Linia kolejowa nr 401

Linia kolejowa nr 401
Szczecin Dąbie - Świnoujście Port
Dane podstawowe
Zarządca	PLK S.A.
Numer linii	401
Tabela SRJP	370
Długość	100,713 km
Rozstaw szyn	1435 mm
Sieć trakcyjna	tak (3000 V DC)
Prędkość maksymalna	130 km/h
Okolice Mokrzycy Wielkiej, widok w kierunku Szczecina
Historia
Przebieg
Legenda w użyciu / istniejąca   nieczynna / rozebrana lub planowana odcinek stacja kolejowa przystanek kolejowy stacja bez ruchu pasażerskiego, zakładowa lub towarowa koniec linii kolejowej wiadukt most tunel zmiana kilometrażu granica państwowa mijanka przejazd kolejowy przeprawa promowa odcinek zelektryfikowany
351 ↑ Szczecin Główny 0,000 Szczecin Dąbie 351 ← Poznań Główny rzeka Płonia 857 (SDA 0,001 - SDC 2,152) 1,996 Szczecin Dąbie SDC (p.odg.) 2,320 Szczecin Dąbie Osiedle 6,642 Szczecin Załom 11,236 Kliniska 14,960 Rurka S3E65 S6E28 rzeka Ina d. 424 ← Maszewo 22,972 Goleniów Golen. ul. Szkolna 113 402 ← Koszalin 6E28 29,167 Białuń 33,299 Grzybnica l. wąsk. do Stepnicy 37,734 Łożnica Łożnica Wąskotorowa rzeka Gowienica l. wąsk. z Gryfic Wąsk. l. wąsk. do Czarnogłowów 46,245 Rokita 420 ← Worowo W.Kam. 108 53,174 Wysoka Kamieńska 407 ← Kamień Pomorski 59,378 Parłówko Parłów. 107 61,461 Troszyn 66,604 Recław cieśnina Dziwna 68,729 Wolin Pomorski 72,421 Mokrzyca Wielka 72,710 Mokrzyca Wielka (p.odg.) 76,698 Ładzin 79,740 Warnowo Woliński PN 85,623 Międzyzdroje Międz. ul. Myśliwska 102 996 Lubiewo - Ś-cie SIB 88,518 Lubiewo 92,069 Łunowo 94,464 Świnoujście Przytór 94,693 początek odcinka jednotorowego 94,938 Świnoujście SIA 97,828 Świnoujście Odra 996 Lubiewo - Ś-cie SIB 99,398 Świnoujście 997 ← Baza Promów Morskich 99,971 Świnoujście Port l. do Świnoujścia Głównego
Linia nr 401 w kolej.one.pl

Parłówko, przejazd kolejowy. Droga wojewódzka nr 107 przecinająca linię kolejową nr 401 w Parłówku.

Most kolejowy w cigu linii kolejowej nr 401 nad Dziwną w Wolinie.

Budowany wiadukt w ciągu drogi ekspresowej S3 w Parłówku nad linią kolejową nr. 401.

Linia kolejowa nr 401 jest to linia kolejowa łącząca Dąbie (dzielnicę Szczecina) ze Świnoujściem przez Goleniów, Wysoką Kamieńską, Wolin i Międzyzdroje. W całości położona w województwie zachodniopomorskim i na obszarze Zakładu Linii Kolejowych PKP PLK w Szczecinie.

Historia do 1945 r.

Pierwszy odcinek do Goleniowa i dalej na trasie linii nr 402 do Gryfic został zbudowany przez Altdamm-Colberger Eisenbahn-Gesellschaft (ACE), czyli Towarzystwo Kolei Żelaznej Dąbsko-Kołobrzeskiej i oddany do użytku w 1882 r. Kolejny odcinek z Goleniowa do Wolina wybudowała 10 lat później już Preußische Ostbahn, czyli Pruska Kolej Wschodnia. Po upaństwowieniu Ostbahnu w 1888 r. następny odcinek linii został zbudowany już pod szyldem Preußische Staatseisenbahnen, czyli Pruskich Kolei Państwowych jeszcze przed końcem XIX wieku. W 1899 r. otwarto odcinek do Międzyzdrojów, a rok później do Świnoujścia. W 1901 r. połączono obecną stację w Świnoujściu (na wyspie Wolin) kolejową przeprawą promową z dworcem Swinemünde Hauptbahnhof (Świnoujście Główne) na wyspie Uznam. Na większości trasy (93,5%) linia jest dwutorowa.

W ostatnim przed końcem II wojny światowej niemieckim rozkładzie jazdy pociągów Kursbuch (tabela 124e) na trasie Szczecin Gł. - Świnoujście Gł. kursowało 5 par pociągów oraz dodatkowo 6 par na odcinku Szczecin Gł. - Goleniów (docelowo do/z Nowogardu lub Kołobrzegu).

Nazwy stacji przed 1945 r. (linki prowadzą do artykułów o miejscowościach, linki do stacji znajdują się w infoboksie):

Altdamm → Szczecin Dąbie Arnimswalde → Szczecin Załom Christinenberg → Kliniska Rörchen → Rurka Gollnow → Goleniów Gollnowshagen → Białuń Honigkaten → Grzybnica Kantreck → Łożnica Rackitt (Pommern) → Rokita Wietstock (Pommern) → Wysoka Kamieńska

Parlowkrug → Parłówko Alt Tessin → Troszyn Hagen (Pommern) → Recław Wollin → Wolin Pomorski Groß Mokratz → Mokrzyca Wielka Rehberg → Ładzin Warnow (Pommern) → Warnowo Misdroy → Międzyzdroje Liebeseele → Lubiewo Pritter → Świnoujście Przytór Ostswine → Świnoujście

Historia po 1945 r.

W latach 1945-1948 r. z powodu zburzonego mostu na rzece Dziwnie, pociągi kursowały do stacji Recław i od Wolina Pomorskiego. Pod koniec lat 40. dla ruchu pasażerskiego otwarto stację Odra Port (obecny przystanek Świnoujście Port). W latach 50. lub 60. zlikwidowano przystanek Grzybnica i zmieniono nazwę stacji Odra na obecną, Świnoujście oraz Odra Port na Świnoujście Port. W 2004 r. zamknięto dla ruchu pasażerskiego przystanek Szczecin Dąbie Osiedle.

W 1981 r. na większości linii (od Szczecina Dąbia do Świnoujścia) kursowało 12 par pociągów osobowych, ponadto 5 par pociągów pospiesznych kursujących tylko w sezonie wakacyjnym (żaden nie rozpoczynał trasy w Szczecinie). Tylko 1 para pociągów kończyła lub zaczynała bieg na stacji Świnoujście Port. Także jedna para kursowała do Kamienia Pomorskiego przez Wysoką Kamieńską, a 5 par do/z lub przez Goleniów w kierunku Gryfic.

W grudniu 1979 r. zakończono elektryfikację linii do Goleniowa, a rok później jej pozostałą część. Pomiędzy nastawniami "SDA" (na linii 351 ze/do Stargardu Szczecińskiego) a "SDC" (na linii 401) znajduje się tor łączący nr 857, z którego korzystają pociągi kursujące pomiędzy Goleniowem a Stargardem z pominięciem Szczecina Głównego (i Szczecina Dąbia). Cała linia 401 jest objęta umowami europejskimi: AGC jako linia "E-59" (o głównych międzynarodowych liniach kolejowych) i AGTC jako linia "C-E 59" (o ważnych międzynarodowych liniach transportu kombinowanego i obiektach towarzyszących). W klasyfikacji PLK linia ma kategorię "pierwszorzędna". W Listopadzie 2011 roku, po modernizacji szlaku Szczecin Dąbie "SDC" - Szczecin Załom - Kliniska, nastąpiło zamknięcie stacji Szczecin Załom i przekwalifikowanie stacji na przystanek osobowy, tym samym został stworzony szlak: Szczecin Dąbie "SDC" - Kliniska.

Statystyki linii

Dla pociągów pasażerskich i szynobusów prędkość maksymalna 130 km/h jest dozwolona na długości ok. 10,6 km obu torów, a 100 km/h i więcej na 67,6 km (z 99,5 km) toru nieparzystego i 65,2 km (z 95,3 km) toru parzystego. Ograniczenia do 70 i 80 km/h występują tylko między Dąbiem a Kliniskami oraz od Warnowa do Świnoujścia Portu (na obu torach) oraz od 42 km (przed Rokitą) do Wysokiej Kamieńskiej (tylko na torze parzystym). Dla pociągów towarowych prędkość maksymalna na większości linii wynosi 70 km/h, a na odcinku od Rurki do Goleniowa na torze parzystym mogą rozwijać prędkość do 80 km/h.

Minimalny (hipotetyczny) czas przejazdu całej linii z maksymalną dozwoloną prędkością wynosi 1:02 h dla toru nieparzystego (pasażerskie i szynobusy - średnio 96,2 km/h) oraz 1:30 h dla towarowych (śr. 66 km/h). Na torze parzystym 58 minut dla pasażerskich i szynobusów (98,8 km/h) i 1:27 h dla towarowych (66 km/h).

Porównanie czasu przejazdów pomiędzy Szczecinem Dąbie a Świnoujściem dla pociągów osobowych w wybranych latach (wartości uśrednione):

1944/45 r.: ok. 3:10 h 1948 r.: ok. 3:05 h 1951/52 r.: ok. 2:30 h 1967/68 r.: ok. 2:25 h 1983/84 r.: ok. 2:00 h

1989/90 r.: ok. 2:00 h 1995/96 r.: ok. 1:55 h (ze Świnoujścia 2:05 h) 2002 r.: ok. 2:00 h 2007 r.: ok. 1:50 h (pospieszne: 1:30 h) 2009 r.: ok. 1:34 h (pospieszne: 1:25 h)

Pociągi pasażerskie

Statystyka pociągów kursujących na linii 401 (kursywą opisano nazwy pociągów, stan na rozkład 2009/10)

Przewozy Regionalne

REGIO (w większości kursujące przez cały rok) - 10½ par do/z Świnoujścia ("Karmazyn", "Uznam"), 6 do/z Kołobrzegu i 4 do/z Kamienia Pomorskiego. Pociągi kursują z/do stacji Szczecin Główny, z wyjątkiem 1 pary ze Świnoujścia kursującej z/do Wrocławia Głównego oraz 2 par z Kamienia Pomorskiego z/do Poznania Głównego i Zielonej Góry.

InterREGIO - 3 pary pociągów sezonowych z/do Świnoujścia ("Barbakan", "Bosman", "Wolin") kursujące z/do Krakowa Głównego, Wrocławia Głównego i Warszawy Wschodniej, Poznania Głównego.

PKP InterCity

TLK - 8 par w tym 7 kursujących tylko w sezonie z/do Świnoujścia lub Świnoujścia Portu. Pociągi kursują z/do: Białegostoku, Bielska-Białej Głównej, Krakowa Głównego, Krakowa Płaszowa, Lublina, Przemyśla Głównego, Warszawy Wschodniej, Wrocławia Głównego.

Ekspress InterCity - 1 para sezonowa ("Błękitna Fala") kursująca w relacji Świnoujście Port - Warszawa Wschodnia i odwrotnej.

Galeria zdjęć

Linia kolejowa nr 401

Widok tuż za stacją Wysoka Kamieńska

 

Ciekawostki

Ze Świnoujścia do Przemyśla Głównego kursuje pociąg pospieszny Przemyślanin, którego trasa jest najdłuższa w Polsce i wynosi 1008 kilometrów. Łączny czas przejazdu (trasa prowadzi przez Szczecin Gł., Poznań Gł., Wrocław Gł., Katowice, Kraków Gł. i Rzeszów Gł.) wynosi ok. 17 godzin i 20 minut.