Dick Cheney

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Richard Bruce Cheney
Ilustracja
Wiceprezydent Dick Cheney około roku 2004
Data i miejsce urodzenia 30 stycznia 1941
Lincoln
46. wiceprezydent Stanów Zjednoczonych
Okres od 20 stycznia 2001
do 20 stycznia 2009
Przynależność polityczna Partia Republikańska
Druga dama Lynne Cheney
Poprzednik Al Gore
Następca Joe Biden
sekretarz obrony USA
Okres od 21 marca 1989
do 20 stycznia 1993
Poprzednik Frank Carlucci
Następca Les Aspin
szef personelu Białego Domu
Okres od 21 marca 1989
do 20 stycznia 1993
Poprzednik Donald Rumsfeld
Następca Hamilton Jordan
pełniący obowiązki prezydenta Stanów Zjednoczonych
Okres od 29 czerwca 2002
do 29 czerwca 2002[a]
Okres od 21 lipca 2007
do 21 lipca 2007[b]
Dick Cheney signature.svg
Odznaczenia
Prezydencki Medal Wolności (Stany Zjednoczone)

Richard Bruce „Dick” Cheney (ur. 30 stycznia 1941 w Lincoln) – amerykański polityk, sekretarz obrony Stanów Zjednoczonych w latach 1989-1993 w gabinecie 41. prezydenta USA G.H.W Busha, 46. wiceprezydent Stanów Zjednoczonych w latach 2001-2009.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

W 1959 dostał stypendium na uniwersytet Yale, ale nie ukończył tam studiów. Ponownie rozpoczął studia na University of Wyoming, gdzie uzyskał dyplom magistra nauk politycznych w 1966.

Cheney podczas wywiadu telewizyjnego

Rozpoczął karierę polityczną w 1969 w administracji prezydenta Nixona. Do 1976 służył na różnych stanowiskach w Białym Domu, zostając szefem personelu podczas urzędowania prezydenta Forda. W 1978 wybrany do Kongresu, gdzie służył przez pięć kadencji do 1989.

Jako kongresmen głosował m.in. przeciwko poprawce w sprawie równouprawnienia, przeciwko finansowaniu programu równych szans dla dzieci w wieku przedszkolnym z ubogich rodzin Head Start i przeciwko rezolucji Izby nawołującej rząd RPA do uwolnienia z więzienia Nelsona Mandeli.

Od marca 1989 do stycznia 1993 był sekretarzem obrony w administracji George’a Busha. Pełnił te obowiązki podczas amerykańskiej interwencji w Panamie w 1989 i podczas wojny w Zatoce Perskiej w 1991.

Między 1993 a 2001 pracował w sektorze prywatnym, będąc m.in. dyrektorem generalnym koncernu naftowego Halliburton, prowadzącego interesy z m.in. Birmą i Irakiem.

W lipcu 2000 podczas prezydenckiej kampanii wyborczej George W. Bush mianował go jako swojego kandydata na wiceprezydenta. Po zwycięstwie w wyborach objął urząd 20 stycznia 2001.

29 czerwca 2002, zgodnie z postanowieniami 25. poprawki do konstytucji George W. Bush w związku z poddaniem się badaniom lekarskim realizowanym pod narkozą, między 7.09 a 9.24 przekazał mu pełnienie obowiązków prezydenta USA[1].

27 stycznia 2005 gościł w Polsce reprezentując Stany Zjednoczone podczas uroczystości upamiętniających 60. rocznicę wyzwolenia przez Armię Czerwoną niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau.

Wraz z Bushem wygrał kolejną kadencję w wyborach 2 listopada 2004. Sprawował urząd do 20 stycznia 2009. Oświadczył, że nie ma już dalszych ambicji politycznych i nie będzie w przyszłości kandydował na prezydenta.

Kontrowersje[edytuj | edytuj kod]

  • 18 października 2005 „The Washington Post” ujawnił, że biuro wiceprezydenta było źródłem przecieku i ujawnienia tożsamości agentki CIA, Valerie Plame. W marcu 2007 został w tej sprawie skazany Lewis „Scooter” Libby, były szef sztabu Cheneya, który w trakcie śledztwa zeznał, że to wiceprezydent upoważnił go do ujawnienia tajnych dokumentów mediom.
  • 11 lutego 2006 Cheney, w trakcie polowania na przepiórki, przypadkowo postrzelił w twarz swojego przyjaciela, 78-letniego Harry’ego Whittingtona. Postrzelony doznał ataku serca, ale przeżył. Po tym wydarzeniu wiceprezydent Cheney stał się obiektem wielu żartów w mediach.

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. 29 czerwca 2002 roku prezydent George W. Bush poddał się badaniom, podczas których znajdował się pod narkozą. List z czasowym przekazaniem władzy wiceprezydentowi Dickowi Cheneyowi otrzymali spiker Dennis Hastert i prezydent pro tempore Robert Byrd. Cheney był p.o. prezydenta między godziną 7.09 a 9.24.
  2. 21 lipca 2007 roku prezydent George W. Bush przechodził zabieg kolonoskopii, wymagający pełnej narkozy. List z czasowym przekazaniem władzy wiceprezydentowi Dickowi Cheneyowi otrzymali spiker Nancy Pelosi i prezydent pro tempore Robert Byrd. Cheney był p.o. prezydenta między godziną 7.16 a 9.21, stając się pierwszą osobą pełniącą ten urząd więcej niż jeden raz.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. News Archive – June, 2002, georgewbush-whitehouse.archives.gov [dostęp 2017-11-22] (ang.).

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]