Lista najjaśniejszych gwiazd według jasności wizualnej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Syriusz, współcześnie najjaśniejsza gwiazda nocnego nieba

Poniższa lista zawiera 100 najjaśniejszych gwiazd nocnego nieba (według jasności widomej); dla porównania zamieszczono też dane dotyczące Słońca. W układach podwójnych i wielokrotnych wyróżnione zostały pojedyncze gwiazdy. Jasność układu jako całości można znaleźć w osobnej tabeli poniżej.

Lista najjaśniejszych gwiazd[edytuj | edytuj kod]

  Jasność wizualna
w magnitudo
Oznaczenie gwiazdy
w gwiazdozbiorze
Nazwa gwiazdy Odległość w
(latach świetlnych)
Rektascensja Deklinacja Uwagi
0 −26,73   Słońce 0,000 016
1 −1,44 α CMa Syriusz 8,6 6h 45m 08,92s −16° 42′ 58,02″
2 −0,62 α Car Kanopus 313 6h 23m 57,11s −52° 4′ 44,38″
3 −0,05 α Boo Arktur 36,7 14h 15m 39,7s 19° 10′ 56″ Zmiany jasności o 0,04m co 8,3 dnia
4 −0,01 α1 Cen alfa Centauri A, Rigil Kent 4,36 14h 39m 36,50s −60° 50′ 02,31″
5 0,03 α Lyr Wega 25,3 18h 36m 56,34s 38° 47′ 01,29″
6 0,18 β Ori Rigel 780 5h 14m 32,27s -8° 12′ 05,91″
7 0,4 α CMi Procjon 11,4 7h 39m 18,1s 5° 13′ 29″
8 0,45 α Eri Achernar 144 01h 37m 42,8s -57° 14′ 12″
9 0,45 α Ori Betelgeza 427 5h 55m 10,31s 7° 24′ 25,43″ Zmiany jasności od 1,2m do 0,3m
10 0,61 β Cen Hadar 525 14h 03m 49,4s -60° 22′ 23″
11 0,71 α1 Aur Kapella A 42,2 5h 16m 41,36s 45° 59′ 52,77″
12 0,76 α Aql Altair 16,8 19h 50m 47,00s 8° 52′ 05,96″
13 0,87 α Tau Aldebaran 65,1 4h 35m 55,2s 16° 30′ 33″ Zmiany jasności o 0,2m
14 0,96 α1 Aur Kapella B 42,2 5h 16m 41,36s 45° 59′ 52,77″
15 0,98 α Vir Spika 260 13h 25m 11,6s -11° 09′ 41″
16 1,06 α Sco Antares 600 16h 29m 24s -26° 25′ 55″
17 1,16 β Gem Polluks 33,7 7h 45m 19,4s 28° 01′ 35″ 1 planeta: Thestias
18 1,17 α PsA Fomalhaut 25,1 22h 57m 39,1s -29° 37′ 20″ 1 planeta: Dagon
19 1,25 β Cru beta Krzyża 355 12h 47m 43,2s -59° 41′ 19″
20 1,25 α Cyg Deneb 3000 20h 41m 25,9s 45° 16′ 49″
21 1,35 α2 Cen alfa Centauri B 4,36 14h 39m 35,08s -60° 50′ 13,76″ prawdopodobnie 1 planeta: alfa Centauri Bb
22 1,35 α Leo Regulus 78 10h 08m 22,3s 11° 58′ 02″
23 1,40 α1 Cru Acrux A 320 12h 26m 35,90s -63° 05′ 56,73″
24 1,50 ε CMa Adara 431 6h 58m 37,6s -28° 58′ 19″
25 1,62 λ Sco Shaula 700 17h 33m 36,6s -37° 06′ 13″
26 1,63 γ Cru gamma Krzyża 88 12h 31m 9,9s -57° 06′ 48″
27 1,64 γ Ori Bellatrix 242 5h 25m 07,9s 6° 20′ 59″
28 1,65 β Tau El Nath 131 5h 26m 17,5s 28° 36′ 27″
29 1,67 β Car Miaplacidus 111 9h 13m 12,0s -69° 43′ 02″
30 1,70 ε Ori Alnilam 1340 5h 36m 12,8s -1° 12′ 06,9″
31 1,70 ζ1 Ori Alnitak A 820 5h 40m 45,5s -1° 56′ 34″
32 1,73 α Gru Al Nair 101 22h 08m 14,0s -46° 57′ 39,5″
33 1,76 ε UMa Alioth 81 12h 54m 01,6s 55° 57′ 35,4″
34 1,78 γ21 Vel Al Suhail 840 8h 09m 32,0s -47° 20′ 12,0″
35 1,79 ε Sgr Kaus Australis 145 18h 24m 10,3s -34° 23′ 03,5″
36 1,79 α Per Algenib 590 3h 24m 19,4s 49° 51′ 40″
37 1,83 δ CMa Wezen 1790 7h 08m 23,5s -26° 23′ 36″
38 1,85 η UMa Alkaid 101 13h 47m 32,4s 49° 18′ 48″
39 1,86 θ Sco Sargas 270 17h 37m 19,1s -42° 59′ 52″
40 1,87 α1 UMa Dubhe A 124 11h 03m 43,7s 61° 45′ 03″
41 1,90 β Aur Menkalinan 82,1 5h 59m 31,7s 44° 56′ 51″
42 1,91 α TrA Atria 415 16h 48m 39,9s -69° 01′ 40″
43 1,93 γ Gem Alhena 105 6h 37m 42,7s 16° 23′ 57″
44 1,94 α Pav Peacock 183 20h 25m 38,9s -56° 44′ 06″
45 1,96 α1 Gem Kastor A 52 7h 34m 36s 31° 53′ 18″
46 1,97 α UMi Gwiazda Polarna 430 2h 31m 48,7s 89° 15′ 51″ Gwiazda zmienna – cefeida
47 1,98 β CMa Murzim 500 6h 22m 42s -17° 57′ 21,3″
48 1,99 α Hya Alphard 177 9h 27m 35,2s -8° 39′ 31″
49 2,01 α Ari Hamal 66 2h 07m 10,41s 23° 27′ 44,72″ Zmiany jasności od 2,04m do 1,98m
50 2,28 γ Leo Algieba 126 10h 19m 58,3s 19° 50′ 30″ 1 planeta: gamma1 Leonis b
51 2,03 δ1 Vel delta Velorum A 80 8h 44m 42,2s -54° 42′ 30″
52 2,04 β Cet Deneb Kaitos 96 0h 43m 35,2s -17° 59′ 12″
53 2,05 σ Sgr Nunki 225 18h 55m 15,9s -26° 17′ 48″
54 2,06 κ Ori Saif 720 5h 47m 45,4s -9° 40′ 11″
55 2,06 θ Cen Menkent 61 14h 06m 41,3s 36° 22′ 07,3″
56 2,07 β And Mirach 200 1h 09m 43,92s 35° 37′ 14,01″ Zmiany jasności od 2,10m do 2,01m
57 2,07 β UMi Kochab 127 14h 50m 42,3s 74° 09′ 20″ 1 planeta: beta Ursae Minoris b
58 2,07 β Gru beta Gruis 170 22h 42m 40,1s -43° 53′ 05″ Zmiany jasności od 2,3m do 2,0m
59 2,08 α Oph Ras Alhague 46,7 17h 34m 56,1s 12° 33′ 36″
60 2,09 α2 Cru Acrux B 320 12h 26m 35,90s -63° 05′ 56,73″
61 2,12 β1 Per Algol A 93 3h 08m 10,13s 40° 57′ 20,33″ Okresowe spadki jasności do 3,4m
62 2,14 β Leo Denebola 36,2 11h 49m 03,58s 14° 34′ 19,42″
63 2,15 γ Cas gamma Cassiopeiae 610 0h 56m 42,5s 60° 43′ 00″
64 2,21 ζ Pup Naos 1400 8h 03m 35,1s -40° 00′ 11,6″
65 2,21 ι Car Aspidiske 690 9h 17m 05,4s -59° 16′ 31″
66 2,22 α1 And Alpheratz A 97 0h 08m 23,26s 29° 05′ 25,56″
67 2,23 λ Vel lambda Velorum 575 9h 07m 59,8s -43° 25′ 57″ Zmiany jasności od 2,30m do 2,14m
68 2,23 γ Cyg Sadr 1520 20h 22m 13,7s 40° 15′ 24″
69 2,24 α1 CrB Gemma A 75 15h 34m 41,3s 26° 42′ 53″
70 2,24 α Cas Szedar 228 0h 40m 30,5s 56° 32′ 14,5″
71 2,24 γ Dra Eltanin 148 17h 56m 36,4s 51° 29′ 20,3″
72 2,26 γ1 And Alamach A 355 2h 03m 53,95s 42° 19′ 47,01″
73 2,28 β Cas Caph 54 0h 09m 10,7s 59° 08′ 59″ Zmiany jasności od 2,31m do 2,25m
74 2,28 γ1 Leo Algieba A 126 10h 19m 58,3s 19° 50′ 30″
75 2,29 ε Cen epsilon Centauri 375 13h 39m 53,2s -53° 27′ 59″
76 2,29 δ Sco Dschuba 400 16h 00m 20,0s -22° 37′ 18″
77 2,29 ε Sco Wei 65 16h 50m 09,8s -34° 17′ 36″
78 2,30 α Lup alfa Lupi 550 14h 41m 55,8s -47° 23′ 18″
79 2,3 ζ1 UMa Mizar A 78 13h 23m 55,5s 54° 55′ 31″
80 2,33 η Cen eta Centauri 310 14h 35m 30,4s -42° 09′ 28″
81 2,34 β UMa Merak 79 11h 01m 50,5s 56° 22′ 57″
82 2,38 ε Peg Enif 670 21h 44m 11,2s 9° 52′ 30,0″
83 2,39 κ Sco Girtab 465 17h 42m 29,3s -39° 01′ 48″
84 2,40 α Phe Ankaa 77 0h 26m 17,1s -42° 18′ 21,5″
85 2,4 ε1 Car Avior A 630 8h 22m 30,8s -59° 30′ 35″
86 2,41 γ UMa Phecda 84 11h 53m 49,8s 53° 41′ 41″
87 2,44 β Peg Scheat 199 23h 03m 46,5s 28° 04′ 58,0″
88 2,45 α Cep Alderamin 49 21h 18m 34,8s 62° 35′ 08,0″
89 2,45 η CMa Aludra 3200 7h 24m 11,1s -29° 18′ 11″
90 2,47 κ Vel kappa Velorum 540 9h 22m 06,8s -55° 00′ 39″
91 2,50 ε1 Cyg Gienah 165 20h 46m 12,5s 33° 58′ 12,9″
92 2,49 α Peg Markab 140 23h 04m 45,7s 15° 12′ 18,9″
93 2,54 α Cet Menkar 220 3h 02m 16,8s 4° 05′ 23,0″
94 2,54 ζ Oph zeta Ophiuchi 460 16h 37m 09,5s -10° 34′ 01,4″
95 2,55 ζ Cen zeta Centauri 385 13h 55m 32,4s 47° 17′ 18″
96 2,56 δ Leo Zosma 58 11h 14m 06,5s 20° 31′ 25,4″
97 2,56 β1 Sco Acrab A 530 16h 05m 26,7s -19° 48′ 20″
98 2,58 α Lep Arneb 1280 5h 32m 43,8s -17° 49′ 20,3″
99 2,58 δ Cen delta Centauri 395 12h 08m 21,5s -50° 43′ 21″

Gwiazdy wielokrotne[edytuj | edytuj kod]

Gwiazdy tworzące układy podwójne i wielokrotne nie są zwykle rozróżnialne gołym okiem. Do najjaśniejszych układów gwiazd należą:

  Jasność wizualna
w magnitudo
Oznaczenie gwiazdy
w gwiazdozbiorze
Nazwa gwiazdy Odległość w
(latach świetlnych)
Rektascensja Deklinacja Liczba składników
1 −0,27 α Cen alfa Centauri 4,36 14h 39m 36,50s −60° 50′ 02,31″ 3
2 0,08 α Aur Kapella 42,2 5h 16m 41,36s 45° 59′ 52,77″ 4
3 0,59 α Gem Kastor 52 7h 34m 36s 31° 53′ 18″ 6
4 0,77 α Cru Acrux 320 12h 26m 35,90s -63° 05′ 56,73″ 3
5 1,70 ζ Ori Alnitak 820 5h 40m 45,5s -1° 56′ 34″ 3
6 1,7 γ Vel Al Suhail 840 8h 09m 32,0s -47° 20′ 12,0″ 6
7 1,79 α UMa Dubhe 124 11h 03m 43,7s 61° 45′ 03″ 4
8 1,95 ε Car Avior 630 8h 22m 30,8s -59° 30′ 35″ 2
9 1,95 δ Vel delta Velorum 80 8h 44m 42,2s -54° 42′ 30″ 4
10 1,98 γ Leo Algieba 126 10h 19m 58,3s 19° 50′ 30″ 2
11 2,06 α And Alpheratz 97 0h 08m 23,26s 29° 05′ 25,56″ 2
12 2,10 γ And Alamach 355 2h 03m 54s 42° 19′ 47″ 4
13 2,12 β Per Algol 93 3h 08m 10,13s 40° 57′ 20,33″ 3
14 2,20 γ Cen gamma Centauri 130 12h 41m 31,0s -48° 57′ 35″ 2
15 2,21 α CrB Gemma 75 15h 34m 41,3s 26° 42′ 53″ 2
16 2,23 ζ UMa Mizar 78 13h 23m 55,5s 54° 55′ 31″ 4
17 2,23 δ Ori Mintaka 920 5h 32m 00,4s 0° 17′ 57″ 4
18 2,35 ε Boo Izar 210 14h 44m 59,2s 27° 04′ 27,2″ 2
19 2,43 η Oph Sabik 84 17h 10m 22,7s -15° 43′ 29,7″ 2
20 2,48 ε Cyg Gienah 165 20h 46m 12,5s 33° 58′ 12,9″ 2

Najjaśniejsze gwiazdy w przeszłości i przyszłości[edytuj | edytuj kod]

Jako że ruch obiegowy gwiazd wokół centrum Galaktyki odbywa się w różnym tempie, gwiazdy widoczne na niebie poruszają się względem Słońca. Poniższa tabela wymienia gwiazdy, które na podstawie pomiarów sondy Hipparcos były najjaśniejszymi (po Słońcu) gwiazdami ziemskiego nieba w okresie od 5 milionów lat temu do 5 milionów lat w przyszłości[1]:

Gwiazda Od roku Do roku Rok najwyższej
jasności
Najwyższa
jasność
Odległość w
maksimum jasności (ly)
Obecna
odległość (ly)
Obecna jasność
Adara ... -4 460 000 -4 700 000 -3,99 34 431 1,50
Murzim -4 460 000 -3 700 000 -4 420 000 -3,65 37 500 1,98
Kanopus (po raz pierwszy) -3 700 000 -1 370 000 -3 110 000 -1,86 177 313 -0,62
zeta Sagittarii -1 370 000 -1 080 000 -1 200 000 -2,74 8 89 2,60
zeta Leporis -1 080 000 -950 000 -1 050 000 -2,05 5,3 70,2 3,55
Kanopus (po raz drugi) -950 000 -420 000 -950 000 -1,09[a] 252 313 -0,62
Aldebaran -420 000 -210 000 -320 000 -1,54 21,5 65,1 0,85
Kapella -210 000 -160 000 -240 000 -0,82[b] 27,9 42,2 0,08
Kanopus (po raz trzeci) -160 000 -90 000 -160 000 -0,70[a] 302 313 -0,62
Syriusz -90 000 +210 000 +60 000 -1,64 7,8 8,6 -1,44
Wega +210 000 +480 000 +290 000 -0,81 17,2 25,3 0,03
Kanopus (po raz czwarty) +480 000 +990 000 +480 000 -0,40[a] 346 313 -0,62
Menkalinan +990 000 +1 150 000 +1 190 000 -0,40[b] 28,5 82,1 1,90
delta Scuti +1 150 000 +1 330 000 +1 250 000 -1,84 9,2 187 4,70
Eltanin +1 330 000 +2 030 000 +1 550 000 -1,39 27,7 148 2,24
ypsilon Librae +2 030 000 +2 670 000 +2 290 000 -0,46 30 195 3,60
NR Canis Majoris +2 670 000 +3 050 000 +2 870 000 -0,88 14 280 5,60
omikron Herculis +3 050 000 +3 870 000 +3 470 000 -0,63 44 347 3,84
Albireo +3 870 000 ... +4 610 000 -0,52 80 385 2,90

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Szczytowa jasność w tym okresie nie dorównuje jasności tej gwiazdy w innym okresie.
  2. a b Szczyt jasności tej gwiazdy przypada na czas, kiedy inna gwiazda jest jaśniejsza.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Jocelyn Tomkin. Once and Future Celestial Kings. „Sky and Telescope”. 95 (4), s. 59–63, kwiecień 1998. Bibcode1998S&T....95d..59T. 

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]