Gwiazdozbiór Erydanu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Erydan
Erydan
Nazwa łacińska Eridanus
Dopełniacz łaciński Eridani
Skrót nazwy łacińskiej Eri
Dane obserwacyjne (J2000)
Rektascensja 3,5 h
Deklinacja -25°
Charakterystyka
Powierzchnia 1138 stopni kw.
Liczba gwiazd o obserwowanej wielkości gwiazdowej < 3 4
Najjaśniejsza gwiazda Achernar (0,45m)
Gwiazdozbiory sąsiadujące
Widoczny na szerokościach geograficznych
pomiędzy 90° S a 65° N.

Erydan (łac. Eridanus, dop. Eridani, skrót Eri) – rozległy gwiazdozbiór nieba równikowego, znany starożytnym, którzy kojarzyli go z Nilem, Eufratem, Gangesem lub dowolną inną większą rzeką. Liczba gwiazd dostrzegalnych nieuzbrojonym okiem: około 100. W Polsce widoczny częściowo zimą. W całości widoczny na południe od równoleżnika 32°N.[1]

Mity i legendy[edytuj | edytuj kod]

W mitologii greckiej Erydan to rzeka w Hadesie, miejsce męczarni Tantala lub rzeka, w której zatonął Faeton, śmiertelny syn boga Słońca, Heliosa, rażony gromem przez Zeusa za to, że skierował rydwan swojego ojca zbyt blisko ziemi, co spowodowało na niej zniszczenia.

Gwiazdy[edytuj | edytuj kod]

Cały gwiazdozbiór składa się z gwiazd o jasności w przedziale od 4 do 5m. Jedynie na samym krańcu południowej części konstelacji znajduje się gwiazda Achernar (alfa Eridani, α Eri) – nazwa oznacza "koniec świata" o jasności 0,45m. Jest ona gwiazdą podwójną o składnikach 3,4 i 4,5m, które dzieli odległość 8,2". Pozostałymi jasnymi gwiazdami są Kursa (beta Eridani, β Eri) – "tron" (2,78m), Acamar (2,88m) oraz Zaurak (gama Eridani, γ Eri) – "łódź" (2,97m).

Obiekty niegwiazdowe[edytuj | edytuj kod]

W Erydanie znajduje się sporo galaktyk, jednak są one bardzo słabe i do ich obserwacji potrzebny jest dobry teleskop.

Planety pozasłoneczne[edytuj | edytuj kod]

Epsilon Eridani (ε Eri) to karzeł typu spektralnego K2 o promieniu równym 0,895 (±0,085) promienia Słońca i masie 0,83 masy Słońca oraz temperaturze powierzchni 5116 K. Oddalona jest od Ziemi o około 10,44 lat świetlnych. W 2000 roku odkryto krążącą wokół niej z okresem 2502 (±10) dni planetę pozasłoneczną o masie 1,55 (±0,24) masy Jowisza. Obiekt widoczny jest na niebie w okresie zimowym. Znajduje się na podobnej wysokości co Rigel w konstelacji gwiazdozbiór Oriona. Przypuszcza się, że może znajdować się w tym układzie jeszcze jedna planeta o szacunkowej masie 0,1 masy Jowisza.

W roku 2011 przy gwieździe 82G. Eridani (HD 20794) odkryto trzy planety oznaczone jako HD 20794 b, c, d. Ich odległość od Ziemi wynosi około 19,77 lat świetlnych, a szacunkowe masy to odpowiednio 0,0085 (±0,00094), 0,0076 (±0,0013) i 0,015 (±0,0019) masy Jowisza. Gwiazda centralna to karzeł o typie widmowym G8 i świeci z jasnością 4,26m[2].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Wikimedia Commons
WiktionaryPl nodesc.svg
Zobacz hasło Erydan w Wikisłowniku

Przypisy

  1. Jan Desselberger, Jacek Szczepanik: Tablice astronomiczne. Bielsko-Biała: 2002, s. 80-82. ISBN 83-7266-156-1.
  2. Tomasz Szymański: Kosmos. Pięć najbliższych planet pozasłonecznych.. T. 33. Poznań: 2011, s. 23. ISBN 978-83-252-1267-4.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]