Zachariasz (nowotestamentowy kapłan)
| Święty Zachariasz | |
| זכריה | |
| prorok | |
 |
|
| Data urodzenia | w I w p.n.e. |
| Data śmierci | ok. 10 Jerozolima |
| Kościół/ wyznanie |
m.in. Kościół katolicki, prawosławny |
| Wspomnienie | 23 września (dawniej 5 listopada) (kat.) 5 września (praw. liturgia wg kal. jul.) 18 września (praw. wg kal. greg.) |
| Atrybuty | gałązka oliwna, zwój, imię "św. Jan" |
 Galeria ilustracji w Wikimedia Commons |
|
Zachariasz, hebr. זכריה "Jahwe pamięta"; (ur. w I wieku p.n.e., zm. ok. 10) – sprawiedliwy i nienaganny kapłan, ojciec św. Jana Chrzciciela, mąż św. Elżbiety, krewny Marii matki Jezusa, święty Kościoła katolickiego, prawosławnego, koptyjskiego, ormiańskiego i syryjskiego[1].
Spis treści |
[edytuj] Życie
Według Ewangelii św. Łukasza w czasie służby liturgicznej w Świątyni przyszedł do Zachariasza archanioł Gabriel i zapowiedział mu narodzenie potomka, jednocześnie przepowiadając jego wielkość. Zachariasz i Elżbieta mimo podeszłego wieku nie mieli dzieci. Ponieważ Zachariasz zwątpił w przepowiednię, do czasu jej spełnienia pozostał niemy. Po narodzeniu Jana, dokładnie w dzień jego obrzezania, kiedy sąsiedzi i krewni chcieli mu dać na imię Zachariasz, ten sprzeciwił się, chcąc, żeby na imię dziecku dać Jan (czyli tak, jak powiedział anioł), odzyskał mowę i pod natchnieniem Ducha Świętego wypowiedział hymn prorocki Benedictus.
[edytuj] Tradycja cerkiewna
Zachariasz został zabity przez żołnierzy króla Heroda, który kazał zabić wszystkie dzieci w Betlejem i okolicy w wieku do dwóch lat. Elżbieta ukryła się wraz z synem w górach, a ojciec nie zdradził żołnierzom miejsca ich pobytu.
Według tej tradycji zabito go pomiędzy świątynią a ołtarzem. Szczegół ten może nawiązywać do 2 Księgi Kronik (wersety o królu Joaszu, po śmierci kapłana Jehojady, którego synem był Zachariasz, zabity przez ludzi króla) i Ewangelii, gdzie Jezus w przemowie do Faryzeuszy i uczonych w Piśmie wspomina "Zachariasza, syna Barachiaszowego, zabitego pomiędzy Świątynią a ołtarzem". Są to jednak trzy różne postaci[2].
[edytuj] Kult
Ciało Zachariasza odnaleziono w 415 roku, przewieziono do Konstantynopola i umieszczono w wybudowanej ku jego czci świątyni. Obecnie w bazylice laterańskiej w Rzymie znajduje się jego głowa a pozostałe relikwie w kościele św. Zachariasza w Wenecji.
- Ikonografia
W ikonografii przedstawiany jest wraz ze św. Elżbietą w scenach poświęconych Janowi Chrzcicielowi.
Na Wschodzie wyobrażany jest jako starzec z wąską, siwą brodą sięgającą pasa. Ma na sobie jasne szaty kapłana izraelskiego. W jednej ręce trzyma zwój z napisem: "Błogosławiony Pan Bóg Izraela", a drugą nań wskazuje.
W sztuce zachodniej atrybutami św. Zachariasza są: gałązka oliwna w ręce oraz imię Jan. Niekiedy bywa przedstawiany na ośle, jako zapowiedź Chrystusa triumfującego w Niedzielę Palmową.
- Dzień obchodów
Wspomnienie liturgiczne św. Zachariasza i św. Elżbiety, w Kościele katolickim, obchodzone jest 23 września (wg rzymskiego kalendarza). Wcześniej, przez wieki, obchodzone było 5 listopada[3].
Cerkiew prawosławna wspomina sprawiedliwych: Zachariasza i Elżbietę 5/18 września[a], tj. 18 września wg kalendarza gregoriańskiego.
[edytuj] Zobacz też
- kult świętych
- modlitwa za wstawiennictwem świętego
- święci i błogosławieni Kościoła katolickiego
- święci prawosławni
- parafia św. Zachariasza w Des Plaines
- Zachariasz - inne znane postaci o tym imieniu
Uwagi
Przypisy
- ↑ Zacharias - Ökumenisches Heiligenlexikon (łącznie z datami obchodów w wymienionych na wstępie Kościołach) (niem.)
- ↑ Zachariasz. biblia.wiara.pl. [dostęp 2011-09-17].
- ↑ Fros H., Sowa F., Księga imion i świętych, t. 6, Kraków 2007, ISBN 978-83-7318-736-8
[edytuj] Bibliografia
- Święci Elżbieta i Zachariasz, rodzice św. Jana Chrzciciela na brewiarz.katolik.pl [ostatnia aktualizacja: 16.10.2009]
- pror. Zachariasz, sprawiedliwy na cerkiew.pl {opr. Jarosław Charkiewicz)
- Zachariasz, ojciec św. Jana Chrzciciela na DEON.pl z inicjatywy SJ i Wydawnictwa WAM za H.Frosem i F. Sową
