Metronidazol (Metronidazole) – należący do chemioterapeutyków lek z grupy pochodnych nitroimidazolu[7]. Wykazuje działanie pierwotniakobójcze oraz bakteriobójcze wobec drobnoustrojów beztlenowych.
Stosowany w zakażeniach pierwotniakami: Entamoeba histolytica, Trichomonas vaginalis i Giardia lamblia oraz w zakażeniach bakteriami beztlenowymi, a także Helicobacter pylori i Gardnerella vaginalis[8].
[edytuj] Spektrum działania
[edytuj] Mechanizm działania
Mechanizm działania metronidazolu i innych pochodnych 5-nitroimidazolu związany jest z redukcją grup nitrowych, co prowadzi do powstania pochodnych cytotoksycznych (reaktywne rodniki). Formy zredukowane powstają wewnątrz komórek przy udziale ferrodoksyny – białka transportującego elektrony występującego jedynie w organizmach z metabolizmem beztlenowym lub ubogim w tlen.
Zredukowana forma leku działa na drobnoustrojowy DNA, powodując przerwanie łańcucha i śmierć komórki.
Oprócz zastosowania w leczeniu zakażeń pierwotniakowych metronidazol jest szeroko stosowany w zakażeniach z udziałem bakteryjnej flory beztlenowej (w skojarzeniu z antybiotykami β-laktamowymi lub aminoglikozydowymi)[8].
[edytuj] Przeciwwskazania
- poważne i czynne choroby OUN
- choroby układu krwiotwórczego
- ciężkie zaburzenia czynności wątroby
Metronidazol, według Klasyfikacji FDA ryzyka stosowania leków w czasie ciąży, należy do kategorii B[9]. Oznacza to, że w badaniach na zwierzętach nie wykazano jego szkodliwego działania dla płodu, jednak wpływ na ciążę człowieka nie jest potwierdzony w badaniach klinicznych. W związku z tym metronidazol jest przeciwwskazany w czasie ciąży.
[edytuj] Działania niepożądane
- brak łaknienia
- metaliczny posmak w ustach
- nudności, wymioty
- zapalenie języka
- odczyny alergiczne:
- bóle i zawroty głowy
- objawy padaczkopodobne
- leukopenia
- czasem obwodowe neuropatie
- potencjalne działanie mutagenne
- zapalenie szyjki macicy lub pochwy wywołane drożdżakami (przy stosowaniu dopochwowym)
- plamienie z pochwy
- po podaniu dożylnym może wystąpić zapalenie żyły[1]
[edytuj] Dawkowanie
Dawkę ustala lekarz. Wysokość dawki i czas kuracji zależy od typu i nasilenia infekcji. Tabletki w leczeniu rzęsistkowicy u kobiet i mężczyzn 250 mg rano i wieczorem (jednocześnie leczenie dopochwowe). W rzęsistkowicy cewki moczowej 2000 mg jednorazowo łącznie z leczeniem miejscowym. W zakażeniach beztlenowcami i w stanach przed i pooperacyjnych 750 jednorazowo, a następnie 500 mg co 8 godzin. Tabletki dopochwowe stosuje się przez 10 kolejnych dni - 1 tabletka na noc. Lek można stosować w czasie miesiączki. Czopki stosuje się doodbytniczo - dorośli - 1 czopek 1000 mg co 8 godzin; dzieci od 2-5 roku życia 250 mg dziennie; dzieci od 6-12 lat 375 mg dziennie. Profilaktycznie na 24 godziny przed zabiegiem 2000 mg jednorazowo. Po zabiegu 250 mg 3 razy dziennie przez 7 dni. Już po paru dniach następuje wyraźna poprawa zdrowia, nie oznacza to jednak, że można zakończyć kurację. W celu uniknięcia nawrotu infekcji należy przepisaną przez lekarza kurację doprowadzić do końca. Zastrzyki wykonuje wyłącznie służba zdrowia, która udziela bliższych informacji o leku[10].
- preparaty proste:
- preparaty złożone:
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 Jan Kazimierz Podlewski: Leki współczesnej terapii. Warszawa: Split Trading Wydawnictwa Fundacji Büchnera, 1995, s. 562. ISBN 83-85632-41-7.
- ↑ Metronidazol – podsumowanie (ang.). PubChem Public Chemical Database.
- ↑ Metronidazol – karta leku (APRD00631) (ang.). DrugBank.
- ↑ Metronidazole (ang. • niem.) w bazie IFA GESTIS. Institut für Arbeitsschutz der Deutschen Gesetzlichen Unfallversicherung (IFA). [dostęp 2012-01-16].
- ↑ 5,0 5,1 Metronidazol (ang. • pol.) w katalogu produktów Sigma-Aldrich. [dostęp 2011-05-04].
- ↑ Metronidazol (ang.). Karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich dla Stanów Zjednoczonych. [dostęp 2011-05-04].
- ↑ Metronidazol – informacje w serwisie mp.pl
- ↑ 8,0 8,1 Danuta Dzierżanowska: Antybiotykoterapia praktyczna. Bielsko-Biała: [Alfa]-Medica Press, 2008, s. 174-178. ISBN 978-83-7522-013-1.
- ↑ http://leki-informacje.pl/cpl/ulotka_lek_metronidazol_tabl_dopoch.php
- ↑ METRONIDAZOL - Encyklopedia Leków - Przychodnia Internetowa - PRZYCHODNIA.PL
[edytuj] Bibliografia
- Indeks leków Medycyny Praktycznej 2006. Kraków: Wydawnictwo Medycyna Praktyczna, 2006, s. 429. ISBN 83-7430-060-4.
|
ATC (A01) – Preparaty stomatologiczne |
|
| A 01 AA – Preparaty zapobiegające próchnicy |
|
|
A 01 AB – Leki przeciwinfekcyjne i odkażające
do stosowania miejscowego w jamie ustnej |
|
|
| A 01 AC – Kortykosteroidy do miejscowego stosowania w jamie ustnej |
|
|
| A 01 AD – Inne leki do miejscowego stosowania w jamie ustnej |
|
|
|
ATC (D06) – Antybiotyki i chemioterapeutyki |
|
| D 06 A – Antybiotyki do stosowania zewnętrznego |
|
|
| D 06 B – Chemioterapeutyki do stosowania zewnętrznego |
|
D 06 BA – Sulfonamidy
|
|
|
|
|
|
|
|
D 06 BX - Inne
|
metronidazol
|
|
|
|
ATC (J01) – Leki przeciwbakteryjne do stosowania wewnętrznego |
|
| J 01 A – Tetracykliny |
|
|
| J 01 B – Chloramfenikole |
|
J 01 BA – Chloramfenikole
|
|
|
|
J 01 C – Antybiotyki β-laktamowe,
penicyliny |
|
J 01 CA – Penicyliny o szerokim
spektrum działania
|
|
|
|
J 01 CE – Penicyliny wrażliwe na β-laktamazę
|
|
|
|
J 01 CF – Penicyliny oporne na β-laktamazę
|
|
|
|
J 01 CG – Inhibitory β-laktamazy
|
|
|
|
J 01 D – Pozostałe antybiotyki
β-laktamowe |
|
|
| J 01 E – Sulfonamidy i trimetoprim |
|
J 01 EA – Trimetoprim i jego pochodne
|
|
|
|
J 01 EB – Sulfonamidy o krótkim
czasie działania
|
|
|
|
J 01 EC – Sulfonamidy o średnim
czasie działania
|
|
|
|
J 01 ED – Sulfonamidy o długim
czasie działania
|
|
|
|
J 01 F – Makrolidy, linkozamidy i
streptograminy |
|
J 01 FA – Makrolidy
|
|
|
|
J 01 FF – Linkozamidy
|
|
|
|
J 01 FG – Streptograminy
|
|
|
|
| J 01 G – Aminoglikozydy |
|
J 01 GA – Streptomycyny
|
|
|
|
J 01 GB – Inne aminoglikozydy
|
|
|
|
| J 01 M – Chinolony |
|
J 01 MA – Fluorochinolony
|
|
|
|
J 01 MB – Inne
|
|
|
|
| J 01 X – Inne leki przeciwbakteryjne |
|
J 01 XA – Antybiotyki glikopeptydowe
|
|
|
|
|
|
|
|
J 01 XC – Antybiotyki o budowie steroidowej
|
|
|
|
J 01 XD – Pochodne imidazolu
|
|
|
|
J 01 XE – Pochodne nitrofuranu
|
|
|
|
J 01 XX – Inne
|
|
|
|
|
ATC (P01) – Leki stosowane przeciw pierwotniakom |
|
P 01 A – Leki stosowane w amebiozie i
innych chorobach pierwotniakowych |
|
P 01 AA – Pochodne hydroksychinoliny
|
|
|
|
P 01 AB – Pochodne nitroimidazolu
|
|
|
|
P 01 AC – Pochodne dichloroacetamidu
|
|
|
|
P 01 AR – Związki arsenu
|
|
|
|
P 01 AX – Inne
|
|
|
|
| P 01 B – Leki przeciw malarii |
|
P 01 BA – Pochodne aminochinoliny
|
|
|
|
P 01 BB – Biguanidy
|
|
|
|
P 01 BC – Metanalochinoliny
|
|
|
|
P 01 BD – Diaminopirymidyny
|
|
|
|
P 01 BE – Artemizynina i pochodne
|
|
|
|
P 01 BX – Inne
|
|
|
|
P 01 C – Leki przeciw leiszmaniozie i
trypanosomiazie
|
|
P 01 CA – Pochodne nitroimidazolu
|
|
|
|
P 01 CB – Związki antymonu
|
|
|
|
P 01 CC – Pochodne nitrofuranu
|
|
|
|
P 01 CD – Związki arsenu
|
|
|
|
P 01 CX – Inne
|
|
|
|