Lista najdłużej urzędujących przywódców państwowych

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Pepi II, władca starożytnego Egiptu, według niektórych badaczy rządził przez 94 lata, co czyniłoby go najdłużej panującym władcą w historii[1].

Lista najdłużej urzędujących przywódców państwowych – lista 50 osób sprawujących obecnie[2] najdłużej funkcję szefa państwa lub rządu.

Zestawienie[edytuj | edytuj kod]

Wśród 50 najdłużej urzędujących przywódców znajduje się 41 szefów państw (sprawujących władzę de iure lub de facto), 2 gubernatorów generalnych i 7 szefów rządu. Spośród 41 szefów państw, 16 osób stanowią monarchowie (cesarze, królowie, książęta, emirowie, sułtani). Siedmiu monarchów znajduje się w pierwszej dziesiątce zestawiania.

Okres przejmowania władzy przez wymienionych szefów państw i rządów obejmuje lata od roku 1946 do 2001. Przywódcą najdłużej sprawującym urząd jest obecnie król Tajlandii Bhumibol Adulyadej, który zasiada na tronie nieprzerwanie od 1946. W Europie najdłużej funkcję szefa państwa pełni królowa brytyjska Elżbieta II (od 1952). W Afryce najdłużej rządzi prezydent Kamerunu Paul Biya (od 1975). W Ameryce Północnej najdłużej pełni urząd gubernator generalny Belize Colville Young (od 1993), a w Ameryce Południowej, premier Gujany Samuel Hinds (od 1992). Wśród 50 liderów znalazł się tylko jeden polityk z regionu Australii i Oceanii, premier Samoa Tuila'epa Sailele Malielegaoi (od 1998).

Najwięcej spośród 50 przywódców państw pochodzi z Afryki (20 osób), a w dalszej kolejności z Azji (14), Europy (10), Ameryki Północnej (3), Ameryki Południowej (2), Australii i Oceanii (1).

Obecny premier Bahrajnu, Chalifa ibn Salman Al-Chalifa, jest najdłużej w historii pełniącym funkcję szefem rządu (od 1971)[3]. Z kolei przywódcą najdłużej zajmującym urząd prezydenta był zmarły w 2009 prezydent Gabonu Omar Bongo, który dzierżył władzę przez 42 lata[4]. Fidel Castro był natomiast najdłużej urzędującym przywódcą państwa niebędącym monarchą; rządził Kubą przez 52 lata (1959-2011)[5]. Najdłużej panującym monarchą w historii był prawdopodobnie władca starożytnego Egiptu Pepi II, który według części badaczy rządził przez 94 lata[1]. Biorąc jednak pod uwagę pewną i udokumentowaną długość panowania, wówczas najdłużej panował król Suazi, Sobhuza II, w latach 1899–1982 (82 lata i 254 dni)[6].

Lista przywódców państw[edytuj | edytuj kod]

Lp. Osoba Zdjęcie Początek mandatu Państwo Rodzaj zajmowanego urzędu Przynależność dynastyczna/
polityczna
Źródło
1 Bhumibol Adulyadej Bhumibol Adulyadej 2010-9-29 2 cropped.jpg 1946-06-099 czerwca 1946 Tajlandia Tajlandia Król Dynastia Czakri [7]
2 Elżbieta II Elizabeth II greets NASA GSFC employees, May 8, 2007.jpg 1952-02-066 lutego 1952  Wielka Brytania
 Australia
 Kanada
 Nowa Zelandia[8][9]
Królowa[10] Dynastia Windsor [11]
3 Hassanal Bolkiah Hassanal Bolkiah 2002.jpg 1967-10-055 października 1967[12] Brunei Brunei Sułtan Dynastia Bolkiah [13]
4 Kabus ibn-Said Qabus bin Said.jpg 1970-07-2323 lipca 1970 Oman Oman Sułtan Dynastia Al 'Bu Sa'id [14]
5 Chalifa ibn Salman Al-Chalifa Khalifa ibn Salman Al Khalifa.jpg 1971-08-1616 sierpnia 1971 Bahrajn Bahrajn Premier Dynastia Al Chalifa [15][16]
6 Małgorzata II HM Margrethe II 2010 (cropped).jpg 1972-01-1414 stycznia 1972 Dania Dania Królowa Dynastia Glücksburg [17]
7 Karol XVI Gustaw King Carl XVI Gustaf at National Day 2009 Cropped.png 1973-09-1515 września 1973 Szwecja Szwecja Król Dynastia Bernadotte [18]
8 Biya, PaulPaul Biya Paul Biya with Obamas cropped.jpg 1975-06-3030 czerwca 1975 Kamerun Kamerun Premier 30.06.1975-6.11.1982
Prezydent od 6.11.1982
Demokratyczne Zgromadzenie Narodu Kameruńskiego (RDPC) [19]
9 Jan Karol I KingofSpain.jpg 1975-11-2222 listopada 1975 Hiszpania Hiszpania Król Dynastia Burbonów [20]
10 Abdul Aziz, MuhammadMuhammad Abdul Aziz Mohamed Abdelaziz, 2005.jpg 1976-08-3030 sierpnia 1976 Sahara Zachodnia Sahara Zachodnia[21] Prezydent Front Polisario [22]
11 Obiang Nguema Mbasogo, TeodoroTeodoro Obiang Nguema Mbasogo Teodoro Obiang detail, 1650FRP051.jpg 1979-08-033 sierpnia 1979 Gwinea Równikowa Gwinea Równikowa Przewodniczący Najwyższej Rady Wojskowej 3.08.1979-15.08.1982
Prezydent od 15.08.1982
Partia Demokratyczna Gwinei Równikowej (PDGE) [23]
12 Santos, José Eduardo dosJosé Eduardo dos Santos José Eduardo dos Santos 3.jpg 1979-09-1010 września 1979 Angola Angola P.o. prezydenta 10-20.09.1979
Prezydent od 20.09.1979
Ludowy Ruch Wyzwolenia Angoli - Partia Pracy (MPLA) [24]
13 Mugabe, RobertRobert Mugabe Robert Mugabe - 2009.jpg 1980-04-1818 kwietnia 1980 Zimbabwe Zimbabwe Premier 18.04.1980-31.12.1987
Prezydent od 31.12.1987
Afrykański Narodowy Związek Zimbabwe (ZANU-PF) [25]
14 Chamenei, AliAli Chamenei Grand Ayatollah Ali Khamenei,.jpg 1981-10-022 października 1981 Iran Iran Prezydent 2.10.1981-2.08.1989
Najwyższy Przywódca od 4.06.1989
Dżameje Ruhaniat-e Mobarez [26][27]
15 Sen, HunHun Sen Hun Sen.jpg 1985-01-1414 stycznia 1985 Kambodża Kambodża Premier Kambodżańska Partia Ludowa [28][29]
16 Museveni, YoweriYoweri Museveni Museveni July 2012 Cropped.jpg 1986-01-2929 stycznia 1986 Uganda Uganda Prezydent Narodowy Ruch Oporu (NRM) [30]
17 Mswati III King Mswati III with Obamas cropped.jpg 1986-04-2525 kwietnia 1986 Suazi Suazi Król Dynastia Dlamini [31]
18 Compaoré, BlaiseBlaise Compaoré Blaise Compaoré.jpeg 1987-10-1515 października 1987 Burkina Faso Burkina Faso Prezydent Kongres na rzecz Demokracji i Postępu (CDP) [32]
19 Akihito TennoTanjobiM1085 tenno detail.jpg 1989-01-077 stycznia 1989 Japonia Japonia Cesarz Dynastia Yamato [33]
20 al-Baszir, OmarOmar al-Baszir Omar al-Bashir, 12th AU Summit, 090131-N-0506A-342.jpg 1989-06-3030 czerwca 1989 Sudan Sudan Prezydent Kongres Narodowy [34]
21 Jan Adam II Hans-Adam II von und zu Liechtenstein.jpg 1989-11-1212 listopada 1989 Liechtenstein Liechtenstein Książę Dynastia Liechtensteinów [35]
22 Karimov, IslomIslom Karimov Islam Karimov (2009)-red.jpg 1990-03-2424 marca 1990 Uzbekistan Uzbekistan Prezydent Liberalno-Demokratyczna Partia Uzbekistanu [36]
23 Déby, IdrissIdriss Déby Idriss Deby Itno IMG 3651.jpg 1990-12-022 grudnia 1990 Czad Czad Prezydent Patriotyczny Ruch Ocalenia [37]
24 Harald V Harald V Norge.jpg 1991-01-1717 stycznia 1991 Norwegia Norwegia Król Dynastia Glücksburg [38]
25 Afewerki, IsajasIsajas Afewerki Isaias Afwerki in 2002.jpg 1991-04-2727 kwietnia 1991 Erytrea Erytrea Sekretarz Generalny Rządu 27.04.1991-24.05.1993
Prezydent od 24.05.1993
Ludowy Front na rzecz Demokracji i Sprawiedliwości [39]
26 Nazarbajew, NursułtanNursułtan Nazarbajew Dialogue award nazarbaev.jpg 1991-12-1616 grudnia 1991 Kazachstan Kazachstan Prezydent Nur Otan [40]
27 Samuel Hinds Sam Hinds 2006.jpg 1992-10-099 października 1992  Gujana Premier: 09.10.1992-06.03.1997
Prezydent: 06.03.1997-19.12.1997
Premier: 19.12.1997-09.08.1999
od 11.08.1999
Ludowa Partia Postępowa
28 Rahmon, EmomaliEmomali Rahmon Emomali Rahmonov 2001.jpg 1992-11-2020 listopada 1992 Tadżykistan Tadżykistan Przewodniczący Rady Najwyższej 20.11.1992-16.11.1994
Prezydent od 16.11.1994
Ludowo-Demokratyczna Partia Tadżykistanu [41][42]
29 Young, ColvilleColville Young 1993-11-1717 listopada 1993 Belize Belize Gubernator generalny[43] bezpartyjny [44]
30 Łukaszenka, AlaksandrAlaksandr Łukaszenka Alex Lukashenko .jpeg 1994-07-1010 lipca 1994 Białoruś Białoruś Prezydent bezpartyjny [45]
31 Jammeh, YahyaYahya Jammeh Gambia President Yahya Jammeh.jpg 1994-07-2222 lipca 1994 Gambia Gambia Przewodniczący Tymczasowej Rady Rządzącej Sił Zbrojnych 22.07.1994-18.10.1996
Prezydent od 18.10.1996
Sojusz na rzecz Reorganizacji i Odbudowy (APRC) [46]
32 Douglas, DenzilDenzil Douglas Denzil L Douglas.jpg 1995-07-055 lipca 1995 Saint Kitts i Nevis Saint Kitts i Nevis Premier Partia Pracy Saint Kitts i Nevis (SKNLP) [47]
33 Letsie III [48] 1996-02-077 lutego 1996 Lesotho Lesotho Król Dynastia Moshesh [49]
34 Grímsson, Ólafur RagnarÓlafur Ragnar Grímsson Olafur Ragnar Grimsson - World Economic Forum Annual Meeting Davos 2010.jpg 1996-08-011 sierpnia 1996 Islandia Islandia Prezydent bezpartyjny [50]
35 Louisy, PearlettePearlette Louisy [51] 1997-09-1818 września 1997 Saint Lucia Saint Lucia Gubernator generalny[43] bezpartyjna [52]
36 Sassou-Nguesso, DenisDenis Sassou-Nguesso Denis Sassou Nguesso detail DF-SC-88-01606.jpg 1997-10-2525 października 1997 Kongo Kongo Prezydent Kongijska Partia Pracy (PCT) [53]
37 Nam, Kim YongKim Yong Nam 1998-09-055 września 1998 Korea Północna Korea Północna Przewodniczący Prezydium Najwyższego Zgromadzenia Ludowego Koreańska Partia Pracy [54]
38 Malielegaoi, Tuila'epa SaileleTuila'epa Sailele Malielegaoi Tuilaepa Sailele Malielegaoi.jpg 1998-11-2323 listopada 1998 Samoa Samoa Premier Partia Ochrony Praw Człowieka [55]
39 Abdullah II King Abdullah portrait.jpg 1999-02-077 lutego 1999 Flag of Jordan.svg Jordania Król Dynastia Haszymidów [56]
40 Hamad ibn Isa al-Chalifa Hamad-Bin-Isa-Al-Khalifa.jpg 1999-03-066 marca 1999 Flag of Bahrain.svg Bahrajn Emir 6.03.1999-14.02.2002
Król od 14.02.2002
Dynastia Al Chalifa [57]
41 Abdelaziz Buteflika President-abdelaziz-bouteflika.JPG 1999-04-2727 kwietnia 1999 Flag of Algeria.svg Algieria Prezydent Front Wyzwolenia Narodowego [58]
42 Ismail Omar Guelleh Ismail Omar Guelleh 2010.jpg 1999-05-088 maja 1999  Dżibuti Prezydent Ludowe Zgromadzenie na rzecz Postępu [59]
43 Muhammad VI Mohammed VI of Morocco.jpg 1999-07-2323 lipca 1999  Maroko Król Dynastia Alawitów [60]
44 Władimir Putin Vladimir Putin - 2006.jpg 1999-08-088 sierpnia 1999  Rosja Premier: 08.08.1999-07.05.2000
Prezydent: 07.05.2000-07.05.2008
Premier: 08.05.2008-07.05.2012
Prezydent: od 07.05.2012
Jedna Rosja
45 Paul Kagame Kagame 2012 Cropped.jpg 2000-04-2222 kwietnia 2000  Rwanda Prezydent Rwandyjski Front Patriotyczny
46 Baszszar al-Asad Bashar al-Assad (cropped).jpg 2000-07-1717 lipca 2000  Syria Prezydent Partia Baas
47 Henryk Henri of Luxembourg (2009).jpg 2000-10-077 października 2000  Luksemburg Wielki książę Dynastia Burbonów
48 Joseph Kabila Joseph kabila.jpg 2001-01-2626 stycznia 2001  Demokratyczna Republika Konga Prezydent Ludowa Partia na rzecz Odbudowy i Demokracji
49 José Maria Neves Jm neves.jpg 2001-02-011 lutego 2001  Republika Zielonego Przylądka Premier Afrykańska Partia na rzecz Niepodległości Zielonego Przylądka
50 Ralph Gonsalves Ralph Gonsalves (cropped).jpg 2001-03-2929 marca 2001  Saint Vincent i Grenadyny Premier Partia Jedności Pracy

     1946-1969

     1970-1979

     1980-1989

     1990-1999

     2000-2005

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. 1,0 1,1 History: Pepi II (ang.). The Ancient Egypt Site. [dostęp 14 lipca 2009].
  2. Stan na 03.09.2012
  3. CIRS Publishes New Research on Politics of Bahrain (ang.). CIRS Georgetown University. [dostęp 14 lipca 2009].
  4. OBITUARY: Omar Bongo: World's longest-serving president (ang.). Earth Times. [dostęp 14 lipca 2009].
  5. Cuba's Fidel Castro steps down after half a century (ang.). Reuters, 19 lutego 2008. [dostęp 2010-10-25].
  6. H. McCoubrey, Justin Morris: Regional peacekeeping in the post-Cold War era (ang.). Martinus Nijhoff Publishers, 2000. [dostęp 2011-07-28].
  7. Biography of His Majesty King Bhumibol Adulyadej (ang.). Kanchanapisek Network. [dostęp 14 lipca 2009].
  8. Elżbieta II panuje też w dependencjach Korony brytyjskiej: Jersey, Guernsey i Wyspa Man
  9. Elżbieta II krócej pełni funkcję głowy państwa również w pozostałych państwach Commonwealth realm, tj. w Antigui i Barbudzie od 1981, na Bahamach od 1973, w Barbadosie od 1966, w Belize od 1981, w Grenadzie od 1974, w Jamajce od 1962, w Papui Nowej Gwinei od 1975, w Saint Kitts i Nevis od 1983, w Saint Lucia od 1979, w Saint Vincent i Grenadynach od 1979, w Tuvalu od 1978, na Wyspach Salomona od 1978; a także w państwach stowarzyszonych z Nową Zelandią: Niue od 1974, i Wyspach Cooka od 1965.
  10. W Jersey i Guernsey Elżbieta II ma tytuł "Książę Normandii" zaś na Wyspie Man "Pani Man"
  11. Her Majesty The Queen (ang.). The official website of The British Monarchy. [dostęp 14 lipca 2009].
  12. Od 1.01.1984 sułtan niepodległego Brunei.
  13. His Majesty Sultan Haji Hassanal Bolkiah Mu'izzaddin Waddaulah (ang.). The Government of Brunei Darussalam. [dostęp 14 lipca 2009].
  14. Tribute to His Majesty, Sultan Qaboos bin Said (ang.). Ministry of Information of Oman. [dostęp 14 lipca 2009].
  15. Prime Minister (ang.). Embassy of the Kingdom of Bahrain to the United States. [dostęp 14 lipca 2009].
  16. His Highness: Bibliographical (ang.). Bahrain Prime Minister. [dostęp 14 lipca 2009].
  17. H.M. Dronningen (niderl.). Kongehuset. [dostęp 15 maja 2009].
  18. H.M. King Carl XVI Gustaf (ang.). The Royal Family. [dostęp 14 lipca 2009].
  19. La President: Biographie (ang.). Presidence de la Republique de Cameroun. [dostęp 14 lipca 2009].
  20. Su Majestad el Rey Don Juan Carlos (hiszp.). Casa de Su Majestad el Rey de Espana. [dostęp 14 lipca 2009].
  21. Sahara Zachodnia nie jest uznawana przez większość państw członkowskich ONZ za suwerenne państwo.
  22. Regions and territories: Western Sahara (ang.). BBC News, 9 listopada 2010. [dostęp 2011-02-07].
  23. Presidente de la Republica (hiszp.). Republic of Equatorial Guinea.net. [dostęp 13 lipca 2009].
  24. O PRESIDENTE DO MPLA (port.). MPLA-Angola.org. [dostęp 14 lipca 2009].
  25. President bio contents: ROBERT GABRIEL MUGABE (ang.). Zimbabwean government website. [dostęp 14 lipca 2009].
  26. Profile: Ayatollah Ali Khamenei (ang.). BBC News. [dostęp 14 lipca 2009].
  27. History of Iran: Iran after the victory of 1979's Revolution (ang.). Iran Chamber Society. [dostęp 14 lipca 2009].
  28. Samdech Akka Moha Sena Padei Techo Hun Sen (ang.). cnv.org.kh. [dostęp 2011-02-07].
  29. Profile: Hun Sen (ang.). BBC News. [dostęp 14 lipca 2009].
  30. About the President (ang.). The Official Website: State House, the Republic of Uganda. [dostęp 14 lipca 2009].
  31. Mswati III, King (ang.). Prominent People. [dostęp 14 lipca 2009].
  32. Biographie du président (fr.). Presidence du Burkina Faso. [dostęp 14 lipca 2009].
  33. Their Majesties the Emperor and Empress (ang.). The Imperial Household Agency. [dostęp 14 lipca 2009].
  34. Profile: Sudan's Omar al-Bashir (ang.). BBC News, 26 kwietnia 2010. [dostęp 2011-02-07].
  35. Prince Hans-Adam II (ang.). The Princely House of LIechtenstein. [dostęp 14 lipca 2009].
  36. Biography (ang.). The President of the Republic of Uzbekistan. [dostęp 14 lipca 2009].
  37. Idriss Deby, a president under siege (ang.). IRIN News. [dostęp 14 lipca 2009].
  38. His Majesty King Harald (ang.). Kongehuset.no. [dostęp 14 lipca 2009].
  39. Order of Precedence of the Heads of State and Government of the African Union (ang.). africa-union.org. [dostęp 2011-02-07].
  40. The President of the Republic of Kazakhstan (ang.). Official Site of the President of the Republic of kazkhstan. [dostęp 14 lipca 2009].
  41. Emomali Rahmon (ang.). Tajikistan Embassy in the U.S.. [dostęp 14 lipca 2009].
  42. DWA 278:Oil and Politics in the Caspian Basin (ang.). faculty.oxy.edu. [dostęp 14 lipca 2009].
  43. 43,0 43,1 Gubernator generalny reprezentuje królową Elżbietę II.
  44. Govenor General of Belize - Sir Colville Norbert Young (ang.). MyBelize.net. [dostęp 14 lipca 2009].
  45. Biographical profile of the President (ang.). The official internet-portal of the President of the Republic of Belarus. [dostęp 14 lipca 2009].
  46. Biography of the Gambian President His Excellency Professor Alhaji Dr. Yahya A.J.J. Jammeh (ang.). The office of the President of the Republic of Gambia. [dostęp 14 lipca 2009].
  47. Denzil Douglas Biography - Began Political Career Early, Experienced Troubled Political Times, Won a Landslide Victory, Won a Third Term (ang.). Biography.jank.org. [dostęp 14 lipca 2009].
  48. Zdjęcie (ang.). The Lesotho Momarchy. [dostęp 2010-10-25].
  49. His Majesty King Letsie III (ang.). The Lesotho Monarchy. [dostęp 14 lipca 2009].
  50. Ólafur Ragnar Grímsson (ang.). The President of Iceland. [dostęp 14 lipca 2009].
  51. Zdjęcie. Office of the Governor General of Saint Lucia. [dostęp 17 lipca 2009].
  52. Dame Pearlette Louisy (ang.). saint-lucia.strabon-caraibes.org. [dostęp 2011-02-07].
  53. Biographie (fr.). denisassou.com. [dostęp 14 lipca 2009].
  54. Background Note: North Korea (ang.). U.S. Department of State. [dostęp 2011-01-19].
  55. PRIME MINISTER / PALEMIA (ang.). govt.ws - Government of Samoa. [dostęp 2011-02-07].
  56. His Majesty King Abdullah II (ang.). kingabdullah.jo. [dostęp 2011-09-20].
  57. The Al-Khalifa Dynasty (ang.). royalark.net. [dostęp 2011-11-03].
  58. Biographie du President (fr.). el-mouradia.dz. [dostęp 2011-11-17].
  59. Djibouti profile (ang.). BBC News, 4 października 2011. [dostęp 2011-12-29].
  60. World: Africa Mohammed VI takes Moroccan throne (ang.). BBC News, 24 lipca 1999. [dostęp 2011-12-29].