)
• Krzyż Wojenny 1940–1945 z palmą (Belgia)
• Wielki Krzyż Orderu Domowego Nassauskiego Lwa Złotego (dynastii Nassau)
• Brązowa Gwiazda) (Stany Zjednoczone)
• Medal Legionu Amerykańskiego (Stany Zjednoczone)
• Kawaler Orderu Królewskiego Serafinów (Szwecja)
• Krzyż Wielki Orderu Zbawiciela (Grecja)
• Krzyż Wielki Orderu Jerzego I (Grecja)
• Wielka Wstęga Orderu Zasługi Republiki Włoskiej (Włochy)
• Medal Zasługi (Liban)
• Krzyż Wielki Orderu Suwerennego Rycerskiego Zakonu Szpitalników Świętego Jana, z Jerozolimy, z Rodos i z Malty (Zakon Maltański)
• Order Pro Merito Melitensi (Zakon Maltański)
• Krzyż Wielki Orderu Jeździckiego św. Marcina
• Order Muhammada Alego I klasy (Egipt)
• Krzyż Wielki Orderu Gwiazdy Jerzego Czarnego (Królestwo Jugosławii)
• Krzyż Wielki Orderu św. Jakuba od Miecza (Portugalia)
• Krzyż Wielki Orderu Manuela Amadora Guerrero (Panama)
• Krzyż Wielki Orderu José Matíasa Delgado (Salwador)
• Kawaler Orderu Złotej Ostrogi (Watykan)
• Złoty Order Olimpijski
• Medal Fédération Internationale de l’Automobile
• Krzyż Wielki Orderu Andrew H. Kowalskiego
• i inne

Genealogia

Przodkowie

Camille, hrabia Polignac (1781–1855)

Charles, hrabia Polignac (1824–1881)

Marie, hrabina Polignac (1791–1861)

Maxence, hrabia Polignac (1857–1936)

Joseph de Morando

Caroline, hrabina Polignac (1824–1883)

Anne de Morando

Pierre, książę Valentinois (1895–1964)

Isidoro de la Torre

Isidoro de la Torre (1816–1881)

Teresa Carsi

Susana, hrabina Polignac (1858–1913)

Gregorio de Mier

Maria de Mier (1830–?)

Mariana de Celis

Rainier III, książę Monako (1923–2005)

Karol III, książę Monako (1818–1889)

Albert I, książę Monako (1848–1922)

Antoinette, księżna Monako (1828–1864)

Ludwik II, książę Monako (1870–1949)

William, 11. książę Hamilton (1811–1863)

Maria, hrabina Tolna (1850–1922)

Maria, księżna Hamilton (1817–1888)

Charlotte, księżna Valentinois (1898–1977)

Jacques Louvet (1793–1872)

Jacques Louvet (1830–1910)

Marie Louvet (1802–1889)

Maria Louvet (1867–1930)

Pierre Piedefer (1798–1875)

Josephine Louvet (1828–1871)

Marie-Anne Piedefer (1793–1850)

Potomkowie

• Caroline Louise Marguerite, księżna Hanoweru (ur. 23 stycznia 1957 w Monako); ochrzczona w wierze katolickiej 3 marca 1957 w Katedrze Monakijskiej; jej rodzicami chrzestnymi zostali Jerzy, książę Tolna i Margaret Davis. Jej pierwszym mężem był Philippe Junot (ur. 19 kwietnia 1940 w Paryżu, zm. 8 stycznia 2026 w Madrycie), którego poślubiła 28 czerwca 1978 w ceremonii cywilnej w Monako i 29 czerwca 1978 w ceremonii religijnej w Monako; małżeństwo zakończyło się rozwodem 9 października 1980 i kościelnym stwierdzeniem nieważności w 1992. Jej drugim mężem był Stefano Casiraghi (ur. 8 września 1960 w Como, zm. 3 października 1990 w Monako), którego poślubiła 29 grudnia 1983 w ceremonii cywilnej w Monako. Jej trzecim mężem jest Ernst August Albert Otto Rupprecht Oskar Berthold Friedrich Ferdinand Christian Ludwig von Hannover (ur. 26 lutego 1954 w Hanowerze), którego poślubiła 23 stycznia 1999 w ceremonii cywilnej w Monako.
  • Andrea Albert Pierre Casiraghi (ur. 8 czerwca 1984 w Monako)
  • Charlotte Marie Pomeline Casiraghi (ur. 3 sierpnia 1986 w Monako)
  • Pierre Rainier Stefano Casiraghi (ur. 5 września 1987 w Monako)
  • księżniczka Alexandra Charlotte Ulrike Maryam Virginia von Hannover (ur. 20 lipca 1999 w Vöcklabruck)
• Albert (II) Alexandre Louis Pierre, książę Monako (ur. 14 marca 1958 w Monako); ochrzczony w wierze katolickiej 20 kwietnia 1958 w Katedrze Monakijskiej; jego rodzicami chrzestnymi zostali książę Louis de Polignac i Wiktoria, królowa Hiszpanii. Jego żoną jest Charlene Lynette Wittstock (ur. 25 stycznia 1978 w Bulawayo), którą poślubił 1 lipca 2011 w ceremonii cywilnej w Sali Tronowej Pałacu Książęcego w Monako i 2 lipca 2011 w ceremonii religijnej w Monako.
  • Jazmin Grace Grimaldi (ur. 4 marca 1992 w Palm Springs jako Jazmin Grace Rotolo)
  • Alexandre Eric Stephane Grimaldi-Coste (ur. 24 sierpnia 2003 w Paryżu jako Eric Alexandre Stephane Tossoukpé)
  • księżniczka Gabriella Thérèse Marie, hrabina Carladès (ur. 10 grudnia 2014 w Monako)
  • Jacques Honoré Rainier, markiz Baux (ur. 10 grudnia 2014 w Monako)
• księżniczka Stephanie Marie Elizabeth z Monako (ur. 1 lutego 1965 w Monako); ochrzczona w wierze katolickiej w maju 1965 w Katedrze Monakijskiej; jej rodzicami chrzestnymi zostali John Brendan Kelly (brat matki) i Elizabeth-Ann de Massy (jej cioteczna siostra). Jej pierwszym mężem był Daniel Ducruet (ur. 27 listopada 1964 w Beausoleil), którego poślubiła 1 lipca 1995 w ceremonii cywilnej w Monako; małżeństwo zakończyło się rozwodem 5 października 1996. Jej drugim mężem był Adans Lopez Peres (ur. 8 listopada 1975), którego poślubiła 16 września 2003 w ceremonii cywilnej w Genewie; małżeństwo zakończyło się rozwodem 24 listopada 2004.
  • Louis Robert Paul Ducruet (ur. 26 listopada 1992 w Monako)
  • Pauline Grace Maguy Ducruet (ur. 4 maja 1994 w Monako)
  • Camille Marie Kelly Gottlieb (ur. 15 lipca 1998 w Monako)

Bibliografia

• Lista władców Monako (ang.) [data dostępu 2013-11-14]