Szamszir

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Szamszir z muzeum z Teheranu

Szamszir (شمشیر) - mocno zakrzywiona szabla perska o ostrym zakończeniu głowni. Z racji swego kształtu zwana ogonem lwa (per. szamszir). Charakteryzowała się wąską głownią, na ogół niewyposażoną w pióro, silnie wygiętą od połowy długości. Wykonana zazwyczaj z wysokiej jakości stali damasceńskiej, której wzory stanowią jej główną ozdobę. Jelec z miękkiej stali lub żelaza, rękojeść otwarta, z okładzinami z rogu lub cenniejszych materiałów, jak kość słoniowa, zazwyczaj stosunkowo krótka, dostosowana do drobnej ręki[1].

Szabla rozpowszechniła się w Persji po najeździe mongolskim w XIII w. Od szabel tureckich i indyjskich różni się skromnymi zdobieniami, zazwyczaj nie była zdobiona złotem, srebrem i kamieniami szlachetnymi; dość częste były inskrypcje, nierzadko specjalnie dostosowane do konkretnej broni. Jelce były także niedekorowane lub wycinane w proste, geometryczne wzory, z rzadka zdobione szlachetnymi metalami lub emalią. Do szabel tych używano pochew z drewnianych listewek, obłożonych skórą, z ryfkami do rapci i trzewikiem[1].

W XVI i XVII wieku broń ta była także spotykana na terenach Rzeczypospolitej, zwłaszcza na kresach wschodnich, gdzie docierała za pośrednictwem tureckim.

W Polsce szamszir o nietypowym, rozwidlonym sztychu, wzorowanym na legendarnym mieczu Mahometa, Zulfikarze, posiada w swojej kolekcji Muzeum Narodowe w Krakowie[1].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Zdzisław Żygulski: Broń wschodnia. Warszawa: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1986, s. 78-80=. ISBN 83-03-01484-6.