Max Verstappen

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Max Verstappen
Max Verstappen podczas Grand Prix Malezji 2016
Max Verstappen podczas Grand Prix Malezji 2016
Kraj  Holandia
Pochodzenie  Belgia
Data i miejsce urodzenia 30 września 1997
Hasselt
Sezon 2017
Seria Formuła 1
Zespół Red Bull Racing
Samochód Red Bull RB13
Nr startowy 33
Partnerzy Daniel Ricciardo
Sukcesy

2014: Europejska Formuła 3 (3. miejsce)
2014: Zandvoort Masters (zwycięzca)

Strona internetowa

Max Emilian Verstappen[1] (ur. 30 września 1997 w Hasselt) – holenderski kierowca wyścigowy. Od Grand Prix Hiszpanii 2016 kierowca zespołu Red Bull Racing. W wieku 17 lat i 166 dni został najmłodszym kierowcą, który uczestniczył w wyścigu Formuły 1 - jego debiutanckim wyścigiem było Grand Prix Australii 2015 dla Scuderii Toro Rosso. Jest także najmłodszym kierowcą, który zdobył najszybsze okrążenie, miejsce na podium, jest również najmłodszym kierowcą, który wygrał wyścig Formuły 1.

Verstappen, tak jak większość kierowców zaczął karierę od kartingu, zdobywając kilka tytułów krajowych, dwa tytuły mistrza Europy i tytuł mistrza świata zdobyty w 2013. Rok później startował w serii Florida Winter Series – tam pięciokrotnie stanął podium, trzykrotnie startował z pole position i wygrał dwa wyścigi. W tym samym roku startował w Europejskiej Formule 3, dziesięciokrotnie zwyciężając i stając na podium szesnastokrotnie – to dało mu trzecie miejsce, przegrywając w klasyfikacji z Estebanem Oconem i Tomem Blomqvistem.

Od sezonu 2015 startuje w Formule 1, pierwotnie jako kierowca Scuderii Toro Rosso – przed wyścigiem o Grand Prix Hiszpanii 2016 zamienił się miejscami z Daniiłem Kwiatem i od tamtego momentu reprezentuje zespół Red Bull Racing.

Życiorys[edytuj]

Karting[edytuj]

Verstappen rozpoczął jazdę w kartingu mając 4,5 roku. Swój pierwszy sukces odniósł w 2005 roku, gdzie zajął drugie miejsce w mistrzostwach w belgijskiej prowincji Limburgia, gdzie startował w kategorii Mini Junior[2]. W latach 2006-2008 zdobywał mistrzostwa Belgii startując w serii Rotax Max, w kategorii Minimax, po drodze zdobywając w 2007 tytuł mistrza Holandii[3][4][5], jeżdżąc dla ekipy prowadzonej przez jego ojca. W latach 2008-2009 zdobywał tytuły mistrza Belgii - w 2008 w kategorii Cadet, a rok później - w klasie KF5[6][7], jako kierowca zespołu Team Pex Racing, klienckiej ekipy CRG, w którym także wywalczył tytuł mistrza Flandrii w kartingu w 2009[8].

W 2010 startuje poza granicami Belgii i Holandii, podpisując kontrakt z fabrycznym zespołem CRG – zdobywa drugie miejsce w Pucharze Świata CIK-FIA w klasie KF3, za Alexandrem Albonem[9]. Uczestniczył także w serii WSK World Series, gdzie zwyciężył w klasyfikacji generalnej, wyprzedzając o 33,5 punktu Roberta Vișoiu[10]. W 2011 ponownie zwyciężył w WSK World Series w gokarcie CRG, napędzonym silnikiem Parilla[11]. Rok później Holender został wybrany do programu kierowców Interpid, startując w klasie KF2 i KZ2. Wygrał serię WSK World Series w klasie KF2, wyprzedzając kierowcę fabrycznego zespołu CRG, Felice'a Tiene'a[12]. Bierze również udział w siedemnastej edycji South Garda Winter Cup, zwyciężając w wyścigu, pokonując Dennisa Olsena i Antonio Fuoco[13]. Po roku ogłoszono zakończenie współpracy Interpid z Verstappenem oraz startuje w wyścigu SKUSA SuperNationals w klasie KF2, gdzie zajął 21. miejsce[14]. Potem ogłoszono zakończenie współpracy ekipy z Verstappenem.

W 2013 powrócił do fabrycznego zespołu CRG[15] – wywalczył on Mistrzostwo Europy w klasie KF i KZ. W wieku 15 lat został w Varennes-sur-Allier kartingowym mistrzem świata w klasie KZ1, najwyższej kategorii kartingowej.

Samochody jednomiejscowe[edytuj]

Pierwsze doświadczenie Verstappena z samochodem jednomiejscowym miało miejsce 11 października 2013 na torze Pembrey Circuit, gdzie przejechał 160 okrążeń w samochodzie Barazi-Epsilon FR2.0-10, obsługiwanego przez ekipę Manor MP Motorsport[16]. W tym samym roku testował dla pięciu zespołów startujących w Europejskim Pucharze Formuły Renault 2.0, w tym też dla ówczesnego mistrza wśród zespołów, Tech 1 Racing[17]. 11 grudnia 2013 testował Dallarę F311, samochód Formuły 3 obsługiwany przez ekipę Motopark Academy. W grudniu 2013 miał miejsce kolejny test w samochodzie Formuły Renault, tym razem na obiekcie Circuito Permanente de Jerez. Testując dla zespołu Josef Kaufmann Racing okazał się szybszy niż kierowcy, którzy startowali już w tej serii, m.in. Steijn Schothorst czy Matt Parry[18]. Na torze Circuit Ricardo Tormo kierowca okazał się szybszy od doświadczonych kierowców, oraz od Tatiany Calderón i Eddiego Cheevera III[19].

16 stycznia 2014 ogłoszono, że Verstappen będzie uczestniczył w serii Florida Winter Series, serii organizowanej przez Ferrari Driver Academy[20]. W dwunastu wyścigach Holender pięciokrotnie stanął podium, trzykrotnie startował z pole position i wygrał dwa wyścigi.

Formuła 3[edytuj]

Max Verstappen podczas zawodów Europejskiej Formuły 3 na torze Hockenheimring (2014)

Po występach w Florida Winter Series Holender został kierowcą ekipy Van Amersfoort Racing w Europejskiej Formuły 3, tego samego zespołu, w którym startował jego ojciec. W ciągu 32 wyścigów, w których wystartował, szesnastokrotnie zajmował miejsce na podium, w tym dziesięciokrotnie na jego najwyższym stopniu. Dało mu to w sumie trzecie miejsce, za Estebanem Oconem i Tomem Blomqvistem, chociaż zdobył więcej zwycięstw od francuskiego kierowcy.

Formuła 1[edytuj]

12 sierpnia 2014 poinformowano, że Max Verstappen został członkiem Red Bull Junior Team, choć rzekomo też zainteresowani byli Mercedes, Ferrari i Lotus, aby włączyć Holendra do ich programów juniorskich[21]. Sześć dni później ogłoszono, że Verstappen został kierowcą Scuderii Toro Rosso na sezon 2015[22]. Pierwotnie jego kolegą zespołowym miał zostać Daniił Kwiat[22], jednak w wyniku przejścia Sebastiana Vettela do Ferrari, i awansu Rosjanina do Red Bull Racing, ostatecznie drugim kierowcą Toro Rosso został Carlos Sainz Jr.[23].

Pierwszy kontakt Maxa Verstappena z samochodem Formuły 1 miał miejsce 26 sierpnia 2014, testując na torze Rockingham Motor Speedway samochód Red Bull RB7 pomalowany w barwy włoskiego zespołu[24]. Pięć dni później wziął udział w pokazach ulicznych w Rotterdamie – podczas tej imprezy kierowca rozbił swój samochód, biorąc na siebie całą winę[25]. 10 września 2014 odbył test na torze Adria International Raceway samochodem Toro Rosso STR7 – przejechał 148 okrążeń, które pozwoliły mu osiągnąć superlicencję[26].

2014[edytuj]

3 października 2014, w wieku 17 lat i 3 dni wziął udział w piątkowym treningu przed wyścigiem o Grand Prix Japonii 2014[27], zastępując Jean-Érika Vergne'a. Został tym samym najmłodszym kierowcą, który wziął udział w weekendzie Grand Prix. Holender uzyskał czas 1:38.157, o 2,696 sekund wolniej od Nico Rosberga z Mercedesa, i zaledwie o 0,443 sekundy wolniejszy od Daniiła Kwiata[28]. Verstappen wziął udział także w piątkowych treningach przed Grand Prix Stanów Zjednoczonych[29] i Grand Prix Brazylii[30], ponownie zastępując Francuza. Ponownie okazał się wolniejszy od rosyjskiego kierowcy, odpowiednio o 0,898 i o 0,104 sekundy[29][30].

Max Verstappen podczas drugiej części sesji kwalifikacyjnej do Grand Prix Malezji 2015

2015[edytuj]

W styczniu 2015 FIA wprowadziła nowe kryteria przyznawania superlicencji, które weszły od sezonu 2016[31] – kierowca musi mieć skończone osiemnaście lat, musi posiadać prawo jazdy, mieć znajomość przepisów obowiązujących w Formule 1, dwa lata startów w juniorskich seriach bolidów jednomiejscowych oraz standardowo trzysta kilometrów pokonanych za kierownicą konstrukcji wykorzystywanej w Formule 1. Verstappen stał się najmłodszym kierowcą, który brał udział w wyścigu Formuły 1, przystępując do debiutu na rok przed wprowadzeniem planowanych zmian. Holender jako pełnoprawny kierowca najwyższej serii wyścigowej zadebiutował podczas Grand Prix Australii 2015 – w wieku 17 lat i 166 dni pobił rekord Jaime Alguersuariego[32]. W wyścigu jechał na punktowanym miejscu, lecz z rywalizacji odpadł przez awarię silnika Renault[33]. W kolejnym wyścigu, w Malezji zakwalifikował się na szóstej pozycji i zakończył wyścig na siódmym miejscu - w wieku 17 lat i 180 dni został najmłodszym kierowcą, który zdobył punkty w Formule 1.

Podczas Grand Prix Monako Verstappen spowodował kolizję, uderzając w samochód Romaina Grosjeana z Lotusa eliminując siebie z dalszej rywalizacji. Po wyścigu został skrytykowany przez Felipe Massę[34] i Felipe Nasra[35] – Verstappen w odpowiedzi na krytykę Massy przypomniał mu incydent z Grand Prix Kanady 2014, gdzie doszło do kolizji Brazylijczyka z Sergio Pérezem, wskazując, że wypadek na torze w Monako wyglądał podobnie jak ten na torze Circuit Gilles Villeneuve[36]. W wyniku kolizji Holender otrzymał karę cofnięcia o pięć pozycji na starcie do Grand Prix Kanady, ponadto otrzymał dwa punkty karne[37][a]. W całym sezonie Holender uzbierał osiem punktów karnych, najwięcej ze wszystkich kierowców startujących w Formule 1 - oprócz punktów zdobytych w Monako, został on ukarany na Węgrzech trzema punktami, za wysoką prędkość za samochodem bezpieczeństwa, i w Abu Zabi, za uzyskanie przewagi wyjeżdżając poza tor i ignorowanie niebieskich flag[38]

Ogółem punktował dziesięciokrotnie, a najlepszy występ zanotował na Węgrzech i w Stanach Zjednoczonych, gdzie zajął czwarte miejsce – w klasyfikacji generalnej został sklasyfikowany na dwunastym miejscu z 49 punktami, lepiej od swojego kolegi zespołowego, który uzyskał 18 punktów i był piętnasty[39]. Po sezonie kierowca odebrał podczas Gali FIA w Teatrze Lido w Paryżu trzy wyróżnienia: dla najlepszego młodego kierowcy, dla osobowości roku oraz za najlepszą akcję roku, którą zostało uznane jego wyprzedzanie z Felipe Nasrem, po zewnętrznej zakrętu Blanchimont podczas wyścigu w Belgii[40].

Max Verstappen celebrujący zwycięstwo w wyścigu o Grand Prix Hiszpanii 2016

2016[edytuj]

Zarówno Verstappen jak i Sainz pozostali w składzie kierowców Toro Rosso na sezon 2016. Do wyścigu w Australii zakwalifikował się na szóstym miejscu, jednak w wyścigu wyraził w komunikatach radiowych swoje niezadowolenie z decyzji o wcześniejszym zjeździe Sainza do alei serwisowej, później domagał się, aby Sainz otrzymał polecenie, by przepuścić Holendra – Hiszpan nie przepuścił Verstappena, który ostatecznie zakończył rywalizację na dziesiątej pozycji[41]. W kolejnych dwóch wyścigach, w Bahrajnie i Chinach zdobywał punkty, zajmując odpowiednio szóste i ósme miejsce. Wyścigu w Rosji nie ukończył ze względu na awarię jednostki napędowej[42].

Po rundzie na torze Sochi Autodrom ogłoszono, że Max Verstappen od Grand Prix Hiszpanii będzie kierowcą Red Bull Racing, zamieniając się miejscami z Daniiłem Kwiatem[43]. Do wyścigu na torze Circuit de Barcelona-Catalunya zakwalifikował się na czwartej pozycji, za Nico Rosbergiem i Lewisem Hamiltonem i swoim kolegą zespołowym, Danielem Ricciardo. W wyścigu wykorzystał moment kolizji kierowców niemieckiego producenta, również strategię, gdyż dwukrotnie znalazł się w alei serwisowej, o jeden mniej niż Ricciardo, ponadto na ostatnich okrążeniach rywalizował zaciekle z Räikkönenem, wychodząc z tego pojedynku zwycięsko. W ostatecznym rozrachunku Holender wyprzedził o 0,616 sekund fińskiego kierowcę, a podium uzupełnił Sebastian Vettel, który stracił 5,581 sekund do Verstappena. Tym samym, w wieku 18 lat i 228 dni został najmłodszym kierowcą, który wygrał wyścig Formuły 1, prowadził wyścig i najmłodszym kierowcą, który stanął na podium wyścigu[44]. Został także pierwszym holenderskim kierowcą, który wygrał wyścig Formuły 1. W pierwszych ośmiu wyścigach dla Red Bulla sześciokrotnie znajdował się w czołowej piątce wyścigu, zdobywając cztery miejsca na podium.

Podczas wyścigu o Grand Prix Belgii doszło do kontaktu, pomiędzy nim a kierowcami Ferrari, wobec czego Vettel obrócił swój samochód, a Räikkönen i Verstappen zjechali na pit stop celem wymiany uszkodzonych elementów. Następnie kierowca swoim defensywnym i agresywnym stylem jazdy przyblokował Fina na prostej Kemmel, przez co Räikkönen stwierdził, że Holender "zamierza spowodować ogromny wypadek prędzej czy później"[45][46], natomiast szef austriackiej ekipy, Christian Horner stwierdził, że jazda Verstappena była "na krawędzi", ale zgodnie z zasadami[47]. 2 września, Charlie Whiting wezwał kierowcę do dyskusji na temat jego stylu jazdy, dając mu delikatne ostrzeżenie[48]. Po Grand Prix Japonii, gdzie holenderski kierowca w wyniku wejścia w zakręt odbił się w lewo i zmusił Lewisa Hamiltona do ucieczki poza tor, FIA postanowiła doprecyzować przepisy dot. zmiany toru jazdy na dohamowaniach[49]. Reprezentant Red Bulla powiedział wówczas, że skargi kierowców są dla niego "śmieszne", ponadto uznał, że przepisy faworyzują atakującego[49].

Max Verstappen podczas Grand Prix Austrii 2016

W czasie wyścigu, w Brazylii kierowca po fatalnej decyzji zespołu o założeniu opon przejściowych, w momencie kiedy deszcz coraz mocniej padał szybko nadrabiał straty do innych kierowców, i ostatecznie ukończył wyścig na trzeciej pozycji – jego występ został doceniony m.in. przez Toto Wolffa[50], Niki Laudę[51] i ojca kierowcy, Josa Verstappena[51], a Christian Horner stwierdził, że "jest jednym z najlepszych kierowców, jakiego widział w Formule 1"[52]. Jednakże został skrytykowany przez Vettela, który twierdził, że Verstappen na zakręcie Juncao zepchnął go poza tor, i dzięki temu zyskał przewagę, jednak stewardzi nie podzielili zdania Verstappena[53]. Podczas wyścigu wykonał również najszybsze okrążenie, zostając najmłodszym kierowcą, który wykonał najszybsze okrążenie w wyścigu, mając 19 lat i 44 dni. Ostatecznie, w całym sezonie uzbierał 204 punkty i został sklasyfikowany na piątej pozycji[54]. W całym roku odebrał trzy nagrody – Trofeum Lorenzo Bandiniego[55] oraz dwa wyróżnienia na Gali FIA w Wiedniu - za osobowość roku i najlepszą akcję roku, którą wybrano wyprzedzenie Nico Rosberga na zakręcie Curva do Sol[56].

Życie prywatne[edytuj]

Max Emilian Verstappen urodził się 30 września 1997 w belgijskim Hasselt[1]. Jego rodzina przez wiele lat działa w sportach motorowych. Jego ojciec, Jos Verstappen, startował w Formule 1 w sezonach 1994-2003, uczestnicząc w 107 wyścigach, zdobywając siedemnaście punktów, dwukrotnie stając na podium. Jego matka, Sophie Kumpen startowała w kartingu[57], natomiast jego wuj, Anthony Kumpen obecnie startuje w serii NASCAR Whelen Euro Series, w której zdobywał tytuły mistrzowskie w 2014 i w 2016[57].

Verstappen posiada dwa obywatelstwa – belgijskie (ze względu na fakt, iż jego matka jest Belgijką) i holenderskie. Choć mieszkał w Bree, to postanowił jeździć z holenderską licencją, gdyż "bardziej czuje się Holendrem", ponadto z powodu działalności kartingowej więcej czasu spędzał z ojcem niż z matką, dodatkowo w okresie dorastania przebywał wśród Holendrów w Maaseik, miasteczku położonego blisko granicy belgijsko-holenderskiej[58].

Verstappen rozpoczął starty w Formule 1, nie posiadając prawa jazdy – dokument ten uzyskał w dniu osiemnastych urodzin[59]. Od października 2015 kierowca mieszka w Monako, zaprzeczając tym samym, że przeprowadził się z powodu korzyści w monakijskim prawie podatkowym[60].

Wyniki[edytuj]

Formuła 3[edytuj]

Rok Zespół Silnik Wyniki w poszczególnych eliminacjach Punkty Pozycja
2014 Van Amersfoort Racing Volkswagen SIL
1
SIL
2
SIL
3
HOC
1
HOC
2
HOC
3
PAU
1
PAU
2
PAU
3
HUN
1
HUN
2
HUN
3
SPA
1
SPA
2
SPA
3
NOR
1
NOR
2
NOR
3
MSC
1
MSC
2
MSC
3
RBR
1
RBR
2
RBR
3
NÜR
1
NÜR
2
NÜR
3
IMO
1
IMO
2
IMO
3
HOC
1
HOC
2
HOC
3
411 3
NU 5 2 NU NW 1 3 NU NU NU 16 4 1 1 1 1 1 1 3 NU 2 5 4 12 1 NU 3 NU 2 1 1 5 6

Formuła 1[edytuj]

Rok Zespół Samochód Silnik Wyniki w poszczególnych eliminacjach Punkty Pozycja
2014 Scuderia Toro Rosso Toro Rosso STR9 Renault Energy F1-2014 1.6T V6 Australia Malezja Chińska Republika Ludowa Bahrajn Hiszpania Monako Kanada Austria Wielka Brytania Niemcy Węgry Belgia Włochy Singapur Japonia Rosja Stany Zjednoczone Brazylia Zjednoczone Emiraty Arabskie
TR[b] TR[b] TR[b]
2015 Scuderia Toro Rosso Toro Rosso STR10 Renault Energy F1-2015 1.6T V6 Australia Malezja Chińska Republika Ludowa Bahrajn Hiszpania Monako Kanada Austria Wielka Brytania Węgry Belgia Włochy Singapur Japonia Rosja Stany Zjednoczone Meksyk Brazylia Zjednoczone Emiraty Arabskie 49 12
NU 7 17 NU 11 NU 15 8 NU 4 8 12 8 9 10 4 9 9 16
2016 Scuderia Toro Rosso Toro Rosso STR11 Ferrari 059/3 1.6T V6 Australia Bahrajn Chińska Republika Ludowa Rosja Hiszpania Monako Kanada Unia Europejska Austria Wielka Brytania Węgry Niemcy Belgia Włochy Singapur Malezja Japonia Stany Zjednoczone Meksyk Brazylia Zjednoczone Emiraty Arabskie 204 5
10 6 8 NU
Red Bull Racing Red Bull RB12 TAG Heuer 1,6 V6T 1 NU 4 8 2 2 5 3 11 7 6 2 2 NU 4 3 4
2017 Red Bull Racing Red Bull RB13 TAG Heuer 1,6 V6T Australia Chińska Republika Ludowa Bahrajn Rosja Hiszpania Monako Kanada Azerbejdżan Austria Wielka Brytania Węgry Belgia Włochy Singapur Malezja Japonia Stany Zjednoczone Meksyk Brazylia Zjednoczone Emiraty Arabskie 148* 6*
5 3 NU 5 NU 5 NU NU NU 4 5 NU 10 NU 1 2 4 1

* – sezon w toku

Podsumowanie[edytuj]

Sezon Seria Zespół Wyścigi Zwycięstwa PP NO Podium Punkty Pozycja
2014 Florida Winter Series 12 2 3 3 5 0 NS†
Europejska Formuła 3 Van Amersfoort Racing 32 10 7 7 16 411 3
Zandvoort Masters Motopark Academy 1 1 1 1 1 N/A 1
Grand Prix Makau Van Amersfoort Racing 1 0 0 0 0 N/A 7
2015 Formuła 1 Scuderia Toro Rosso 19 0 0 0 0 49 12
2016 Formuła 1 Scuderia Toro Rosso 4 0 0 0 0 204 5
Red Bull Racing 17 1 0 1 7
2017 Formuła 1 Red Bull Racing 6 0 0 0 0 45* 7*

† – Verstappen nie był zaliczany do klasyfikacji
* – sezon w toku

Rekordy[edytuj]

Verstappen jest posiadaczem następujących rekordów w Formule 1:

Rekord Wiek
Najmłodszy kierowca, który wziął udział w weekendzie Grand Prix 17 lat, 3 dni (Grand Prix Japonii 2014)
Najmłodszy kierowca, który wziął udział w wyścigu 17 lat, 166 dni (Grand Prix Australii 2015)
Najmłodszy kierowca, który zdobył punkty w wyścigu 17 lat, 180 dni (Grand Prix Malezji 2015)
Najmłodszy kierowca, który wygrał wyścig 18 lat, 228 dni (Grand Prix Hiszpanii 2016)
Najmłodszy kierowca, który prowadził w wyścigu 18 lat, 228 dni (Grand Prix Hiszpanii 2016)
Najmłodszy kierowca, który stanął na podium 18 lat, 228 dni (Grand Prix Hiszpanii 2016)
Najmłodszy kierowca, który wykonał najszybsze okrążenie 19 lat, 44 dni (Grand Prix Brazylii 2016)
Rekord okrążenia Autódromo José Carlos Pace 1:11.044 (2017)[61]

Nagrody i nominacje[edytuj]

Rok Nagroda Kategoria Wynik
2015 Autosport Award Debiutant roku Laureat[62]
Gala FIA Najlepszy młody kierowca Laureat[40]
Osobowość roku Laureat[40]
Najlepsza akcja roku Laureat[40]
2016
Laureus World Sports Award Przełom roku Nominacja[63]
Trofeum Lorenzo Bandiniego Laureat[55]
Gala FIA Osobowość roku Laureat[56]
Najlepsza akcja roku Laureat[56]

Uwagi

  1. Przed kwalifikacjami o Grand Prix Kanady Verstappen został ukarany przesunięciem o dziesięć pozycji ze względu na przekroczony limit wymiany silnika
  2. a b c W pierwszej sesji treningowej zastąpił Jean-Érika Vergne'a

Przypisy

  1. a b Over Max Verstappen (niderl.). verstappen.nl. [dostęp 2017-06-02].
  2. Limburgs Kart Championship - Mini-Junior 2005 standings (ang.). driverdb.com. [dostęp 2017-06-03].
  3. Rotax Max Challenge Belgium Minimax 2006 standings (ang.). driverdb.com. [dostęp 2017-06-03].
  4. Rotax Max Challenge Belgium Minimax 2007 standings (ang.). driverdb.com. [dostęp 2017-06-03].
  5. Rotax Max Challenge Belgium Minimax 2008 standings (ang.). driverdb.com. [dostęp 2017-06-03].
  6. Belgian Championship - Cadet 2008 standings (ang.). driverdb.com. [dostęp 2017-06-03].
  7. Belgian Championship - KF5 2009 standings (ang.). driverdb.com. [dostęp 2017-06-03].
  8. VAS Championship - Rotax Minimax 2009 standings (ang.). driverdb.com. [dostęp 2017-06-03].
  9. CIK-FIA World Cup - KF3 2010 standings (ang.). driverdb.com. [dostęp 2017-06-03].
  10. WSK World Series - KF3 2010 standings (ang.). driverdb.com. [dostęp 2017-06-03].
  11. WSK World Series - KF3 2011 standings (ang.). driverdb.com. [dostęp 2017-06-03].
  12. WSK World Series - KF2 2012 standings (ang.). driverdb.com. [dostęp 2017-06-03].
  13. WSK World Series - KF2 2012 standings (ang.). driverdb.com. [dostęp 2017-06-03].
  14. SKUSA SuperNationals XVI - KZ2 2012 standings (ang.). driverdb.com. [dostęp 2017-06-03].
  15. Max rijdt rest van seizoen op CRG kart met TM motor (niderl.). verstappen.nl, 2012-08-15. [dostęp 2017-06-02].
  16. Max Verstappen sensationeel in allereerste meters Formule Renault 2.0 (niderl.). racexpress.nl, 2013-10-11. [dostęp 2017-06-03].
  17. Verstappen: "Max al net zo snel als ervaren coureurs" (niderl.). gpupdate.net, 2013-11-08. [dostęp 2017-06-03].
  18. Max op haar na snelste bij laatste FR 2.0 test van 2013 (niderl.). verstappen.nl, 2013-12-15. [dostęp 2017-06-03].
  19. Max fenomenaal snel bij zijn eerste F3 test op Valencia (niderl.). verstappen.nl, 2013-12-18. [dostęp 2017-06-03].
  20. Max maakt autosportdebuut in Florida Winter Series (niderl.). verstappen.nl, 2014-01-16. [dostęp 2017-06-03].
  21. Max Verstappen per direct opgenomen in opleiding Red Bull (niderl.). nu.nl, 2014-08-12. [dostęp 2017-06-03].
  22. a b Nataniel Piórkowski: Max Verstappen kierowcą Toro Rosso od sezonu 2015 (pol.). f1wm.pl, 2014-08-18. [dostęp 2017-06-03].
  23. Nataniel Piórkowski, Paweł Zając: Carlos Sainz Jr kierowcą Toro Rosso w sezonie 2015 (pol.). f1wm.pl, 2014-11-28. [dostęp 2017-06-03].
  24. Mateusz Szymkiewicz: Verstappen zadebiutuje w F1 już podczas treningu do GP Japonii? (pol.). f1wm.pl, 2014-08-27. [dostęp 2017-06-03].
  25. Nataniel Piórkowski: Verstappen bierze na siebie winę za błąd popełniony w trakcie pokazów (pol.). f1wm.pl, 2014-09-02. [dostęp 2017-06-03].
  26. Paweł Zając: Verstappen zaliczył pierwsze testy w bolidzie F1 (pol.). f1wm.pl, 2014-09-11. [dostęp 2017-06-03].
  27. Mateusz Szymkiewicz: Verstappen wystartuje w pierwszym treningu do GP Japonii (pol.). f1wm.pl, 2014-09-29. [dostęp 2017-06-03].
  28. Nataniel Piórkowski: Rosberg najszybszy w pierwszym treningu przed GP Japonii (pol.). f1wm.pl, 2014-10-03. [dostęp 2017-06-03].
  29. a b United States Grand Prix 2014 - Sesja treningowa 1 (pol.). f1wm.pl, 2014-10-31. [dostęp 2017-06-03].
  30. a b Grande Prêmio Petrobras do Brasil 2014 - Sesja treningowa 1 (pol.). f1wm.pl, 2014-11-07. [dostęp 2017-06-03].
  31. FIA zmieni kryteria przyznawania superlicencji od 2016 roku (pol.). f1wm.pl, 2014-12-03. [dostęp 2017-06-03].
  32. Max Verstappen to race with Toro Rosso F1 team in 2015 (ang.). autosport.com, 2014-08-18. [dostęp 2017-06-03].
  33. Lawrence Barretto: Australian GP: Lewis Hamilton beats Nico Rosberg to win (ang.). autosport.com, 2015-03-15. [dostęp 2017-06-03].
  34. Mateusz Szymkiewicz: Massa: Brak doświadczenia przyczynił się do wypadku Verstappena (pol.). f1wm.pl, 2015-05-24. [dostęp 2017-06-03].
  35. Mateusz Szymkiewicz: Nasr także postanowił skrytykować Verstappena za wypadek z GP Monako (pol.). f1wm.pl, 2015-05-26. [dostęp 2017-06-03].
  36. Paweł Zając: Verstappen odpowiada na krytykę Massy (pol.). f1wm.pl, 2015-06-04. [dostęp 2017-06-03].
  37. Nataniel Piórkowski: Verstappen zostanie cofnięty o 5 pozycji na starcie GP Kanady (pol.). f1wm.pl, 2015-05-24. [dostęp 2017-06-03].
  38. Nataniel Piórkowski: Punkty karne po zakończeniu sezonu 2015 (pol.). f1wm.pl, 2015-11-30. [dostęp 2017-06-04].
  39. Sezon 2015 – Klasyfikacje generalne (pol.). f1wm.pl. [dostęp 2017-06-03].
  40. a b c d Nataniel Piórkowski: Hamilton odebrał trofeum mistrza świata Formuły 1 za sezon 2015 (pol.). f1wm.pl, 2016-04-02. [dostęp 2015-12-05].
  41. Nataniel Piórkowski: Verstappen przeprosił Toro Rosso za zachowanie z wyścigu w Melbourne (pol.). f1wm.pl, 2016-04-02. [dostęp 2017-06-04].
  42. Russian Grand Prix 2016 – Rezultat wyścigu (pol.). f1wm.pl, 2016-05-01. [dostęp 2017-06-03].
  43. Łukasz Godula: Verstappen zasiądzie za kierownicą Red Bulla w GP Hiszpanii (pol.). f1wm.pl, 2016-05-05. [dostęp 2017-06-04].
  44. F1: Max Verstappen wins Spanish GP after Lewis Hamilton and Nico Rosberg crash – as it happened (ang.). theguardian.com, 2016-05-15. [dostęp 2017-06-03].
  45. Allan McNish: Formula 1: Max Verstappen gets under the skin of top drivers (ang.). bbc.com, 2016-08-31. [dostęp 2017-06-03].
  46. Mateusz Szymkiewicz: Verstappen: Vettel i Raikkonen powinni się za siebie wstydzić (pol.). f1wm.pl, 2016-05-05. [dostęp 2017-08-30].
  47. Nate Saunders: Christian Horner says Max Verstappen will learn from Belgium (ang.). espn.co.uk, 2016-08-30. [dostęp 2017-06-03].
  48. Max Verstappen given 'gentle warning' by FIA (ang.). bbc.com, 2016-09-02. [dostęp 2017-06-04].
  49. a b Mateusz Szymkiewicz: Verstappen: Skargi rywali są dla mnie śmieszne (pol.). f1wm.pl, 2016-10-23. [dostęp 2017-06-04].
  50. Nataniel Piórkowski: Wolff: Verstappen był największą gwiazdą GP Brazylii (pol.). f1wm.pl, 2016-11-15. [dostęp 2017-06-04].
  51. a b Nataniel Piórkowski: Jos Verstappen: Max zaskoczył mnie dzisiaj swoją jazdą (pol.). f1wm.pl, 2016-11-13. [dostęp 2017-06-04].
  52. Pete Gill, William Esler: Max Verstappen's Brazilian GP drive hailed as 'one of the best ever in F1' (ang.). skysports.com, 2016-11-14. [dostęp 2017-06-04].
  53. Laurence Edmondson: Vettel: Verstappen move was 'not correct' (ang.). espn.co.uk, 2016-11-14. [dostęp 2017-06-04].
  54. Sezon 2016 – Klasyfikacje generalne (pol.). f1wm.pl. [dostęp 2017-06-03].
  55. a b Nataniel Piórkowski: Max Verstappen laureatem nagrody imienia Lorenzo Bandiniego (pol.). f1wm.pl, 2016-06-09. [dostęp 2017-06-04].
  56. a b c Nataniel Piórkowski: Nico Rosberg odebrał trofeum mistrzowskie za sezon 2016 (pol.). f1wm.pl, 2016-12-06. [dostęp 2017-06-04].
  57. a b PREVIOUS CLASS WINNER JOS VERSTAPPEN'S SON IN F1 IN 2015 (ang.). 24h-lemans.com, 2014-08-18. [dostęp 2017-06-04]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-11-29)].
  58. Marc Cornelissen: Geen rijbewijs, wel in de F1 (niderl.). nieuwsblad.be, 2014-08-16. [dostęp 2017-06-04].  Cytat: Max heeft een Belgische moeder, is geboren in Hasselt, woont in Bree en reist met een Belgisch paspoort. Genetisch en cultureel is hij Belgischer dan de gemiddelde Rode Duivel. Maar racen doet hij met een Nederlandse licentie. 'Ik heb heel mijn leven in België gewoond, maar ik voel meer Nederlander. Door al dat karten trek ik meer met mijn vader op dan met mijn moeder. Ik zit gewoon altijd tussen de Nederlanders
  59. Road legal at last! Verstappen passes driving test on 18th birthday (ang.). formula1.com, 2015-09-30. [dostęp 2017-06-04].
  60. Verstappen moves out of home for Monaco (ang.). grandprix.com, 2015-11-28. [dostęp 2017-06-04].
  61. FORMULA 1 GRANDE PRÊMIO HEINEKEN DO BRASIL 2017 (ang.). formula1.com. [dostęp 2017-11-12].
  62. 2015 Autosport Award winners (ang.). awards.autosport.com. [dostęp 2016-03-14].
  63. LAUREUS WORLD BREAKTHROUGH OF THE YEAR 2016 NOMINEES (ang. • niem.). lwsa16.laureus.com. [dostęp 2016-03-14].

Linki zewnętrzne[edytuj]