Panzerkampfwagen VIII Maus

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy czołgu. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Panzerkampfwagen VIII Maus
Maus w Muzeum Czołgów w Kubince.
Maus w Muzeum Czołgów w Kubince.
Dane podstawowe
Państwo  III Rzesza
Typ pojazdu czołg superciężki
Trakcja gąsienicowa
Załoga 6 osób
Historia
Prototypy latem 1943- próby z prototypem w firmie Alkett
Produkcja 1944-45
Egzemplarze 2 prototypy
Dane techniczne
Silnik benzynowy Daimler-Benz MB509
o mocy 1200 KM (895 kW)
Pancerz 150-220 mm (Nie skontowanego pancerza jednorodnego walcowanego)
Długość 10,09 m
Szerokość 3,67 m
Wysokość 3,66 m
Masa bojowa: 198 t
Moc jedn. 4,8 kW/t
Osiągi
Prędkość 20 km/h (droga)
13 km/h (teren)
Zasięg 193 km (droga)
62 km (teren)
Dane operacyjne
Uzbrojenie
1 armata kal. 128 mm KwK44 L/55 lub kal. 150 mm KwK44
oraz
1 armata kal. 75 mm KwK44 L/36.5

1 karabin maszynowy MG-34 kal. 7,92 mm

Użytkownicy
Niemcy

Mausczołg superciężki konstrukcji niemieckiej z okresu II wojny światowej, nazywany Panzerkampfwagen VIII, choć brak na to potwierdzenia w dokumentach.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Decyzja opracowania superciężkiego czołgu Maus podjęta została 5-6 marca 1942 roku, jako rozwinięcie wcześniejszych planów (anulowanych na rzecz mausa) dotyczących czołgów o masie 75-90 ton (Lowe).

21/22 marca 1942 r prof. Ferdinand Porsche otrzymał kontrakt na opracowanie pojazdu VK100.01 (o masie 100 ton). Projekt otrzymał oznaczenie wewnętrzne Panzer Porsche Typ 205.

W maju 1942 Adolf Hitler zażądał zwiększenia masy pojazdu do 120 ton i wyposażenia go w długolufową armatę o wysokiej skuteczności.

grudzień 1942 - Porsche zapewnił Hitlera, że prototyp będzie gotowy do prób 12 maja 1943 roku, dr Muller z zakładów Kruppa deklaruje uruchomienie produkcji z częstotliwością 5 sztuk miesięcznie.

1 maja 1943 - odbyła się prezentacja drewnianej makiety Mausa oraz zdalnie sterowanego modelu w skali przed Hitlerem której następstwem było złożenie zamówienia na 150 egzemplarzy.

październik 1943 - anulowanie zamówienia.

4 listopada 1943 - pierwszy egzemplarz przygotowany do testów, zawieszenie rozwoju czołgu, skierowanie mocy produkcyjnych na projekty o wyższym priorytecie.

Grudzień 1943 - testy pierwszego prototypu z obciążnikiem symulujący wieżę (V-1 / 205A) okazało się, że prototyp jest w stanie osiągnąć prędkość jedynie 13 km/h w "idealnych warunkach".

Konstrukcja[edytuj | edytuj kod]

W projekcie rozważano możliwość użycia armat:

- 170mm KwK 44

- 150mm KwK 44 L/38

- 128mm KwK 44 L/55

oraz sprzężonych:

- 105mm L/70

- 75mm KwK 44 L/36.5

Pojazd miał osiągać prędkość do 20 km/h, posiadać zasięg 193 km przy zużyciu 1400 l paliwa na 100 km.

Jednym z głównych wymagań dla projektu VK 100.01 był zapas amunicji wynoszący 100 szt. do głównego uzbrojenia.

Ostatecznie masa pojazdu wynosiła 188 ton, uzbrojenie stanowiła armata kalibru 128mm KwK 44 L/55 z zapasem 68 pocisków i sprzężona z nią armata kalibru 75mm KwK 44 L/36.5 z zapasem 200 pocisków oraz karabin maszynowy MG 34 kalibru 7,92 mm z zapasem 1000 pocisków.

Głowna armata miała siłę ognia zdolną do przebicia czołowego pancerza takich czołgów jak Sherman, Cromwell, Churchill, T-34/85 czy IS-2 nawet z odległości 3500 metrów.

Kadłub wykonany ze stalowych płyt pancernych miał w swej frontowej części grubość 240 mm, grubość pancerza była bardzo zróżnicowana, lecz czołg w razie wprowadzenia do produkcji byłby najbardziej opancerzonym pojazdem III Rzeszy. Jego pancerz miał następujące parametry:

Przód Boki Tył
Kadłub 240 - 200 mm 100 mm (pancerz warstwowy) 150 - 40 mm
Wieża 100 mm (pancerz warstwowy) 180 mm 80 - 40 mm

Układ jezdny, w którym koła nośne połączone były w zestawy po dwa na jednym ramieniu i były wyposażone w specjalny komplet amortyzatorów. Z każdej strony podwozia mocowanych było sześć takich niezależnych układów.

Nowatorsko rozwiązany był również spalinowo-elektryczny napęd, dzięki któremu Maus prowadził się bez problemu i dosyć łatwo pokonywał teren. Możliwy był nawet skręt w miejscu. Zespół napędowy stanowił 12-cylindrowym silnikiem benzynowym MB509 o mocy 1080 km (V-1) lub 12-cylindrowy silnik wysokoprężny MB517 o mocy 1200 km (V-2) połączony z generatorem oraz dwoma silnikami elektrycznymi.

W związku z tym, że nośność większości mostów nie pozwalała na przejazd tak ciężkiego czołgu, planowano przekraczanie rzek w następujący sposób: do czołgu na otworach wentylacyjnych silnika montowano specjalne kominy oraz kablami podłączano czołg do drugiej maszyny tego typu, podczas gdy jeden z nich przekraczał rzekę po dnie, to drugi kablami dostarczał mu energię. Stosowanie takiego rozwiązania byłoby praktycznie nierealne w warunkach frontowych, zgrupowanie tak dużych pojazdów byłoby łatwym celem dla lotnictwa.

Produkcja[edytuj | edytuj kod]

Zakładano osiągnięcie częstotliwości produkcji na poziomie 5 sztuk miesięcznie.

W produkcji uczestniczyły zakłady Škoda (gąsienice i elementy zawieszenia), Siemens, Maybach, Krupp (kadłuby i wieże, ostateczny montaż).

Tylko dwa egzemplarze czołgu Maus - prototypy: V-1 (obciążnik zamiast wieży) i V-2 (kompletna wieża) uzyskały sprawność na poziomie umożliwiającym prowadzenie testów. Testy pojazdów prowadzone były w Kummersdorfie niedaleko Berlina.

W momencie zakończenia wojny trwały prace nad 10 kadłubami i 9 wieżami (prototyp V-1 przeznaczony był do testów układu przeniesienia napędu i nie ma dowodów na rozpoczęcie prac nad przebudowaniem go na w pełni sprawny pojazd bojowy).

Przejęcie[edytuj | edytuj kod]

Następnie Maus V-2 został skierowany do obrony kwatery dowództwa sił pancernych w Zossen (20 km na południe od Berlina). Maus V-1 prawdopodobnie wspierał przeprawę Mausa V-2. Armia Czerwona przejęła prototypy te w (w tym wysadzony V-2 przed kompleksem Maybach 1 na placu - Hindenburgplatz).

Kruppa (w Mappen i Essen) 8 kadłubów i 9 wież (elementy były niekompletne)

Losy powojenne[edytuj | edytuj kod]

Sowieccy inżynierowie prawdopodobnie połączyli elementy obu pojazdów w jedyny istniejący obecnie egzemplarz czołgu Maus (kadłub prototypu V-1 i wieża V-2), który znajduje się obecnie w Rosji w muzeum w Kubince koło Moskwy. Egzemplarz został poddany testom, w tym testom opancerzenia o czym świadczą ślady prób balistycznych na pancerzu oraz całkowite usunięcie wyposażenia wewnętrznego.

Amerykanie i Anglicy przejęli znajdujące się w zakładach Kruppa (w Mappen i Essen) 8 kadłubów i 9 wież (elementy były niekompletne, w większości znajdowały się na początkowych etapach prac) oraz stanowisko doświadczalne z uzbrojeniem.

Każde z państw prowadzących testy uznało wagę, mobilność i wielkość pojazdu za wady dyskwalifikujące tę klasę pojazdów.

Kontrowersje[edytuj | edytuj kod]

Ludzie na tle czołgu PzKpfw VIII „Maus”.

Nazwa: Początkowo wobec tego czołgu stosowano nazwę Mammut (mamut w IV.1942), następnie Mäuschen (myszka w XII.1942), a ostatecznie Maus (mysz od II.1943). Zmiana nazwy miała znaczenie dezinformacyjne.

kummelsdorf
Kummersdorf-Gut, Neue Verskraft, hala na PzKpfw VIII „Maus”, 2013

Panzerkampfwagen VIII - pojazd prawdopodobnie nigdy nie został przyjęty na uzbrojenie i nie otrzymał nazwy wojskowej.

Liczba wyprodukowanych egzemplarzy -

Użycie bojowe -

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]