Pirmin Zurbriggen

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Pirmin Zurbriggen
Pirmin Zurbriggen
Data i miejsce urodzenia 4 lutego 1963
Saas Almagell, Szwajcaria
Klub SC Saas-Almagell
Debiut w PŚ 7.12 1980, Val d'Isère
(36. miejsce - zjazd)
Pierwsze punkty w PŚ 4.01 1981, Ebnat-Kappel (5. miejsce - kombinacja)
Pierwsze podium w PŚ 24.01 1982, Wengen
(1. miejsce - kombinacja)
Dorobek medalowy

Pirmin Zurbriggen (ur. 4 lutego 1963 w Saas Almagell) – szwajcarski narciarz alpejski, dwukrotny medalista olimpijski, multimedalista mistrzostw świata, czterokrotny zdobywca Pucharu Świata oraz wielokrotny zdobywca Małej Kryształowej Kuli za zwycięstwa w klasyfikacjach zjazdu, giganta, supergiganta i kombinacji. Jeden z niewielu alpejczyków, którzy wygrywali zawody w pięciu różnych konkurencjach: zjeździe, slalomie, slalomie gigancie, supergigancie oraz kombinacji.

Kariera[edytuj | edytuj kod]

Pierwszy sukces na arenie międzynarodowej Pirmin Zurbriggen osiągnął w 1980 roku, kiedy podczas mistrzostw Europy juniorów w Madonna di Campiglio zdobył złoty medal w biegu zjazdowym. W zawodach Pucharu Świata zadebiutował 7 grudnia 1980 roku w Val d'Isère, gdzie zajął 36. miejsce w zjeździe. Pierwsze pucharowe punkty zdobył 4 stycznia 1981 roku w Ebnat-Kappel, zajmując piąte miejsce w kombinacji. W sezonie 1980/1981 punktował jeszcze kilkukrotnie, ale wyniku z Ebnat-Kappel nie poprawił. W klasyfikacji generalnej zajął 31. miejsce. Na podium zawodów tego cyklu po raz pierwszy stanął 24 stycznia 1982 roku w Wengen, gdzie zwyciężył w kombinacji. W kolejnych startach jeszcze dwukrotnie plasował się w czołowej trójce: 17 marca w Bad Kleinkirchheim był trzeci w gigancie, a 24 marca 1982 roku w San Sicario w tej samej konkurencji był najlepszy. W klasyfikacji generalnej dało mu to jedenaste miejsce, a w klasyfikacji giganta był szósty. Nie wystąpił jednak na rozgrywanych w lutym tego roku mistrzostwach świata w Schladming. Od tej pory w każdym kolejnym sezonie PŚ co najmniej dwukrotnie zwyciężał.

Rywalizację w sezonie 1982/1983 rozpoczął od zajęcia trzeciego miejsca w supergigancie 12 grudnia 1982 roku w Val d'Isère. Następnie jeszcze pięć razy stawał na podium, przy czym 22 grudnia w Madonna di Campiglio był najlepszy w kombinacji, a 11 stycznia 1983 roku w Adelboden zwyciężył w gigancie. W klasyfikacji generalnej był tym razem szósty, a w klasyfikacji kombinacji zajął trzecie miejsce. Wyprzedzili go jedynie Phil Mahre z USA oraz kolejny reprezentant Szwajcarii - Peter Lüscher. W kolejnym sezonie dwukrotnie częściej stawał na podium, przy czym w pierwszej trójce plasował się w czterech różnych konkurencjach: zjeździe, gigancie, supergigancie i kombinacji. Odniósł cztery zwycięstwa: 19 grudnia w Madonna di Campiglio był najlepszy w supergigancie, 29 stycznia w Garmisch-Partenkirchen wygrał kombinację, 5 marca w Aspen był najlepszy w gigancie, a 20 marca 1984 roku w norweskim Oppdal ponownie wygrał supergiganta. Wyniki te dały mu pierwsza w karierze Kryształową Kulę za zwycięstwo w klasyfikacji generalnej oraz Małą Kryształową Kulę za zwycięstwo w klasyfikacji giganta, ex aequo z Ingemarem Stenmarkiem ze Szwecji. W sezonie 1983/1984 był też drugi w klasyfikacji zjazdu, w której lepszy był tylko Andreas Wenzel z Liechtensteinu. W lutym 1984 roku brał udział w igrzyskach olimpijskich w Sarajewie. Był jednym z faworytów w gigancie, jednak podobnie jak pięć dni później w slalomie Szwajcar wypadł z trasy już w pierwszym przejeździe. Na tych samych igrzyskach wystąpił także w biegu zjazdowym, zajmując czwarte miejsce. Walkę o medal przegrał z Austriakiem Antonem Steinerem o 0,10 sekundy.

W sezonach 1984/1985 i 1985/1986 zajmował drugie miejsce w klasyfikacji generalnej, w obu przypadkach ulegając tylko reprezentującemu Luksemburg Markowi Girardellemu. W przeciągu tych dwóch sezonów Szwajcar 17 razy stawał na podium, odnosząc łącznie dziesięć zwycięstw: 7 grudnia w Puy-Saint-Vincent (supergigant), 10 grudnia 1984 roku w Sestriere (slalom), 11 i 12 stycznia w Kitzbühel (dwa zjazdy i kombinacja), 1, 3 i 5 lutego w Bormio (dwa zjazdy i kombinacja) i 17 marca 1985 roku w Panoramie, gdzie wygrał supergiganta oraz 19 stycznia w Kitzbühel (kombinacja), 23 lutego w Åre (slalom i kombinacja), a także 28 lutego 1986 roku w Hemsedal (supergigant). Dzięki tym wynikom w 1985 roku był drugi za Girardellim w klasyfikacji giganta, a rok później zwyciężył w klasyfikacji kombinacji, a w klasyfikacji supergiganta był drugi, przegrywając tylko z Markusem Wasmeierem z RFN. Na przełomie stycznia i lutego 1985 roku brał udział w mistrzostwach świata w Bormio, skąd przywiózł trzy medale. Zwyciężył tam w zjeździe i kombinacji, a w gigancie był drugi, rozdzielając na podium Wasmeiera i Girardellego.

Podczas mistrzostw świata w Crans-Montana w 1987 roku Szwajcar zdobywał medale w czterech z pięciu rozegranych konkurencji. W gigancie i supergigancie zwyciężył, a zjeździe był drugi za swym rodakiem Peterem Müllerem. Walkę o zwycięstwo w kombinacji stoczył z Markiem Girardellim. Zjazd do kombinacji wygrał Luksemburczyk, Szwajcar był trzeci, w slalomie natomiast zajęli odpowiednio siódme i dziewiątce miejsce. Ostatecznie o 2,27 pkt lepszy okazał się Girardelli, a trzecie miejsce z wyraźną stratą zajął Austriak Günther Mader. Startował także w slalomie, ale wypadł z trasy i nie ukończył rywalizacji. Na rozgrywanych rok później igrzyskach olimpijskich w Calgary także wystąpił we wszystkich konkurencjach. Starty rozpoczął od zwycięstwa w zjeździe, w którym wyprzedził bezpośrednio Petera Müllera i Francuza Francka Piccarda. Następnie wystąpił w kombinacji, wygrywając zjazd. Medalu jednak nie zdobył, bowiem podczas drugiego przejazdu w slalomie zahaczył czubkiem narty o jedną z bramek, przewrócił się i wypadł z trasy. Zurbriggen był jednym z faworytów do zdobycia medalu w supergigancie, jednak zmagania ukończył na piątej pozycji, najlepszej wśród Szwajcarów. Następnie wystąpił w gigancie, stając na najniższym stopniu podium. W zawodach tych wyprzedzili go jedynie Włoch Alberto Tomba oraz Austriak Hubert Strolz. W przerwie między przejazdami Zurbriggen i jego kolega z reprezentacji, Martin Hangl byli świadkami wypadku, który miał miejsce na trasie. Będący członkiem kadry Austrii 47-letni lekarz Jörg Oberhammer jadąc na nartach zderzył się z Brianem Nockiem, operatorem pracującym dla kanadyjskiej telewizji. W wyniku zderzenia Austriak wpadł pod przejeżdżający ratrak i zginął na miejscu[1]. Obaj Szwajcarzy byli w szoku; Zurbriggen kontynuował rywalizację, podczas gdy Hangl wycofał się z zawodów. Na tych samych igrzyskach wystąpił także w slalomie, który ukończył na siódmej pozycji.

W sezonach 1986/1987 i 1987/1988 Szwajcar dominowa w zawodach Pucharu Świata. Łącznie 25 razy stawał na podium, przy czym aż trzynastokrotnie zwyciężał. W sezonie 1987 wygrywał: zjazdy 16 sierpnia w Las Leñas, 5 grudnia w Val d'Isère, 10 stycznia w Garmisch-Partenkirchen, 25 stycznia w Kitzbühel, 1 lutego w Crans-Montana i 7 marca w Aspen, giganty 13 i 20 stycznia w Adelboden, 4 lutego w Crans-Montana i 15 lutego w Todtnau, kombinację 18 stycznia w Wengen i 25 stycznia w Kitzbühel oraz supergiganta 2 lutego w Crans-Montana i 8 marca 1987 roku w Aspen. Rok później czterokrotnie wygrywał zjazdy: 29 stycznia w Schladming, 15 i 16 lutego w Calgary oraz 9 stycznia 1988 roku w Val d'Isère. W oby tych sezonach oprócz klasyfikacji generalnej wygrał także klasyfikacje zjazdu i supergiganta, wygrywając ponadto klasyfikację giganta w 1987 roku i kombinacji w 1988 roku.

Sezon 1988/1989 rozpoczął od zwycięstwa w supergigancie 27 listopada 1988 roku w Schladming. W kolejnych startach dziesięciokrotnie stawał na podium, w tym odniósł jeszcze dwa zwycięstwa: 29 listopada w Val Thorens wygrał giganta, a 22 grudnia 1988 roku w Sankt Anton był najlepszy w kombinacji. Jednakże w drugiej części sezonu częściej zwyciężał Marc Girardelli i to reprezentant Luksemburga zwyciężył w klasyfikacji generalnej. Szwajcar zajął drugie miejsce, tracąc do zwycięzcy 98 punktów. Zurbriggen wygrał jednak klasyfikacji giganta i supergiganta, a w klasyfikacji kombinacji był trzeci za Girardellim i Markusem Wasmeierem. Na początku 1989 roku wystartował na mistrzostwach świata w Vail, zdobywając dwa medale. W supergigancie zajął drugie miejsce, rozdzielając na podium Martina Hangla i Tomaža Čižmana z Jugosławii. Dzień później zajął trzecie miejsce w gigancie, ulegając tylko dwóm reprezentantom Austrii: Rudolfowi Nierlichowi i Helmutowi Mayerowi. Startował także w zjeździe, ale rywalizację ukończył dopiero na piętnastej pozycji. Czwartą i ostatnią Kryształową Kulę za zwycięstwo w klasyfikacji generalnej zdobył w sezonie 1989/1990. Dziewięciokrotnie plasował się w czołowej trójce zawodów, w tym sześciokrotnie zwyciężał: 12 grudnia w Sestriere w supergigancie, 16 grudnia w Val Gardena w zjeździe, 12 stycznia w Schladming i 21 stycznia w Kitzbühel w kombinacji, a 6 lutego w Courmayeur i 10 marca w Hemsedal ponownie był najlepszy w supergigancie. Zwycięstwo w Hemsedal było jednocześnie jego ostatnim podium w zawodach Pucharu Świata. Oprócz klasyfikacji generalnej Szwajcar wygrał także klasyfikacji supergiganta i kombinacji, a w klasyfikacji zjazdu był trzeci za Austriakiem Helmutem Höflehnerem i Atle Skårdalem z Norwegii. W 1990 roku Zurbriggen postanowił zakończyć karierę.

Ponadto pięciokrotnie zdobywał mistrzostw Szwajcarii: w gigancie w latach 1986, 1987 i 1989 oraz supergigancie i kombinacji w 1989 roku. W latach 1984, 1985, 1987, 1990 otrzymywał nagrodę Skieur d’Or, przyznawaną przez Międzynarodowe Stowarzyszenie Dziennikarzy Narciarskich[2]. Był także sportowcem roku 1985 w Szwajcarii oraz otrzymał tytuł najlepszego szwajcarskiego alpejczyka XX wieku. Obecnie jest właścicielem hoteli w Saas Almagell i Zermatt.

Jego siostra Heidi Zurbriggen oraz syn Elia również uprawiali narciarstwo alpejskie.

Osiągnięcia[edytuj | edytuj kod]

Igrzyska olimpijskie Olympic rings with white rims.svg[edytuj | edytuj kod]

Miejsce Dzień Rok Miejscowość Konkurencja Czas biegu Strata Zwycięzca
DNF 14 lutego 1984 Socjalistyczna Federacyjna Republika Jugosławii Sarajewo Gigant 2:41,18 min - Szwajcaria Max Julen
4. 16 lutego 1984 Socjalistyczna Federacyjna Republika Jugosławii Sarajewo Zjazd 1:45,59 min +0,46 s Stany Zjednoczone Bill Johnson
DNF 19 lutego 1984 Socjalistyczna Federacyjna Republika Jugosławii Sarajewo Slalom 1:39,41 min - Stany Zjednoczone Phil Mahre
1.Gold medal.svg 15 lutego 1988 Kanada Calgary Zjazd 1:59,63 min - -
DNF 17 lutego 1988 Kanada Calgary Kombinacja 36,55 pkt - Austria Hubert Strolz
5. 21 lutego 1988 Kanada Calgary Supergigant 1:39,66 min +2,30 s Francja Franck Piccard
3.Bronze medal.svg 25 lutego 1988 Kanada Calgary Gigant 2:06,37 min +2,02 s Włochy Alberto Tomba
7. 27 lutego 1988 Kanada Calgary Slalom 1:39.47 min +1,01 s Włochy Alberto Tomba

Mistrzostwa świata[edytuj | edytuj kod]

Miejsce Dzień Rok Miejscowość Konkurencja Czas biegu Strata Zwycięzca
1.Gold medal.svg 3 lutego 1985 Włochy Bormio Zjazd 2:06,68 min - -
1.Gold medal.svg 5 lutego 1985 Włochy Bormio Kombinacja 7,67 pkt - -
2.Silver medal.svg 7 lutego 1985 Włochy Bormio Gigant 2:28,90 min +0,05 s Niemcy Zachodnie Markus Wasmeier
DNF 10 lutego 1985 Włochy Bormio Slalom 1:38,82 min - Szwecja Jonas Nilsson
2.Silver medal.svg 31 stycznia 1987 Szwajcaria Crans-Montana Zjazd 2:07,80 min +0,33 s Szwajcaria Peter Müller
2.Silver medal.svg 1 lutego 1987 Szwajcaria Crans-Montana Kombinacja 28,27 pkt +2,27 pkt Luksemburg Marc Girardelli
1.Gold medal.svg 2 lutego 1987 Szwajcaria Crans-Montana Supergigant 1:19,93 min - -
1.Gold medal.svg 4 lutego 1987 Szwajcaria Crans-Montana Gigant 2:32,38 min - -
DNF 8 lutego 1987 Szwajcaria Crans-Montana Slalom 1:54,63 min - Niemcy Zachodnie Frank Wörndl
4. 3 lutego 1989 Stany Zjednoczone Vail Kombinacja 4,72 pkt +35,69 pkt Luksemburg Marc Girardelli
15. 6 lutego 1989 Stany Zjednoczone Vail Zjazd 2:10,39 min +2,00 s Niemcy Zachodnie Hansjörg Tauscher
2.Silver medal.svg 8 lutego 1989 Stany Zjednoczone Vail Supergigant 1:38,81 min +0,28 s Szwajcaria Martin Hangl
3.Bronze medal.svg 9 lutego 1989 Stany Zjednoczone Vail Gigant 2:37,66 min +1,72 s Austria Rudolf Nierlich
DNF 12 lutego 1989 Stany Zjednoczone Vail Slalom 2:02,85 min - Austria Rudolf Nierlich

Puchar Świata[edytuj | edytuj kod]

Miejsca w klasyfikacji generalnej[edytuj | edytuj kod]

Zwycięstwa w zawodach Pucharu Świata[edytuj | edytuj kod]

  1. Szwajcaria Wengen24 stycznia 1982 (kombinacja)
  2. Włochy San Sicario24 marca 1982 (gigant)
  3. Włochy Madonna di Campiglio22 grudnia 1982 (kombinacja)
  4. Szwajcaria Adelboden11 stycznia 1983 (gigant)
  5. Włochy Madonna di Campiglio19 grudnia 1983 (supergigant)
  6. Niemcy Zachodnie Garmisch-Partenkirchen29 stycznia 1984 (kombinacja)
  7. Stany Zjednoczone Aspen5 marca 1984 (gigant)
  8. Norwegia Oppdal20 marca 1984 (supergigant)
  9. Francja Puy-Saint-Vincent7 grudnia 1984 (supergigant)
  10. Włochy Sestriere10 grudnia 1984 (slalom)
  11. Austria Kitzbühel11 stycznia 1985 (zjazd)
  12. Francja Puy-Saint-Vincent11 stycznia 1985 (kombinacja)
  13. Austria Kitzbühel12 stycznia 1985 (zjazd)
  14. Kanada Panorama17 marca 1985 (supergigant)
  15. Austria Kitzbühel19 stycznia 1986 (kombinacja)
  16. Szwecja Åre23 lutego 1986 (slalom)
  17. Szwecja Åre23 lutego 1986 (kombinacja)
  18. Norwegia Hemsedal28 lutego 1986 (supergigant)
  19. Argentyna Las Leñas16 sierpnia 1986 (zjazd)
  20. Francja Val d'Isère5 grudnia 1986 (zjazd)
  21. Niemcy Zachodnie Garmisch-Partenkirchen10 stycznia 1987 (zjazd)
  22. Szwajcaria Adelboden13 stycznia 1987 (gigant)
  23. Szwajcaria Wengen18 stycznia 1987 (kombinacja)
  24. Szwajcaria Adelboden20 stycznia 1987 (gigant)
  25. Austria Kitzbühel25 stycznia 1987 (zjazd)
  26. Austria Kitzbühel25 stycznia 1987 (kombinacja)
  27. Niemcy Zachodnie Todtnau15 lutego 1987 (gigant)
  28. Stany Zjednoczone Aspen7 marca 1987 (zjazd)
  29. Stany Zjednoczone Aspen8 marca 1987 (supergigant)
  30. Francja Val d'Isère9 stycznia 1988 (zjazd)
  31. Austria Schladming29 stycznia 1988 (zjazd)
  32. Austria Schladming27 listopada 1988 (supergigant)
  33. Francja Val Thorens29 listopada 1988 (gigant)
  34. Austria Sankt Anton22 grudnia 1988 (kombinacja)
  35. Włochy Sestriere12 grudnia 1989 (supergigant)
  36. Włochy Val Gardena16 grudnia 1989 (zjazd)
  37. Austria Schladming12 stycznia 1990 (kombinacja)
  38. Austria Kitzbühel21 stycznia 1990 (kombinacja)
  39. Włochy Courmayeur6 lutego 1990 (supergigant)
  40. Norwegia Hemsedal10 marca 1990 (supergigant)

Pozostałe miejsca na podium[edytuj | edytuj kod]

  1. Niemcy Zachodnie Garmisch-Partenkirchen - 17 marca 1982 (gigant) – 3. miejsce
  2. Francja Val d'Isère - 12 grudnia 1982 (supergigant) – 3. miejsce
  3. Włochy Madonna di Campiglio - 22 grudnia 1982 (supergigant) – 3. miejsce
  4. Niemcy Zachodnie Garmisch-Partenkirchen - 9 lutego 1983 (supergigant) – 2. miejsce
  5. Niemcy Zachodnie Todtnau - 13 lutego 1983 (gigant) – 3. miejsce
  6. Francja Val d'Isère - 10 grudnia 1983 (supergigant) – 2. miejsce
  7. Francja Val d'Isère - 10 grudnia 1983 (kombinacja) – 2. miejsce
  8. Szwajcaria Les Diablerets - 12 grudnia 1983 (gigant) – 2. miejsce
  9. Szwajcaria Adelboden - 10 stycznia 1984 (gigant) – 3. miejsce
  10. Austria Kitzbühel - 22 stycznia 1984 (kombinacja) – 2. miejsce
  11. Niemcy Zachodnie Garmisch-Partenkirchen - 29 stycznia 1984 (supergigant) – 2. miejsce
  12. Stany Zjednoczone Vail - 7 marca 1984 (gigant) – 2. miejsce
  13. Kanada Whistler - 11 marca 1984 (zjazd) – 3. miejsce
  14. Włochy Madonna di Campiglio - 17 grudnia 1984 (supergigant) – 2. miejsce
  15. Socjalistyczna Federacyjna Republika Jugosławii Kranjska Gora - 15 lutego 1985 (gigant) – 2. miejsce
  16. Włochy Madonna di Campiglio - 15 grudnia 1985 (kombinacja) – 3. miejsce
  17. Austria Kitzbühel - 17 stycznia 1986 (zjazd) – 3. miejsce
  18. Szwajcaria Crans-Montana - 3 lutego 1986 (supergigant) – 2. miejsce
  19. Stany Zjednoczone Heavenly Valley - 11 marca 1986 (slalom) – 2. miejsce
  20. Kanada Bromont - 21 marca 1986 (slalom) – 3. miejsce
  21. Włochy Sestriere - 30 listopada 1986 (gigant) – 3. miejsce
  22. Niemcy Zachodnie Garmisch-Partenkirchen - 11 stycznia 1987 (supergigant) – 2. miejsce
  23. Japonia Furano - 1 marca 1987 (supergigant) – 2. miejsce
  24. Kanada Calgary - 15 marca 1987 (supergigant) – 2. miejsce
  25. Francja Val d'Isère - 7 grudnia 1987 (zjazd) – 2. miejsce
  26. Włochy Val Gardena - 12 grudnia 1987 (zjazd) – 2. miejsce
  27. Socjalistyczna Federacyjna Republika Jugosławii Kranjska Gora - 19 grudnia 1987 (gigant) – 2. miejsce
  28. Francja Val d'Isère - 10 stycznia 1988 (supergigant) – 3. miejsce
  29. Austria Bad Kleinkirchheim - 16 stycznia 1988 (zjazd) – 2. miejsce
  30. Szwajcaria Crans-Montana - 25 stycznia 1988 (supergigant) – 2. miejsce
  31. Szwecja Åre - 20 marca 1988 (kombinacja) – 2. miejsce
  32. Austria Saalbach-Hinterglemm - 25 marca 1988 (gigant) – 3. miejsce
  33. Austria Sankt Anton - 21 grudnia 1988 (slalom) – 3. miejsce
  34. Austria Sankt Anton - 22 grudnia 1988 (zjazd) – 2. miejsce
  35. Austria Kirchberg - 10 stycznia 1989 (gigant) – 2. miejsce
  36. Szwajcaria Wengen - 21 stycznia 1989 (zjazd) – 2. miejsce
  37. Szwajcaria Wengen - 22 stycznia 1989 (kombinacja) – 2. miejsce
  38. Kanada Whistler - 25 lutego 1989 (zjazd) – 3. miejsce
  39. Kanada Whistler - 26 lutego 1989 (supergigant) – 3. miejsce
  40. Japonia Furano - 3 marca 1989 (gigant) – 3. miejsce
  41. Stany Zjednoczone Park City - 23 marca 1989 (gigant) – 2. miejsce
  42. Stany Zjednoczone Waterville Valley - 29 listopada 1989 (slalom) – 2. miejsce
  43. Austria Kitzbühel - 20 stycznia 1990 (zjazd) – 3. miejsce

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy