Potoccy herbu Pilawa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Herb hrabiowski Potockich Pilawa

Potoccymagnacki ród herbu Pilawa.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Rodzina Potockich wywodzi się z Potoka koło Jędrzejowa. Pierwsza wzmianka pochodzi z 1236 roku[1].

Pierwszym znanym Potockim był Żyrosław z Potoka. Dzieci jego syna, Aleksandra, były protoplastami nowych rodów takich jak Moskorzewscy, Stanisławscy, Tworowscy, Borowscy i Stosłowscy.

Potoccy herbu Pilawa to jeden z najmożniejszych i najpotężniejszych rodów magnackich w Polsce, występuje od końca XIV. w., wybitną rolę począł odgrywać od początku XVII. w., dał Rzeczypospolitej zarówno szereg dzielnych wodzów, jak i zdrajców, w XVIII. w. stał na czele obozu antyrosyjskiego „republikantów”, w osobach najwybitniejszych swych przedstawicieli, Ignacego i Stanisława Kostki, jednocześnie w osobie Stanisława Szczęsnego popierając targowiczan. Zaznaczyli się mocno w wielkim dziele odrodzenia narodu w dobie stanisławowskiej i organizacji oświaty w Księstwie Warszawskiem i Królestwie Kongresowym, członkowie jego zajmowali wybitne stanowiska w życiu politycznym b. zaboru austriackiego. Dokładna genealogia rodu Potockich w „Złotej księdze szlachty polskiej” Żychlińskiego.

Protoplastą linii żyjącej do teraz jest Jakub Potocki (ok. 1481-1551). Ród podzielił się na trzy główne linie:

  • hetmańską zwaną "Srebrna Pilawa",
  • prymasowską zwaną "Złota Pilawa",
  • wielkopolską (uważaną za najstarszą) zwaną "Żelazna Pilawa".

Dwie pierwsze z wymienionych wyżej linii rozpadły się na liczne gałęzie, z których najważniejsze to:

  • "Gałąź łańcucka",
  • "Gałąź krzeszowicka",
  • "Gałąź tulczyńska" (wymarła w 1921),
  • "Gałąź podhajecka",
  • "Gałąź wilanowska",
  • "Gałąź buczacka",
  • "Gałąź smotrycka",
  • "Gałąź lwowska",
  • "Gałąź guzowska",
  • "Gałąź chrząstowska".

Przedstawiciele[edytuj | edytuj kod]

Anna Potocka (1779-1867)
Alfred Józef Potocki (1822-1889)
Franciszek Salezy Potocki (1700-1772)

Zamki i Pałace[edytuj | edytuj kod]

Inne siedziby rodu:

Przypisy

  1. Łojek J. (1983, wyd. II), Potomkowie Szczęsnego. Dzieje fortuny Potockich z Tulczyna 1799-1921, Lublin, Wydawnictwo Lubelskie, ISBN 8322201192