Azotyn potasu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Azotyn potasu
Niepodpisana grafika związku chemicznego; prawdopodobnie struktura chemiczna bądź trójwymiarowy model cząsteczki
Ogólne informacje
Wzór sumaryczny KNO2
Masa molowa 85,10 g/mol
Wygląd białe lub żółtawe higroskopijne kryształy
Identyfikacja
Numer CAS 7758-09-0
PubChem 516910[1]
Podobne związki
Inne aniony azotan potasu
Inne kationy azotyn sodu
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą
stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa)

Azotyn potasu (nazwa Stocka: azotan(III) potasu), KNO2nieorganiczny związek chemiczny z grupy azotynów, sól kwasu azotawego i potasu.

Otrzymywanie[edytuj]

Otrzymuje się go poprzez redukcję ołowiem azotanu potasu:

KNO3 + Pb → KNO2 + PbO

lub w wyniku termicznego rozkładu azotanu potasu:

2KNO32KNO2 + O2

Właściwości[edytuj]

Azotyn potasu jest białą lub żółtawą, higroskopijną substancją stałą. Bardzo dobrze rozpuszcza się w wodzie. Roztwór ma odczyn lekko zasadowy. Powyżej 350 °C azotyn potasu staje się niestabilny[6]. Jego temperatura topnienia wynosi 440 °C. Powyżej tej temperatury rozkłada się:

4KNO22K2O + 2N2↑ + 3O2[potrzebny przypis]

Jest utleniaczem, choć w pewnych warunkach może wykazywać właściwości redukujące (por. właściwości azotynów).

Toksyczność[edytuj]

Azotyn potasu jest w większych ilościach toksyczny. LD50 (królik, doustnie) wynosi 200 mg/kg. TDLo dla człowieka (doustnie) wynosi 1,428 mg/kg[6]. W wyniku reakcji KNO2 z aminami powstającymi w wyniku rozkładu białek w organizmie mogą tworzyć się rakotwórcze nitrozoaminy.

Działa także bardzo szkodliwie na organizmy wodne (ekotoksyczność). LC50 = 620 mg/l 96 h (danio pręgowany), EC50 = 215 mg/l 48 h (dafnia wielka)[7].

Zastosowanie[edytuj]

Azotyn potasu jest używany do nitrozowania, w produkcji barwników azowych, w chemii analitycznej do określania rzędowości amin, w fotografii jako sensybilizator (uczulacz), a także do konserwacji mięsa (lista E – E249), gdyż zapobiega tworzeniu się jadu kiełbasianego. Ze względu na szkodliwość azotynów sugeruje się ograniczenie ich używania jako konserwantów, jednak całkowite zastąpienie innymi związkami nie jest możliwe.

Przypisy

  1. Azotyn potasu (CID: 516910) (ang.) w bazie PubChem, United States National Library of Medicine.
  2. a b Azotyn potasu (nr P7391) – karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich (Merck KGaA) na obszar Polski.
  3. a b c Department of Chemistry, The University of Akron: Potassium nitrite (ang.). [dostęp 2012-03-02].
  4. a b Informacje o klasyfikacji i oznakowaniu substancji według Rozporządzenia (WE) nr 1272/2008, zał. VI, z uwzględnieniem Rozporządzeń ATP: Azotyn potasu w wykazie klasyfikacji i oznakowania Europejskiej Agencji Chemikaliów. [dostęp 2015-04-10].
  5. Azotyn potasu (ang.) w bazie ChemIDplus, United States National Library of Medicine. [dostęp 2012-03-02].
  6. a b MSDS for potassium nitrite – J.T.Baker
  7. Azotyn potasu (nr 60417) – karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich (Merck KGaA) na obszar Polski.