Gwiazdozbiór Erydanu

Erydan
Nazwa łacińska	Eridanus
Dopełniacz łaciński	Eridani
Skrót nazwy łacińskiej	Eri
Dane obserwacyjne (J2000)
Rektascensja	3,5 h
Deklinacja	-25°
Charakterystyka
Powierzchnia	1138 stopni kw.
Liczba gwiazd o obserwowanej wielkości gwiazdowej < 3	4
Najjaśniejsza gwiazda	Achernar (0,45m)
Gwiazdozbiory sąsiadujące	Byk Wieloryb Piec Feniks Wąż Morski Zegar Rylec Zając Orion
Widoczny na szerokościach geograficznych pomiędzy 90° S a 65° N.

Erydan (łac. Eridanus, dop. Eridani, skrót Eri) – rozległy gwiazdozbiór nieba równikowego, znany starożytnym, którzy kojarzyli go z Nilem, Eufratem, Gangesem lub dowolną inną większą rzeką. Liczba gwiazd dostrzegalnych nieuzbrojonym okiem: około 100. W Polsce widoczny częściowo zimą. W całości widoczny na południe od równoleżnika 32°N.

Mity i legendy

W mitologii greckiej Erydan to rzeka w Hadesie, miejsce męczarni Tantala lub rzeka, w której zatonął Faeton, śmiertelny syn boga Słońca, Heliosa, rażony gromem przez Zeusa za to, że skierował rydwan swojego ojca zbyt blisko ziemi, co spowodowało na niej zniszczenia.

Gwiazdy

Cały gwiazdozbiór składa się z gwiazd o jasności w przedziale od 4 do 5^m. Jedynie na samym krańcu południowej części konstelacji znajduje się gwiazda Achernar (alfa Eridani, α Eri) – nazwa oznacza "koniec świata" o jasności 0,45^m. Jest ona gwiazdą podwójną o składnikach 3,4 i 4,5^m, które dzieli odległość 8,2". Pozostałymi jasnymi gwiazdami są Kursa (beta Eridani, β Eri) – "tron" (2,78^m), Acamar (2,88^m) oraz Zaurak (gama Eridani, γ Eri) – "łódź" (2,97^m).

Obiekty niegwiazdowe

W Erydanie znajduje się sporo galaktyk, jednak są one bardzo słabe i do ich obserwacji potrzebny jest dobry teleskop.

Planety pozasłoneczne

Epsilon Eridani (ε Eri) to karzeł typu spektralnego K2 o promieniu równym 0,895 promienia Słońca i masie 0,83 masy Słońca oraz temperaturze powierzchni 5116 K. Oddalona jest od Ziemi o około 10,44 lat świetlnych. W 2000 roku odkryto wokół niej planetę o masie 1,55 masy Jowisza. Przypuszcza się, że może znajdować się w tym układzie jeszcze jedna planeta o szacunkowej masie 0,1 masy Jowisza.

W roku 2011 przy gwieździe 82G (HD 20794) odkryto trzy planety oznaczone jako HD 20794 b, c, d. Ich odległość od Ziemi wynosi około 19,77 lat świetlnych, a szacunkowe masy to odpowiednio 0,0085, 0,0076 i 0,015 masy Jowisza. Gwiazda centralna to karzeł o typie widmowym G8 i świeci z jasnością 4,26^m.

Zobacz też

• lista gwiazd w gwiazdozbiorze Erydanu

Bibliografia

• Ian Ridpath, Wil Tirion: Collins Stars and Planets Guide (Collins Guide). Collins. ISBN 978-0-00-725120-9.

Linki zewnętrzne

• The Deep Photographic Guide to the Constellations: Eridanus
• Epsilon Eridani
• New 'Vulcan' Planet Tantalizes Astronomers
• Starry Night Photography – Eridanus Constellation