Torzym

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Torzym
Torzymski rynek
Torzymski rynek
Herb Flaga
Herb Torzymia Flaga Torzymia
Państwo  Polska
Województwo  lubuskie
Powiat sulęciński
Gmina Torzym
gmina miejsko-wiejska
Data założenia XIV
Prawa miejskie 1375–1945 i od 1994
Burmistrz Ryszard Stanulewicz
Powierzchnia 9,11 km²
Populacja (2012)
• liczba ludności
• gęstość

2592[1]
270 os./km²
Strefa numeracyjna
+48 68
Kod pocztowy 66-235
Tablice rejestracyjne FSU
Położenie na mapie województwa lubuskiego
Mapa lokalizacyjna województwa lubuskiego
Torzym
Torzym
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Torzym
Torzym
Ziemia 52°18′46″N 15°04′40″E/52,312778 15,077778Na mapach: 52°18′46″N 15°04′40″E/52,312778 15,077778
TERC
(TERYT)
4081007054
Urząd miejski
ul. Wojska Polskiego 32
66-235 Torzym
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikisłownik Hasło Torzym w Wikisłowniku
Strona internetowa
Jezioro Ilno

Torzym (niem. Sternberg) – miasto w województwie lubuskim, w powiecie sulęcińskim, położone nad rzeką Ilanką i jeziorem Ilno. Siedziba gminy miejsko-wiejskiej Torzym. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. zielonogórskiego.

Ośrodek usługowy dla rolnictwa i leśnictwa oraz wypoczynkowy; sanatorium. Torzym według danych z 31 grudnia 2012 roku miał 2592 mieszkańców. Powierzchnia miasta wynosi 9,11 km².

Historia[edytuj | edytuj kod]

Około połowy XIII wieku tereny te stały się własnością Konrada Sternberga, arcybiskupa magdeburskiego, który w latach 1266 - 1276 założył tu zamek. Pierwsza pisemna wzmianka o grodzie Sternberg pochodzi jednak dopiero z 1300 roku. Od 1313 roku jej nazwa odnosiła się także do całego obszaru Brandenburgii na wschód od Odry. Około 1375 roku osada nad brzegiem jeziora Ilno uzyskała prawa miejskie.

Od XV wieku brak informacji o zamku Sternberg. Prawdopodobnie znajdował się on nad Ilanką, około 3 km na północny zachód od miasta. W 1506 roku do Torzymia dotarła wyprawa zbrojna zorganizowana przez księcia głogowskiego Zygmunta Jagiellończyka i elektora brandenburskiego Joachima, skierowana przeciw rycerzom–rozbójnikom. Zniszczono wówczas doszczętnie zamek, który nigdy potem nie został już odbudowany. W dalszym ciągu rozwijało się jednak miasto, dzieląc wraz z okolicą wzloty i upadki w trakcie kolejnych dziesięcioleci. Związane są one z okresami dobrej koniunktury gospodarczej z jednej strony, z drugiej zaś z licznymi wojnami, najazdami oraz pożarami drewnianej głównie zabudowy.

W miejscowości znajdowało się wiele majątków rycerskich, do których należało pięć folwarków i trzy młyny nad Ilanką. Ze względu na niską żyzność okolicznych gleb, większą rolę odgrywała hodowla bydła. W szczególności chodziło o handel bydłem, który rozsławił miasto. Rocznie w Sternbergu odbywały się trzy targi bydła. Korzystne położenie przy drodze łączącej Frankfurt z Poznaniem pozwoliło na powstanie tu browaru i gorzelni.

Około 1800 roku Sternberg nie posiadał murów miejskich, był tylko ogrodzony. W 1834 roku powstał kościół według projektu Schinkla (obecny kościół parafialny). W 1869 roku miasto uzyskało połączenie kolejowe (linia z Frankfurtu do Poznania). W latach 1818-1873 miasto Sternberg należało do powiatu o tej samej nazwie, jednak nigdy nie było jego siedzibą. Od momentu podziału powiatu do 1945 roku miejscowość przynależała do powiatu Oststernberg.

Po I wojnie światowej Sternberg stał miejscowością sanatoryjną. Zniszczenia II wojny światowej (nawet do ok. 85%) spowodowały, że miejscowość wraz z przyłączeniem do Polski w 1945 r. utraciła prawa miejskie. Wysiedlono także jej dotychczasowych, niemieckojęzycznych mieszkańców. Zamiast dotychczasowej nazwy Sternberg administracja polska używała początkowo określenia Toruń Lubuski, jednak ostatecznie jako oficjalną przyjęto formę Torzym. Osada została ponownie podniesiona do rangi miasta w 1994 r.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są[2]:

  • kościół ewangelicki, obecnie rzymsko-katolicki parafialny pw. Podwyższenia Krzyża Świętego[3], z początku XIX wieku, 1831 roku
  • dom, ul. Kościuszki 4, z początku XIX wieku

inne zabytki:

Religia[edytuj | edytuj kod]

Sport[edytuj | edytuj kod]

Działa tu klub piłkarski MKS Toroma Torzym założony w 1962 r. i występujący w gorzowskiej klasie okręgowej.

Transport[edytuj | edytuj kod]

Na północ od miasta zlokalizowany jest węzeł Torzym w ciągu autostrady A2 (E30). Przez miasto przebiega droga krajowa nr 92 i linia kolejowa nr 3 Warszawa – Frankfurt nad Odrą.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Wikimedia Commons