2 Pułk Piechoty Legionów Armii Krajowej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy 2 Pułku Piechoty Legionów AK. Zobacz też: 2 Pułk Piechoty – inne pułki piechoty z numerem 2..
2 Pułk Piechoty Legionów AK
Historia
Państwo  Polskie Państwo Podziemne
Sformowanie 1944
Rozformowanie 1944
Organizacja
Formacja Armia Krajowa
Rodzaj wojsk partyzantka

2 Pułk Piechoty Legionów AK (2 pp Leg. AK) – oddział piechoty Armii Krajowej.

W sierpniu 1944 roku, w trakcie akcji "Burza", w Obwodach AK Opatów i Sandomierz, w składzie 2 Dywizji Piechoty Armii Krajowej odtworzony został 2 Pułk Piechoty Legionów. Od sierpnia do połowy października 1944 roku oddział toczył walki, między innymi na przyczółku baranowskim osłaniając żołnierzy Armii Czerwonej forsujących Wisłę. Jeden z batalionów tego pułku brał następnie udział we wspólnej walce o zdobycie Staszowa[1]. W czasie walk o powiększenie przyczółka sandomierskiego pułk walczył razem z armią radziecką przeciw Niemcom, prowadził działania bojowe oraz rozpoznanie.

 Osobny artykuł: Bitwa pod Ceberem.

Propozycję radziecką złożoną przez gen. Muratowa aby żołnierze pułku po złożeniu broni wstąpili do armii polskiej gen. Zygmunta Berlina a oficerowie zostali skierowani na przeszkolenie do Jarosławia, dowództwo pułku oceniło negatywnie. Po tym żądaniu Rosjan pułk opuścił przyczółek i po przekroczeniu linii frontu udał się w Góry Świętokrzyskie[2]. Następnie pułk został rozwiązany.

Organizacja i obsada personalna pułku[edytuj | edytuj kod]

Dowództwo

  • dowódca – mjr Antoni Wiktorowski ps. "Kruk"
  • dowódca – od 8 października 1944 kpt. Eugeniusz Kaszyński ps. "Nurt"
  • adiutant – por. Jerzy Lipiński ps. "Sum"
  • adiutant – pchor. Jan Lidecki ps. "Bogdan"
  • kwatermistrz – kpt.,, Skiba" (Jan Płaneta
  • kapelan – ks. Jerzy Brodecki ps. "Szkarłatny Kwiat"
  • naczelny lekarz – dr Władysław Chachaj ps. "Doktor", "Andrzej"
  • intendent – por. Marian Wierzbicki ps. "Orlik"
  • oficer broni – por. Stanisław Listopad ps. "Włodzimierz"
  • oficer żywnościowy – pchor./ppor. Roman Różanowski ps. "Róg"
  • oficer oświatowy – pchor. Stanisław Szwarc-Bronikowski ps. "Roman"
  • dowódca saperów – ppor. Michniewicz ps. "Wyrwa"
  • oficer łączności – chor. Stanisław Mróz ps. "Zawada"

I Batalion

1. ? lipiec – 30 lipca 1944 roku – rozbity pod Pielaszowem

  • dowódca – kpt. "Swojak" (Ignacy Zarobkiewicz)
  • zastępca dowódcy – por. "Janczar" (NN)
  • dowódca 1 kompanii – ppor. "Frant" (Bronisław Sokołowski)
  • dowódca 2 kompanii – ppor. "Kropidło" (Jan Mazur)
  • dowódca 3 kompanii – por. "Sztaba" (Władysław Sztaba)[3].

2. 15 sierpnia – 13 listopada 1944 roku

  • dowódca – kpt. Eugeniusz Kaszyński ps. "Nurt" (do 8 października 1944 r.)
  • zastępca dowódcy – por. Stanisław Pałac ps. "Mariański" (od 8 października 1944 r. dowódca batalionu)
  • adiutant i drugi zastępca dowódcy – por. Leszek Popiel de Choszczak ps. "Antoniewicz"
  • dowódca 1 kompanii – por. Władysław Czerwonka ps. "Jurek"
  • dowódca 2 kompanii – por. Marian Świderski ps. "Dzik"
  • dowódca 3 kompanii – por. Jerzy Stefanowski ps. "Habdank"
  • dowódca 4 kompanii – chor. Tomasz Waga ps. "Szort"
  • dowódca zwiadu – wachm. Tomasz Wójcik ps. "Tarzan", a od 8 lipca 1944 r. rtm. Stanisław Skotnicki ps. "Bogoria"

II Batalion

  • dowódca – kpt. Tadeusz Pytlakowski ps. "Tarnina", por. Marian Janikowski ps. "Kmicic", mjr Tadeusz Struś ps. "Kaktus"
  • dowódca 4 kompanii (Jędrusie)– ppor. Józef Wiącek ps. "Józef", "Sowa" i por. Roman Niewójt ps. "Burza"
  • dowódca 5 kompanii – por. Kazimierz Olchowik ps. "Zawisza" i por. Tadeusz Sokół ps. "Irkus" (cichociemny)
  • dowódca 6 kompanii – ppor. Roman Rożyński ps. "Róg" i por. Jerzy Sztajgierwald ps. "Rozłóg"

III Batalion

  • dowódca – kpt. Stefan Kępa ps. "Pochmurny"
  • dowódca 7 kompanii – ppor. Jakub Gutowski ps. "Topór" i por. Wacław Czosnek ps. "Polny"
  • dowódca 8 kompanii – ppor. Dionizy Mędrzycki ps. "Reder" i Antoni Krupa ps. "Witold"
  • dowódca 9 kompanii – ppor./por. Tadeusz Kolatorowicz ps. "Kruk" i ppor. Władysław Sztabo ps. "Władysław"

Przejściowo w skład pułku wchodził batalion Batalionów Chłopskich w sile 350 ludzi na przełomie lipca i sierpnia 1944 roku:

  • dowódca – por. "Wyrwa" (Jan Kurkiewicz)
  • dowódca 1 kompania – ppor. "Zawisza" (Jan Saniawa)
  • dowódca 2 kompania – ppor. "Brzezina" (Antoni Jarosz)
  • dowódca 3 kompania – ppor "Salerno" (Mieczysław Wałek)[4].

Liczebność pułku[edytuj | edytuj kod]

W okresie koncentracji na akcję "Zemsta" w drugiej połowie sierpnia 1944 roku stan 2ppLeg wynosił 1107 żołnierzy zgromadzonych w jednostkach:

  • I batalion – 418 ludzi,
  • II batalion – 266 ludzi,
  • III batalion – 314 ludzi
  • dowództwo i służby pułkowe – 107 ludzi[5].

Stany kompanii wahały się od 100 do 200 ludzi. Każda drużyna uzbrojona była w 2 rkm lub 1 lkm oraz 2-3 pm. W każdej kompanii był 1 piat, a 5 kompania posiadała ze zrzutu działko ppanc kal. 22 mm Breda. Poza uzbrojeniem kompanii każdy batalion posiadał 2 ckm.

Walki[edytuj | edytuj kod]

Pułk rozwiązany rozkazem z dnia 12 października dowódcy 2 Dywizji Piechoty Legionów pułkownika "Lina" (Antoniego Żółkiewskiego). Od tego momentu pułk działał do początków grudnia samodzielnymi batalionami.

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Tadeusz Żenczykowski, Polska Lubelska 1944. Warszawa 1990, s.50,51,
  2. Wojciech Borzobohaty, Jodła. Okręg radomsko-kielecki ZWZ-AK 1939-1945. Warszawa 1988, s.311,
  3. Piotr Sierant, "2 Pułk Piechoty Legionów Armii Krajowej"], Warszawa 1996, Oficyna Wydawnicza Volumen Wydawnictwo BELLONA, str. 43 – 44
  4. Piotr Sierant, "2 Pułk Piechoty Legionów Armii Krajowej"], Warszawa 1996, Oficyna Wydawnicza Volumen Wydawnictwo BELLONA, str. 50.
  5. Piotr Sierant, "2 Pułk Piechoty Legionów Armii Krajowej", Warszawa 1996, Oficyna Wydawnicza Volumen Wydawnictwo BELLONA, str 125 – 126.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]