Kuchnia rumuńska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Kuchnia rumuńska – narodowa kuchnia Rumunii, obejmująca rozmaitość potraw wywodzących się z różnych tradycji wynikłych z kontaktów historycznych. Charakterem zbliżona najbardziej do francuskiej i włoskiej, zachowała również znaczne wpływy tureckie z czasów wielowiekowej dominacji osmańskiej. Widoczne są w niej też zapożyczenia z kuchni narodów długotrwale obecnych w przeszłości na tym terytorium (Węgrów, Niemców i Serbów).

Cechy ogólne[edytuj | edytuj kod]

Kuchnia ta odznacza się stosunkowo dużą ilością potraw mięsnych (wołowina, cielęcina, baranina) oraz rybnych, na ogół prażonych na ruszcie (grătar), rzadziej smażonych z użyciem głównie oleju słonecznikowego oraz innych delikatnych olejów roślinnych. Prażone na ruszcie są również mititei (mici) (rumuńska wersja kebapcze/ćevapčići), będące typową i najpopularniejszą przekąską, spożywaną na gorąco lub na zimno. Uzupełnieniem potraw mięsnych jest przede wszystkim sałata, poza tym zielony groszek, fasolka szparagowa, marchew. Z dań mącznych rozpowszechnione są makarony, zazwyczaj z sosem (pomidorowym) i z serową posypką (parmezan) bądź zapiekane z serem. Ze względu na intensywną uprawę kukurydzy szerokie zastosowanie mają jej przetwory (mąka, kasza), z których najbardziej znanym produktem jest mamałyga, przyrządzana na wiele różnych sposobów. Pozostałością kulinarnych wpływów tureckich są m.in. gołąbki sarmale, klopsiki chiftele czy gulaszowy ghiveci. Widoczniejsze są one w zakresie deserów (chałwa, rahat, baklava, różne sorbety). W skład dań deserowych wchodzą owoce (brzoskwinie, morele, kawony), poza tym lody i słodkie torty. Za najlepsze wina uznawane są pochodzące z ziem Mołdawii i Dobrudży, za narodowy napój wysokoprocentowy – destylowana ze śliwek, niezbyt mocna (22-38%) wódka ţuică[1].

Specyficzne dania[edytuj | edytuj kod]

Zupy[edytuj | edytuj kod]

Ciorbă de burtă (flaczki) podawane w przydrożnym barze
  • ciorbă (zupa o charakterystycznym kwaśnym smaku)
    • ciorbă de burtă (flaczki)
    • ciorbă de perişoare (zupa z klopsikami)
    • ciorbă ţărănească de văcuţă (chłopska zupa z wołowiną)
    • ciorbă de fasole cu afumătură (grochówka z wędzonym mięsem)
    • ciorbă de peşte "ca-n Deltă" (dunajska zupa rybna)
    • ciorbă de salată cu afumătură (zupa z sałaty i wędzonego mięsa)
    • ciorbă de legume (zupa warzywna)
  • supă (ogólna nazwa dla słodkie (czasem czyste) zupy, czasami słodkie odmiany ciorbă)

Mięsne[edytuj | edytuj kod]

Mititei, musztarda i bułeczki
Frigărui

Rybne[edytuj | edytuj kod]

Sałatka z ikry z czarnymi oliwkami

Warzywne[edytuj | edytuj kod]

Sałatki[edytuj | edytuj kod]

  • Bors – fermentowane otręby pszenne, zakwaszenie do ciorbă
  • Ardei copţi – z pieczonej papryki
  • Murături – warzywa konserwowe (najczęściej w solance, ale także za pomocą octu)
    • Castraveţi muraţi – ogórki kiszone
    • Gogonele – marynowane niedojrzałe pomidory
    • Varză murata – kiszona kapusta
    • Murături asortate – z marynowanych warzyw mieszanych – cebula, czosnek, niedojrzałe pomidory, papryka, ogórki, kalarepa, buraki, marchew, seler, pietruszka korzenie, kalafior, jabłka, pigwy, niedojrzałe śliwki, małe niedojrzałe arbuzy, małe cukinie, kapusta czerwona
  • Mujdei – z sosem czosnkowym
  • Salata de boeuf – mielone gotowane warzywa z mięsem, majonezem i odrobiną musztardy
  • Salata de vinete – pieczone i obrane bakłażany, krojona cebula, sól, wymieszane razem z majonezem
  • Salata orientala – sałatka ziemniaczana z jajkiem, cebulą i oliwkami
  • Salata de sfeclă – sałatka z buraków
  • Salata de roşii cu Cebulka – sałatka z pomidorów i cebuli

Ciasta i desery[edytuj | edytuj kod]

Cozonac (kozunak) w wersji opiekanej na grilu
Amandine
Papanași

Napoje[edytuj | edytuj kod]

Znane postacie kulinariów rumuńskich[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Maciej E. Halbański: Potrawy z różnych stron świata. Warszawa: Książka i Wiedza, 2000, s. 140-141.
  2. Ghiveci: gulasz warzyw rumuński
  3. Przepis na ghiveci
  4. Covrigi
  5. odmiany gogoşi: zdjęcia i przepisy (ros)
  6. 00.html Przepis na savarina
  7. Mucenici: tło i przepis

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]