Walery Łobanowski

Walery Łobanowski
Imię i nazwisko	Wałerij Wasylowycz Łobanowśkyj
Data i miejsce urodzenia	6 stycznia 1939 Kijów, Ukraińska SRR
Data i miejsce śmierci	13 maja 2002 Zaporoże, Ukraina
Pseudonim	Rudy słonecznik (jako piłkarz), Pułkownik, Metr, Łoban
Pozycja	napastnik
Wzrost	187 cm
Masa ciała	80 kg
Kariera juniorska
1952–1954 1955–1956	Kijowska Szkoła Piłkarska Nr 1 FSzM Kijów
Kariera seniorska
Lata	Klub	M (G)
1957–1964 1965–1966 1967–1968	Dynamo Kijów Czornomorec Odessa Szachtar Donieck	144 (42) 59 (15) 50 (14)
Reprezentacja narodowa
Lata	Reprezentacja
1960–1961 1963	ZSRR ZSRR olimpijska	2 (0) 2 (0)
Kariera trenerska
Lata	Klub/reprezentacja
1969–1973 1974–1990 1975–1976 1982–1983 1986–1990 1990–1993 1994–1996 1996–2002 2000–2001	Dnipro Dniepropetrowsk Dynamo Kijów ZSRR ZSRR ZSRR Zjednoczone Emiraty Arabskie Kuwejt Dynamo Kijów Ukraina

Walery Łobanowski, właśc. Wałerij Wasylowycz Łobanowśkyj, ukr. Валерiй Васильович Лобановський, ros. Валерий Васильевич Лобановский, Walerij Wasiljewicz Łobanowski (ur. 6 stycznia 1939 w Kijowie, zm. 13 maja 2002 w Zaporożu) – ukraiński piłkarz, grający na pozycji napastnika, reprezentant Związku Radzieckiego, trener i menedżer piłkarski.

Był najsłynniejszym graczem Dynama Kijów, reprezentacji ZSRR i Ukrainy w piłce nożnej. W 1975 r. jego Dynamo Kijów zostało pierwszym klubem z ZSRR, który zdobył europejski puchar, Puchar Zdobywców Pucharów, po wygranej z węgierskim Ferencvárosem Budapeszt. Był znany z bardzo profesjonalnego i dyscyplinarnego podejścia do pracy trenera.

Kariera piłkarska

Kariera klubowa

Wychowanek Kijowskiej Szkoły Piłkarskiej Nr 1 (od 1952) i FSzM Kijów (od 1955). Pierwszy trener Mychajło Korsunski. W 1957 Łobanowski rozpoczął profesjonalną karierę jako lewoskrzydłowy kijowskiego Dynama. Najpierw występował w drużynie rezerwowej, a od 1959 w podstawowym składzie jego klubu macierzystego, z którym wygrał pierwsze mistrzostwo ZSRR dla Dynama w 1961. Kibice specjalnie przychodzili na stadion, aby zobaczyć jego firmowy "suchy liść" (korner). Spędził siedem lat w klubie, a potem przez konflikt z głównym trenerem Wiktorem Masłowym, był zmuszony zmienić klub na Czornomorec Odessa, skąd w 1967 przeszedł do Szachtara Donieck. Łobanowski zakończył karierę w wieku 29 lat, z 71 golami i 253 grami w lidze.

Kariera reprezentacyjna

4 września 1960 debiutował w radzieckiej reprezentacji w spotkaniu towarzyskim z reprezentacją Austrii, przegranej 1:3. Drugi i ostatni mecz w reprezentacji rozegrał w następnym meczu towarzyskim 21 maja 1961 przeciwko reprezentacji Polski, przegranej 0:1.

W 1963 wystąpił z reprezentacją na dwóch igrzyskach olimpijskich przeciwko reprezentacji Finlandii (7:0 i 4:0).

Kariera trenerska

W wieku 29 lat Łobanowski został trenerem Dnipra Dniepropietrowsk. Po czterech latach pracy, Dnipro z słabej drużyny pierwszej ligi zmienił się na twardego średniaka wyższej ligi. Przed startem sezonu 1974 Łobanowski przeniósł się do swojego byłego klubu Dynama Kijów. W Dynamie pracował przez 15 z następnych 17 lat (z przerwą na reprezentację ZSRR w latach 1982-1983). Podczas trenerskiego pobytu Łobanowskiego w Dynamie klub odnosił największe sukcesy w historii, zdobywając osiem razy mistrzostwo kraju (1974, 1975, 1977, 1980, 1981, 1985, 1986, 1990), sześć razy krajowy puchar (1974, 1978, 1982, 1985, 1987, 1990), dwa razy Puchar Zdobywców Pucharów w latach 1975 i 1986 oraz Superpuchar Europy w 1975.

Trzy krótkie okresy w trakcie prowadzenia Dynama Łobanowski poświęcił pracy z reprezentacją, z którą zdobył brązowy medal w 1976 r. na olimpiadzie w Montrealu. W 1986, w przeddzień mundialu był poproszony o poprowadzenie reprezentacji, która składała się głównie z graczy Dynama Kijów. Reprezentacja wyszła z grupy z pierwszego miejsca, jednak w następnej rundzie przegrała po dogrywce z Belgią 3:4. Drużyna narodowa jednak odrodziła się na Mistrzostwach Europy w 1988, pokonując w grupie m.in. Holandię, z którą przegrała jednak w finale, zdobywając srebro.

Po pieriestrojce wielu najlepszych graczy drużyny Łobanowskiego, zarówno z Dynama, jak i z kadry, opuściła kraj w poszukiwaniu większych pieniędzy i poziomu sportowego w zachodniej Europie. W związku ze zbliżającym się mundialem w 1990 r. nie był w stanie zebrać dobrej i zgranej ekipy, przez co reprezentacja zakończyła występ na ostatnim miejscu w grupie.

Po porażce na mundialu, Łobanowski zdecydował się opuścić Dynamo Kijów i podjąć pracę na lukratywnym kontrakcie z reprezentacją Zjednoczonych Emiratów Arabskich. Po czterech latach został zwolniony, aby kolejne dwa prowadzić kadrę narodową Kuwejtu, zarabiając nie mniejsze pieniądze.

W styczniu 1997 Łobanowski powrócił do Dynama, podejmując trzecią przygodę trenerską z tym klubem. Dynamo jednak nie świeciło tym blaskiem, co kiedyś. Klub został wyrzucony z europejskich pucharów przez UEFA za łapownictwo, również w lidze borykał się z pewnymi problemami. Jednak Łobanowski poradził sobie z tym i szybko wyprowadził klub na prostą, zdobywając pięć kolejnych mistrzostw kraju (1997, 1998, 1999, 2000, 2001) oraz trzy puchary krajowe (1998, 1999, 2000). Dni świetności powróciły, a ukoronowaniem był występ w półfinale Ligi Mistrzów w 1999 r. W marcu 2000 został trenerem reprezentacji Ukrainy, jednak został zwolniony po porażkach, najpierw w grupie z Polską, a następnie w barażach z Niemcami.

Łobanowski dostał zawału serca 7 maja 2002 r., krótko po zwycięstwie Dynama nad Metalurgiem Zaporoże. Umarł o 20.35 podczas operacji mózgu spowodowanej komplikacjami po zawale.

Po śmierci Łobanowski został uznany ukraińskim bohaterem narodowym, uzyskał tytuł Bohatera Ukrainy, najwyższe państwowe odznaczenie. Stadion Dynama został nazwany jego imieniem oraz od 2003 roku odbywa się na nim na jego cześć turniej jego imienia.

Sukcesy i odznaczenia

Sukcesy klubowe

• mistrz ZSRR: 1961
• wicemistrz ZSRR: 1960
• zdobywca Pucharu ZSRR: 1964

Sukcesy trenerskie

reprezentacyjne:

• wicemistrz Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej w RFN: 1988
• brązowy medalista Igrzysk Olimpijskich w Montrealu: 1976
• uczestnik turnieju finałowego Mistrzostw świata: 1982, 1986, 1990

klubowe:

• półfinalista Ligi Mistrzów: 1999
• zdobywca Pucharu Zdobywców Pucharów: 1975, 1986
• zdobywca Superpucharu Europy: 1975
• mistrz ZSRR: 1974, 1975, 1977, 1980, 1981, 1985, 1986, 1990
• wicemistrz ZSRR: 1973, 1976 (jesień), 1978, 1982, 1988
• brązowy medalista Mistrzostw ZSRR: 1979, 1989
• zdobywca Pucharu ZSRR: 1974, 1978, 1982, 1985, 1987, 1990
• finalista Pucharu ZSRR: 1973
• mistrz Ukrainy: 1997, 1998, 1999, 2000, 2001
• wicemistrz Ukrainy: 2002
• zdobywca Pucharu Ukrainy: 1998, 1999, 2000
• finalista Pucharu Ukrainy: 2002

Sukcesy indywidualne

• wybrany do listy 33 najlepszych piłkarzy ZSRR: Nr 2 (1960, 1962)
• wynalazca strzału "suchy liść"

Odznaczenia

• tytuł Mistrza Sportu ZSRR: 1960
• tytuł Zasłużonego Trenera Sportu ZSRR: 1975
• tytuł Zasłużonego Trenera Sportu Ukrainy: 1975
• Order Czerwonego Sztandaru Pracy
• Order "Znak Honoru"
• Order "Za Zasługi" II klasy
• Order Bohatera Ukrainy: 2002
• Rubinowy Order UEFA "Za zasługi":2003
• jego imieniem nazwany Stadion Dynama

Bibliografia

• ГренДК, Александр ПОПОВ, dynamo.kiev.ua: Лобановский. Футбольное завещание (ros.). [dostęp 2009-01-06].

Linki zewnętrzne

• Statystyki na KLISF (ros.)
• Profil na PlayerHistory (ang.)
• Profil na UkrSoccerHistory (ukr.)
• Sylwetka zawodnika na rusteam.permian.ru (ros.)
• Profil na stronie Dynamomania (ros.)
• Profil na stronie shakhterstat.by.ru (ros.)
• Profil na stronie Odeski Futbol (ros.)
• Statystyki na National Football Teams (ang.)