Sława (miasto)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Sława
Pałac, barokowy
Pałac, barokowy
Herb
Herb Sławy
Państwo  Polska
Województwo  lubuskie
Powiat wschowski
Gmina Sława
gmina miejsko-wiejska
Burmistrz Cezary Sadrakuła
Powierzchnia 14,31 km²
Populacja (2010)
• liczba ludności
• gęstość

3923
273 os./km²
Strefa numeracyjna
+48 68
Kod pocztowy 67-410
Tablice rejestracyjne FWS
Położenie na mapie województwa lubuskiego
Mapa lokalizacyjna województwa lubuskiego
Sława
Sława
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Sława
Sława
Ziemia 51°53′N 16°05′E/51,883333 16,083333Na mapach: 51°53′N 16°05′E/51,883333 16,083333
TERC
(TERYT)
4081112014
Urząd miejski
ul. Henryka Pobożnego 10
67-410 Sława
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa

Sława (niem. Schlawa, dawn. Sława Śląska[1]) – miasto w woj. lubuskim, w powiecie wschowskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Sława. Położone na Pojezierzu Leszczyńskim, nad Jeziorem Sławskim.

Miasto dzieli się na dwie części: miejską oraz wypoczynkową. Miejscowość wypoczynkowa z plażą, ośrodkami wypoczynkowymi i polem namiotowym. W Sławie corocznie w lipcu odbywa się Międzynarodowy Kongres Brydża Sportowego.

Według danych z 31 grudnia 2010 r. miasto miało 3923 mieszkańców[2].

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Miasto leży nad Jeziorem Sławskim (817 ha), na Pojezierzu Sławskim.

Według danych z 1 stycznia 2011 r. powierzchnia miasta wynosiła 14,31 km²[3].

Nazwa[edytuj | edytuj kod]

Sława jest słowem spotykanym wyłącznie u narodów słowiańskich i ma korzenie przedchrześcijańskie. Według jednej z teorii pierwotnie nazwa wywodzi się od mokradeł, gdyż w języku staropolskim slava, slova oznaczały rzekę, zaś slovo – błoto[4]. Niemiecki językoznawca Heinrich Adamy w swoim dziele o nazwach miejscowych na Śląsku wydanym w 1888 roku we Wrocławiu wymienia pierwotną nazwę miasta jako Sława podając jej znaczenie "Ehrenheim, Ruhmvoller Ort" czyli po polsku "Szanowany dom, miejscowość pełna sławy"[5]. Nazwa została później fonetycznie zgermanizowana na Schlawa[5] i utraciła swoje pierwotne znaczenie.

Polską nazwę Sława w książce "Krótki rys jeografii Szląska dla nauki początkowej" wydanej w Głogówku w 1847 wymienił śląski pisarz Józef Lompa.[6]

Historia[edytuj | edytuj kod]

Początki miasta nie są znane, wzmiankowane po raz pierwszy było w 1312 roku. Założone zostało prawdopodobnie przez pierwszego księcia głogowskiego Konrada (1251-1273), bądź jego syna Henryka III (1273-1309). W roku 1312 była już znaczącym miastem i siedzibą dystryktu. Potwierdzone jest to dokumentem dotyczącym podziału terytorialnego księstwa między synów Henryka III. Slave cum suo districtu (Sława z jej okręgiem) przypadła Henrykowi IV. W roku 1468 Henryk XI głogowski sprzedaje miasto rodowi Rechenbergów z Borowa Polskiego. W latach 1655-1887 miasto należało do Barwitzów hrabiów von Fernemont. Oni to w latach 1732-1735 zbudowali barokowy pałac wykorzystując częściowo mury dawnego zamku z XV w.

W 1834 r. istniała tu komora celna. W 1937 roku administracja nazistowska zastąpiła słowiańsko brzmiącą nazwę Schlawa ahistoryczną formą Schlesiersee. W 1945 miasto włączono do Polski, a jego dotychczasową ludność wkrótce wysiedlono do Niemiec. Do 1946 roku Sława była siedzibą powiatu i Państwowego Urzędu Repatriacyjnego, które przeniesiono później do Głogowa. W mieście uruchomiono, jako pierwszy na zachodnich Ziemiach Odzyskanych, urząd pocztowy (założycielem był Jan Grellus z Kościana). Wymiana poczty odbywała się początkowo dwa razy w tygodniu za pomocą posłańca rowerowego do Kaszczoru[7]. 1 stycznia 1955 Sławę przeniesiono do powiatu wschowskiego[1]. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa zielonogórskiego.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są[8]:

  • kościół parafialny pw. św. Michała Archanioła, wybudowany w 1604 roku, zniszczony w XVIII wieku, następnie odrestaurowany w 1830 r. W kościele znajduje się kamienna ambona z XVII wieku oraz rzeźba Jezusa Frasobliwego z XVI wieku
  • kościół ewangelicki, obecnie noszący wezwanie Miłosierdzia Bożego z lat 1834-1836, z 46-metrową wieżą
  • zespół pałacowy, XVII-XIX wieku, przebudowany w początku XX wieku:
    • pałac, barokowy z roku 1735, do roku 2006 r. siedziba Domu Dziecka
    • oficyna z basztą
    • brama
    • park, otaczający pałac, 26 ha
  • domy, ul. Chopina 7, 9, 20, z XVIII wieku/XIX wieku
  • dom, ul. Powstańców Śląskich 5, murowano-szachulcowy, z XVIII wieku/XIX wieku
  • domy, ul. Reja 1 murowano-szachulcowy; nr 2, 3, 5, 6, 7, z XVIII wieku, XIX wieku
  • domy, Rynek 1, 2, 3, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 20, 23, 27, 29, z XVIII wieku/XIX wieku, XX wieku
  • domy, ul. Waryńskiego 1, 3, 5, 7, 9, 11, 15, 17, z połowy XIX wieku, XX wieku
  • domy, ul. Wschowska 5, 8, z początku XIX wieku

inne zabytki:

Gospodarka[edytuj | edytuj kod]

Nad Jeziorem Sławskim znajduje się wiele ośrodków turystyczno-wypoczynkowych i sportowych (pole namiotowe, baza gastronomiczna). Przemysł spożywczy to przede wszystkim duża liczba zakładów mięsnych.

Co środę i sobotę jest organizowany targ miejski znajdujący się obok cmentarza.

Komunikacja[edytuj | edytuj kod]

W centrum (okolice Ratusza Miejskiego) znajduje się PKS z którego można dojechać m.in. do: Głogowa; Wałbrzycha; Nowej Soli czy Sulechowa oraz Zielonej Góry .[potrzebne źródło]

Na przedmieściach można zobaczyć budynek i perony stacji kolejowej Sławy Śląskiej. Obecnie w budynku stacyjnym mieści się mały zakład mięsny oraz restauracja, poprzednio był on zaadaptowany na cele mieszkalne.[potrzebne źródło] Dworzec i linia kolejowa są nieczynne.

Lokalne Stowarzyszenia[edytuj | edytuj kod]

Cantate Deo - chór kościelny założony 29 listopada 2008 roku.

Koło Łowieckie "Ryś" Sława - koło łowieckie założone w 1946 roku.

Stowarzyszenie Witosława

Wspólnoty wyznaniowe[edytuj | edytuj kod]

Współpraca międzynarodowa[edytuj | edytuj kod]

Miasta i gminy partnerskie[10]:

Galeria[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 października 1954 r. (Dz. U. z 1954 r. Nr 49, poz. 252)
  2. Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym (Stan w dniu 31 XII 2010 r.). Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2011-06-10. ISSN 1734-6118.
  3. Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2011 r.. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2011-08-10. ISSN 1505-5507.
  4. Tadeusz Lehr-Spławiński, "O pochodzeniu i praojczyźnie Słowian", Poznań 1946, s. 79-80.
  5. 5,0 5,1 Heinrich Adamy: Die Schlesischen Ortsnamen ihre entstechung und bedeutung. Breslau: Verlag von Priebotsch`s Buchhandlung, 1888, s. 86.
  6. Józef Lompa, „Krótki rys jeografii Śląska dla nauki początkowej”, Głogówek 1847, str.13.
  7. Hieronim Szczegóła, Początki władzy ludowej w powiecie głogowskim, w: Zeszyty Lubuskie, nr 6/1969, Lubuskie Towarzystwo Kultury, Zielona Góra, 1969, s.77
  8. Rejestr zabytków nieruchomych woj. lubuskiego - stan na 31.12.2012 r.. Narodowy Instytut Dziedzictwa. [dostęp 21.2.13]. s. 81-82.
  9. Dane według raportów wyszukiwarki zborów (www.jw.org) z 4 czerwca 2014.
  10. www.slawa.pl. [dostęp 2011-10-31].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]