Przejdź do zawartości

IKEA

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
IKEA
Logo
Ilustracja
Sklep IKEA w Kållered w Szwecji
Państwo

 Holandia

Siedziba

Delft[1][2][3]

Data powstania

28 lipca 1943[4]

Prezes

Jesper Brodin

Dane finansowe
Przychody

45,1 mld EUR (2024)[5]

brak współrzędnych
Strona internetowa

IKEA (albo Ikea[a]) – przedsiębiorstwo z siedzibą w Holandii, zajmujące się produkcją oraz sprzedażą mebli, artykułów dekoracyjnych oraz żywności, założone przez Ingvara Kamprada w 1943 roku w Szwecji. Nazwa jest akronimem od wyrazów: Ingvar, Kamprad, Elmataryd, Agunnaryd[7][8][9][10].

Do 1967 roku firma używała zapisu Ikéa[11]. Od 2008 roku jest jednym z największych sprzedawców mebli na świecie[12][13][14][15].

Historia

[edytuj | edytuj kod]
Pierwszy, nieistniejący już sklep IKEA, Älmhult, Szwecja. Zamiast niego powstało IKEA Museum

W pierwszych latach funkcjonowania, przedsiębiorstwo prowadziło sprzedaż wysyłkową swoich produktów. Dopiero w 1953 r. otwarto pierwszy stacjonarny salon meblowy.

Struktura organizacyjna

[edytuj | edytuj kod]
Mapa krajów ze sklepami IKEA:

     aktualnie istniejące

     planowane

     dawne

     brak sklepów

W sierpniu 2019 roku IKEA posiadała 430 sklepów w 52 krajach świata[16]. Wszystkie spółki tworzące grupę IKEA, należą do holenderskiego koncernu INGKA Holding, którego właścicielem jest fundacja Stichting INGKA[17], utworzona w 1982 r. przez Kamprada z przyczyn podatkowych w Holandii.

Polska jest drugim po Chinach największym producentem mebli sprzedawanych w sklepach IKEA na świecie[18]. IKEA współpracuje z Ikano Bankiem[19].

IKEA Industry Group

[edytuj | edytuj kod]

IKEA jest właścicielem tartaku oraz grupy przemysłowej IKEA Industry (produkcja drewnianych mebli i komponentów)[20][21].

BoKlok

[edytuj | edytuj kod]

BoKlok to firma Ikei i Skanska[22]. Firma zbudowała ponad 11 tys. tanich domów w Finlandii, Szwecji, Norwegii. Obecnie ma budować w Wielkiej Brytanii[23]. To domy z prefabrykatów – są one budowane w fabryce, a potem montowane w odpowiedniej lokalizacji. W Wielkiej Brytanii miesięczny czynsz ma wynosić ok. jedną trzecią miesięcznych zarobków, co ma czynić ofertę najmu najtańszą na rynku[24].

Daty pierwszych otwarć sklepów w poszczególnych państwach[25]:

Gwiazdką zaznaczono, że z powodu zbrojnej agresji na Ukrainę, której sprawcą jest Rosja, 3 marca 2022 r. zawieszono działalność sklepów IKEA, natomiast we wrześniu 2023 r. zakończono działalność na terenie Rosji.

W Polsce

[edytuj | edytuj kod]

Ikea Industry

[edytuj | edytuj kod]

Szwedzka branża meblarska na początku lat 60. rozpoczęła bojkot przedsiębiorstwa za obniżanie cen[30]. Wtedy to Ingvar Kamprad postanowił nawiązać współpracę z polskimi przedsiębiorstwami. Właściciel Ikea swoje pierwsze zamówienie w Polsce złożył w styczniu 1961 roku w Zakładach Mebli Giętych – przedsiębiorstwem państwowym Fameg w Radomsku i dotyczyło między innymi 500 sztuk krzeseł Ögla wytwarzanych z giętego drewna bukowego. Krzesło to cztery lata później w teście magazynu „Allt i Hemmet” zostało uznane za wizytówkę jakości przedsiębiorstwa. Jeszcze w tym samym roku Ingvar Kamprad wraz z projektantami mebli IKEA odwiedził targi poznańskie. W kolejnym roku zamówił w Famegu już 20 tys. sztuk tego typu krzeseł. Do roku 2010 wartość zamówień przedsiębiorstwa IKEA w Polsce wzrosła do około 6 mld zł[31].

Sklepy Ikea

[edytuj | edytuj kod]
Ikea Retail
Ilustracja
Sklep sieci IKEA w Szczecinie
Państwo

 Polska

Nr KRS

0000091681

Dane finansowe (2023/2024, skonsolidowane[32])
Przychody

6 276,30 mln PLN

Wynik netto

280,27 mln PLN

Aktywa

3 087,47 mln PLN

Kapitał własny

405,51 mln PLN

brak współrzędnych
Strona internetowa
Sklep IKEA w Katowicach, otwarty w 2000 roku
Sklep IKEA w Bielsku-Białej, uruchomiony w 2025 roku

19 września 1990 roku firma uruchomiła Start Shop o powierzchni około 1000 m² przy ulicy Grażyny Bacewiczówny na warszawskich Stokłosach, oferujący ograniczony skład mebli oraz dodatki[33][34][35]. W 1991 otwarty został ponadto sklep w formacie „concept store” w Poznaniu przy ul. Karpiej[36]. W czerwcu 1992 roku warszawska placówka na Stokłosach została zamieniona na pierwszy pełny sklep firmy znajdujący się przy Alejach Jerozolimskich (przy skrzyżowaniu z ulicą Żelazną) w Warszawie, zaś w 1993 roku najstarszy obecnie działający sklep otworzono w podwarszawskich Jankach[37][38][39].

7 kwietnia 1993 roku uruchomiony został sklep o powierzchni 3600 m² w Gdańsku w dzielnicy Przymorze, który powstał w dawnym budynku magazynowym Rolniczej Spółdzielni Pszczelarskiej „Wybrzeże”. W celu powiększenia powierzchni handlowej 22 kwietnia 1998 został on przeniesiony na obszar Centrum Handlowego „Matarnia” na osiedlu Złota Karczma[40][41].

W 1994 roku sklep IKEA w Poznaniu został przeniesiony do nowej lokalizacji na terenie Centrum Handlowego „Franowo”, natomiast w 1999 jego działalność została ulokowana w obiekcie położonym w bezpośrednim sąsiedztwie dotychczasowej siedziby[42]. W 1996 powstał sklep IKEA w Bielanach Wrocławskich[43], 19 sierpnia 1998 otwarty został sklep w Krakowie[44], a 30 sierpnia 2000 – w Katowicach[45].

W 2001 dokonano zamknięcia sklepu przy Alejach Jerozolimskich w Warszawie[46], a w tym samym roku uruchomiony został nowy sklep zlokalizowany w dzielnicy Targówek[47].

27 listopada 2009 dokonano otwarcia sklepu IKEA w Łodzi[48]. 8 maja 2013 uruchomiono nowy sklep w Bielanach Wrocławskich, który zastąpił działającą tam od 1996 poprzednią placówkę sieci[43][49]. 5 sierpnia 2015 otwarty został sklep w Bydgoszczy[50], a 23 sierpnia 2017 – w Lublinie[51].

23 października 2018 w ramach testu nowego formatu placówek uruchomiony został sklep o powierzchni 4800 m² w Centrum Handlowym „Blue City” w Warszawie, który był pierwszym sklepem IKEA na świecie z ograniczonym asortymentem położonym w centrum handlowym. Zastosowano w nim również niespotykane wcześniej w sklepach sieci rozwiązania technologiczne[52][53][54]. W związku z zakończeniem testu, wraz z końcem grudnia 2021 sklep ten został zamknięty[55].

31 maja 2021 otwarty został sklep IKEA w Szczecinie[56]. Powstałe w listopadzie 2021 roku Studio Planowania i Zamówień IKEA w Gliwicach w kwietniu 2024 roku zostało przekształcone w większą placówkę o szerszym profilu, łącząc usługi planistyczne z możliwością zakupu wybranych artykułów na miejscu[57].

W kwietniu 2025 roku sieć IKEA ogłosiła plan otwarcia do końca tego roku nowego sklepu w Bielsku-Białej o powierzchni około 1500 m², znacząco mniejszej niż w przypadku pozostałych sklepów tej sieci w Polsce[57]. Placówka ta, zlokalizowana w Centrum Handlowym „Gemini Park”, zajęła ostatecznie 2000 m²[58][59][60] i została uruchomiona 3 października 2025[61]. Zastąpiła ona działające tam od 2022 studio planowania i zamówień, powstałe z przekształcenia otwartego w 2020 studia planowania[62].

Obecnie (rok 2025) Ikea posiada jedenaście sklepów pełnowymiarowych w Polsce[63], które znajdują się w: Warszawie (Targówek), Bydgoszczy, Gdańsku, Jankach, Katowicach, Krakowie, Łodzi, Lublinie, Poznaniu, Szczecinie i Wrocławiu[64]. Mniejszy powierzchniowo sklep funkcjonuje w Bielsku-Białej[61][64], natomiast w Gliwicach działa mini-sklep połączony ze studiem planowania i zamówień[65].

Poza sklepami IKEA posiada 15 studiów planowania i zamówień (głównie w największych miastach bez pełnoprawnego sklepu sieci)[64] oraz dodatkowe punkty mobilne umożliwiające odbiór produktu z ciężarówek sieci w określonych godzinach[66].

Wyniki finansowe grupy Ikea Retail
[edytuj | edytuj kod]
Rok Przychód Podatek dochodowy Wynik netto
2018/2019[67] 4 616,90 mln zł -86,19 mln zł 244,60 mln zł
2019/2020[67] 4 759,33 mln zł -100,31 mln zł 306,85 mln zł
2020/2021[67] 5 173,81 mln zł -100,60 mln zł 283,67 mln zł
2021/2022[67] 5 888,25 mln zł -121,99 mln zł 306,85 mln zł
2022/2023[32] 6 265,47 mln zł -63,14 mln zł 318,69 mln zł
2023/2024[32] 6 276,30 mln zł 32,27 mln zł 280,27 mln zł

Krytyka

[edytuj | edytuj kod]

Z końcem 1997 szwedzka telewizja wyemitowała film o wykorzystywaniu pracy dzieci w zakładach produkujących dla IKEA w Wietnamie i na Filipinach. Przedsiębiorstwo nie zerwało jednak współpracy z tymi podmiotami argumentując, że w tych krajach prawo zezwala na takie praktyki[68]. W katalogu produktów z 2001 r. przedsiębiorstwo napisało: „Praca dzieci w dzisiejszych czasach jest nie do zaakceptowania, choć w kilku krajach, gdzie odbywa się nasza produkcja jest rozpowszechniona”[69]. Dietrich Garlichs, przewodniczący UNICEF Niemcy, stwierdził: „Tak, IKEA finansuje projekty UNICEF. Ale to nie oznacza automatycznie, że przy produkcji dla IKEA nie pracują dzieci”[69].

Johan Stenebo, były bliski współpracownik założyciela, napisał książkę pt. Sanningen om IKEA (Prawda o IKEA), w której zarzucił Ingvarowi Kampradowi m.in. pranie brudnych pieniędzy i rasizm[70].

Zobacz też

[edytuj | edytuj kod]
  1. Wielki słownik ortograficzny PWN (2006) dopuszcza pisownię IKEA oraz Ikea[6].

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. Inter IKEA Systems BV – Company Profile and News [online], Bloomberg.com [dostęp 2021-05-01] (ang.).
  2. O IKEA – jedna marka, wiele firm [online], www.ikea.com [dostęp 2024-03-19] (pol.).
  3. Inter IKEA Systems B.V. [online], opencorporates.com [dostęp 2024-03-19].
  4. Natashah Hitti: IKEA celebrates 75th anniversary with vintage furniture collections. Dezeen. [dostęp 2021-05-12]. (ang.).
  5. IKEA continues to lower prices for customers – IKEA Global [online], IKEA [dostęp 2025-09-13] (ang.).
  6. Ikea – definicja, synonimy, przykłady użycia [online] [dostęp 2017-11-23].
  7. Katarzyna Rapczyńska-Lubieńska, Historia produktów IKEA. Zaczęło się od krzeseł ÖGLA [online], Wirtualna Polska/IKEA, 15 marca 2021 [dostęp 2022-02-01].
  8. Grzegorz Micuła: Szwecja. Bielsko-Biała: Pascal, 2012, s. 31, seria: Przewodnik ilustrowany. ISBN 978-83-7513-993-8.
  9. Abhik Deb, ikea india: The story behind Ikea’s ‘quirky’ product names – Times of India [online], The Times of India [dostęp 2021-05-12] (ang.).
  10. Ingvar Kamprad and IKEA, Boston: Harvard Business School Publishing, 1996.
  11. The IKEA Concept. [dostęp 2019-01-13].
  12. Topic: IKEA [online], Statista [dostęp 2021-05-12] (ang.).
  13. Walter Loeb, IKEA Is A World-Wide Wonder [online], Forbes [dostęp 2021-05-12] (ang.).
  14. How IKEA creator Ingvar Kamprad built the world’s largest furniture retailer – and a $39 billion fortune [online], Business Insider [dostęp 2021-05-12] (ang.).
  15. Top Furniture Retailers | CSIL Analysis [online], WorldFurnitureOnline.com [dostęp 2021-05-12].
  16. Inter IKEA Systems B.V.. Inter IKEA Systems B. V. – IKEA franchisees. [dostęp 2019-08-24].
  17. O grupie IKEA. [dostęp 2012-06-03].
  18. Piotr Mazurkiewicz: „Miliarder na emeryturze”, Rzeczpospolita 22–23 września 2012, s. A16.
  19. Kredyt IKEA- Ikano Bank [online], ikanobank.pl [dostęp 2021-04-08].
  20. IKEA.com – International homepage – IKEA [online], www.swedwood.com [dostęp 2020-07-08] (ang.).
  21. Witaj w IKEA [online], IKEA [dostęp 2020-07-08] [zarchiwizowane z adresu 2009-11-23] (pol.).
  22. BoKlok [online], BoKlok England [dostęp 2021-04-08] (ang.).
  23. Ikea i Skanska będą budować tanie domy w Wielkiej Brytanii. Nabywca zapłaci tyle, na ile go stać [online], next.gazeta.pl [dostęp 2021-04-08] (pol.).
  24. Powstaną bardzo tanie mieszkania. Zapłacisz tyle, ile będzie… – Brexit Standard [online], www.brexitstandard.com [dostęp 2019-07-05] (pol.).
  25. Inter IKEA Systems B.V. – Facts & Figures.
  26. IKEA Thailand Bangna: About us. [dostęp 2011-09-26]. (ang.).
  27. IKEA Thailand Bangna: Location. [dostęp 2011-09-26]. Cytat: Our store will open on 3rd Nov 2011 (ang.).
  28. IKEA Opens 1st Bulgarian Store. [dostęp 2011-09-12]. (ang.).
  29. IKEA to open its first physical store in Ukraine on Feb 1 [online], www.ukrinform.net [dostęp 2021-02-09] (ang.).
  30. Tomasz Walat. Przemeblowanie. „Polityka”, s. 110–111, 2009-09-26. [dostęp 2010-01-17]. (pol.). 
  31. DI: Co właściciel Ikea kupił w Polsce w 1961 r.. Puls Biznesu, 2011-01-20. [dostęp 2018-01-28]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-01-28)]. (pol.).
  32. a b c Skonsolidowane roczne sprawozdanie finansowe od 01-09-2023 do 31-08-2024, KRS 0000091681 [online], E-KRS, 28 lutego 2025 [dostęp 2025-09-13] (pol.).
  33. 30 lat temu ruszyła IKEA na Ursynowie. „To był kosmos, towary nie z tej ziemi” FOTO [online], www.haloursynow.pl [dostęp 2021-08-21] [zarchiwizowane z adresu 2020-10-06] (pol.).
  34. Tak wyglądał pierwszy sklep IKEA w Polsce. Otwarto go 30 lat temu! [online], www.elle.pl [dostęp 2021-08-21] (pol.).
  35. IKEA już od 30 lat urządza w Warszawie lepsze życie! [online], ikea.com [dostęp 2025-09-18].
  36. 50 lat IKEA w Polsce [online], poznan.pl [dostęp 2025-09-18].
  37. Polacy kochają Ikeę. Często z wzajemnością [online], 12 lutego 2018 [dostęp 2018-06-28] (pol.).
  38. Patryk Pallus, 30 lat sklepów Ikea w Polsce. Tak zmieniała się firma i jej sklepy [online], Business Insider, 12 grudnia 2020 [dostęp 2021-08-21] (pol.).
  39. IKEA: Szwedzi w Warszawie [online], ursynow.org.pl [dostęp 2025-09-18].
  40. Tak robiło się zakupy 20 lat temu w Gdańsku. Pamiętacie pierwszy sklep Ikea? [online], trojmiasto.wyborcza.pl [dostęp 2025-09-18].
  41. 20 urodziny IKEA Gdańsk [online], trojmiasto.pl [dostęp 2025-09-18].
  42. Ikea na Karpia, najlepszy market – Pozperito. Tak handlowano w latach 90.! [online], poznan.wyborcza.pl [dostęp 2025-09-18].
  43. a b Na Dolnym Śląsku powstanie największa IKEA w Polsce [online], echosredzkie.pl [dostęp 2025-09-18].
  44. Tak wyglądała krakowska IKEA w 1998 roku. Niepublikowane zdjęcia [online], mjakmalopolska.pl [dostęp 2025-09-18].
  45. 20 lat temu otwarto sklep IKEA w Katowicach. Kto pamięta? Co wtedy kupowaliście? [online], dziennikzachodni.pl [dostęp 2025-09-18].
  46. Ikea przy Pałacu Kultury? Popularny sklep był kiedyś w ścisłym centrum Warszawy [online], warszawa.eska.pl [dostęp 2025-09-18].
  47. Powstanie trzecia Ikea w Warszawie [online], tvn24.pl [dostęp 2025-09-18].
  48. IKEA Łódź świętuje 15. urodziny [online], lodz.pl [dostęp 2025-09-18].
  49. Bielany Wrocławskie: Nowa IKEA otwarta [online], wroclaw.naszemiasto.pl [dostęp 2025-09-18].
  50. IKEA Bydgoszcz [online], wiadomosci.onet.pl [dostęp 2025-09-18].
  51. Sklep IKEA w Lublinie już otwarty [online], ikea.com [dostęp 2025-09-18].
  52. Takiej Ikei jeszcze nie było. Oto nowy sklep w Warszawie [online], businessinsider.com.pl [dostęp 2025-09-18].
  53. Ikea otwiera sklep w Blue City. Takiego formatu jeszcze nie było [online], wirtualnemedia.pl [dostęp 2025-09-18].
  54. IKEA ponownie w Alejach Jerozolimskich w Warszawie [online], ikea.com [dostęp 2025-09-18].
  55. IKEA po 3 latach zamyka sklep w Blue City w Warszawie [online], wirtualnemedia.pl [dostęp 2025-09-18].
  56. Sklep IKEA w Szczecinie otwarty! [online], ikea.com [dostęp 2025-09-18].
  57. a b Dwunasty sklep IKEA w Polsce jeszcze w tym roku [online], biznes.meble.pl [dostęp 2025-09-18].
  58. Już w październiku IKEA ruszy w mniejszym formacie. Bielsko-Biała jak Londyn [online], dlahandlu.pl [dostęp 2025-10-11].
  59. IKEA zaskoczyła Polaków. Pierwszy taki sklep w Europie otwarty w Polsce [online], superbiz.se.pl [dostęp 2025-10-11].
  60. IKEA debiutuje w nowym formacie – pierwszy taki sklep w Europie otwiera się w Gemini Park Bielsko-Biała [online], bielskirynek.pl [dostęp 2025-10-11].
  61. a b Otwarto sklep IKEA w Bielsku-Białej – zdjęcia. To pierwszy taki kompaktowy sklep w Polsce. Na miejscu były tłumy. Kolejka stała od rana [online], bielskobiala.naszemiasto.pl [dostęp 2025-10-03].
  62. Pierwszy sklep IKEA w sercu Podbeskidzia już otwarty [online], ikea.com [dostęp 2025-10-03].
  63. IKEA Retail Polska otwiera kompaktowy sklep w Bielsku-Białej [online], retailnet.pl, 10 kwietnia 2025 [dostęp 2025-09-13].
  64. a b c Sklepy i Studia planowania i zamówień IKEA [online], ikea.com [dostęp 2025-10-03].
  65. Mini-sklep IKEA W Gliwicach otwarty. To pierwszy TAKI format w Polsce! Co można tam kupić. [online], gliwice.naszemiasto.pl [dostęp 2025-10-03].
  66. Zamów i odbierz [online], ikea.com [dostęp 2025-09-18].
  67. a b c d Skonsolidowane roczne sprawozdanie finansowe od 01-09-2021 do 31-08-2022, KRS 0000091681 [online], E-KRS, 27 lutego 2023 [dostęp 2025-09-25] (pol.).
  68. Wieder Kritik an Ikea wegen Kinderarbeit. Berliner Zeitung, 24 grudnia 1997. [dostęp 2009-11-19]. (niem.).
  69. a b Klaus Werner, Hans Weiss: Czarna lista firm. Intrygi światowych koncernów. Stargard Szczeciński: Hidari, 2009, s. 22. ISBN 978-83-61410-00-3.
  70. Ikea? „Rasizm, wyzysk i manipulacja” [online], Dziennik.pl, 16 października 2009 [dostęp 2009-11-19] [zarchiwizowane z adresu 2009-10-19].

Bibliografia

[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne

[edytuj | edytuj kod]