Park Krajobrazowy Puszczy Rominckiej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Park Krajobrazowy Puszczy Rominckiej
Logotyp Park Krajobrazowy Puszczy Rominckiej
park krajobrazowy
Państwo  Polska
Województwo  warmińsko-mazurskie
Położenie gminy: Gołdap, Dubeninki
Mezoregion Puszcza Romincka, Pojezierze Zachodniosuwalskie, Pojezierze Wschodniosuwalskie
Data utworzenia 14 stycznia 1998
Akt prawny Rozporządzenie Nr 6/98 Wojewody Suwalskiego[1]
Powierzchnia 146,20 km²
Powierzchnia otuliny 79,42 km²
Obszary chronione 6 rezerwatów przyrody w parku, 1 w otulinie
Dyrekcja Żytkiejmy, ul. Szkolna 1 19-504 Dubeninki
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Park Krajobrazowy Puszczy Rominckiej
Park Krajobrazowy Puszczy Rominckiej
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Park Krajobrazowy Puszczy Rominckiej
Park Krajobrazowy Puszczy Rominckiej
54,31935°N 22,53646°E/54,319350 22,536460
Strona internetowa

Park Krajobrazowy Puszczy Rominckiej – utworzony 14 stycznia 1998 r. leży w wysuniętym najbardziej na północny wschód krańcu woj. warmińsko-mazurskiego, w części obszaru gmin Gołdap i Dubeninki. Obszar parku wynosi 146,20 km², a jego otuliny 79,42 km²[1].

Teren jest w 80% zalesiony, miejscami przypominający tajgę. Park przecinają doliny rzek Błędzianki, Bludzi i Czerwonej Strugi. Północna granica parku pokrywa się z granicą polsko–rosyjską. Wschodnia i południowa granica parku biegnie nasypem niemieckiej linii kolejowej z początku XX wieku z Gołdapi przez Golubie, Żytkiejmy do Gąbina. W Stańczykach przez dolinę rzeki Błędzianki przerzucono dwa mosty o wys. 36,5 m.

Rzeźba terenu[edytuj | edytuj kod]

Rzeźba terenu Parku ukształtowana została przez ostatnie zlodowacenie bałtyckie fazy pomorskiej i jest wyjątkowo urozmaicona. Wzgórza morenowe, w większości porośnięte lasami Puszczy Rominckiej, osiągają w Parku wysokość do 280 m n.p.m., deniwelacje sięgają natomiast ponad 140 m. Wśród wzgórz znajdują się głębokie niecki i rynny, w których są położone torfowiska, jeziora i rzeki.Wyjątkowe walory krajobrazowe i geomorfologiczne ma przecinająca Puszczę przełomowa dolina Błędzianki. Strome, pocięte wąwozami zbocza doliny, o wysokości kilkudziesięciu metrów, mają nachylenie dochodzące do 60°, a w przebiegu doliny występują liczne kotliny i kotły wytopiskowe. Park położony jest w dorzeczu Pregoły. Największą rzeką jest przecinająca Puszczę Romincką Błędzianka. Na obrzeżach Puszczy znajduje się także kilka większych jezior, położonych w głębokich rynnach. Największe z nich to przecięte granicą państwową jezioro Gołdap (234 ha) oraz położone w otulinie Parku jeziora: Czarne (173 ha), Przerośl (71 ha) i Pobłędzie (50 ha).

Roślinność[edytuj | edytuj kod]

Surowe warunki klimatyczne powodują, że szata roślinna Parku jest specyficzna i zawiera wiele osobliwości. Najbardziej charakterystycznym dla Puszczy zbiorowiskiem jest typowy dla tajgi borealny las świerkowy, mroczny, wilgotny, z grubym dywanem mchów. Na pagórkach i zboczach rosną lasy liściaste z lipą, klonem, grabem i wiązem w drzewostanie, natomiast na piaszczystych wzniesieniach rośnie leszczynowo-świerkowy las mieszany. W zatorfionych dolinach strumieni występują łęgi jesionowo-olszowe z chronionym pióropusznikiem strusim, a zagłębienia pojeziorne zajmują bogate gatunkowo torfowiska porośnięte m.in. rzadkimi i chronionymi roślinami. Na terenie Parku występują:

Zwierzęta[edytuj | edytuj kod]

Ssaki:

Ptaki:

Rezerwaty przyrody[edytuj | edytuj kod]

Szczególnie cenne fragmenty Parku objęto ochroną w sześciu rezerwatach przyrody:[2]

  • Żytkiejmska Struga (467,07 ha) chroni bagnistą dolinę leśnego strumienia ze stanowiskami rzadkich gatunków fauny i flory.
  • Czarnówko (32,15 ha) chroni borealną świerczynę bagienną, bór sosnowy bagienny oraz torfowisko wysokie z rzadkimi i zagrożonymi gatunkami roślin.
  • Mechacz Wielki (146,72 ha) tu chroniony jest bór bagienny na torfowisku wysokim ze stanowiskami wielu gatunków borealnych.
  • Boczki (108,83 ha) ustanowiono w celu ochrony dobrze zachowanych różnych typów ekosystemów leśnych: grądów, borów bagiennych i borów świerkowych.
  • Dziki Kąt (34,10 ha) chroni bór sosnowo-świerkowy o charakterze borealnym.
  • Czerwona Struga (3,59 ha) tu ochroną objęto stanowisko pióropusznika strusiego w łęgu olszowym.

W otulinie Parku znajduje się jeden rezerwat:[2]

  • Uroczysko Kramnik (75,96 ha) został utworzony w celu ochrony i zachowania stanowisk rzadkich i reliktowych gatunków roślin, m.in. maliny moroszki.

Fakty historyczne[edytuj | edytuj kod]

Puszcza Romincka od dawna podlegała swego rodzaju ochronie, gdyż była obszarem łowieckim władców tych ziem. Od XV wieku była obszarem należącym do wielkich mistrzów krzyżackich, potem książąt i królów pruskich. Z czasów polowań cesarza niemieckiego Wilhelma II pozostało tu kilkanaście (w polskiej części puszczy 8) kamieni upamiętniających jego sukcesy łowieckie. W 1892 roku w puszczy przebywał Julian Fałat, który był nadwornym malarzem Wilhelma II. W 1937 roku Zarząd Lasów Rzeszy uznał Puszczę Romincką za rezerwat łowiecki.

Na terenie Parku i w jego okolicach przetrwało wiele zabytków kultury: kościoły, stare dwory w otoczeniu zabytkowych parków, kamienice i dawne układy urbanistyczne. Najbardziej oryginalnymi i wartymi obejrzenia są jednak wysokie podwójne wiadukty kolejowe, przypominające rzymskie akwedukty. Wyróżniają się one piękną sylwetką oraz znaczną wysokością (36 m) i stanowią wielką lokalną atrakcję turystyczną.

Dane teleadresowe[edytuj | edytuj kod]

Żytkiejmy, ul. Szkolna 1
19-504 Dubeninki[3]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Park Krajobrazowy Puszczy Rominckiej. W: Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody [on-line]. Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska. [dostęp 2018-09-27].
  2. a b Rezerwaty. W: Park Krajobrazowy Puszczy Rominckiej [on-line]. Parki Krajobrazowe Województwa Warmińsko-Mazurskiego. [dostęp 2018-09-27].
  3. Kontakt. W: Park Krajobrazowy Puszczy Rominckiej [on-line]. Parki Krajobrazowe Województwa Warmińsko-Mazurskiego. [dostęp 2018-09-27].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Parki Krajobrazowe w Polsce, Grzegorz Rąkowski (red.), Warszawa: Instytut Ochrony Środowiska, 2002, ISBN 83-85805-73-7, OCLC 68637983.
  • Dąbrowski S., Polakowski B., Wołos L., Obszary Chronione i Pomniki Przyrody Województwa Warmińsko-Mazurskiego, Olsztyn: UW, Wydział Ochrony Środowiska i Rolnictwa w Olsztynie, 1999.
  • Walczak M., Bilińscy A. i W., Parki krajobrazowe i rezerwaty, Chorzów: VIDEOGRAF II, 2005.
  • Obszary Chronione w Polsce, Warszawa: Instytut Ochrony Środowiska, 2001, ​ISBN 83-85805-67-2​.