Powszechna Kasa Oszczędności Bank Polski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy banku założonego w 1919. Zobacz też: Bank Polska Kasa Opieki.
Powszechna Kasa Oszczędności Bank Polski Spółka Akcyjna
Logo
Ilustracja
Siedziba PKOBP – Centrum Finansowe Puławska (2010)
Forma prawna spółka akcyjna
Data założenia 1948[1]
Państwo  Polska
Siedziba ul. Puławska 15
02-515 Warszawa
Numer KRS 0000026438
Prezes Zbigniew Jagiełło
Rodzaj banku bank uniwersalny
Zatrudnienie ponad 29 tys. osób[2]
Kapitał własny 1 250 000 000 zł
Zysk netto 3,104 mld zł (2017)
Giełda Giełda Papierów Wartościowych w Warszawie
ISIN PLPKO0000016
Symbol akcji PKO
Strona internetowa
PKO Bank Polski w Krakowie (2012)
Samochód PKO BP przed siedzibą banku, Tomaszów Mazowiecki (województwo łódzkie)

Powszechna Kasa Oszczędności Bank Polski Spółka Akcyjna (PKO Bank Polski, PKO BP) – największy bank uniwersalny w Polsce, spółka akcyjna notowana od 2004 na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie, od 2009 prezesem banku jest Zbigniew Jagiełło.

W 2018 r. PKO BP zajął 845. pozycję w rankingu największych przedsiębiorstw na świecie Global 2000 magazynu „Forbes[3].

Tło historyczne[edytuj | edytuj kod]

Dnia 7 lutego 1919, dekretem naczelnika państwa Józefa Piłsudskiego, utworzona została Pocztowa Kasa Oszczędności. Jej pierwszym dyrektorem został mianowany 28 grudnia 1919 Hubert Linde. Przez wiele lat w okresie II Rzeczypospolitej prezesem PKO był Henryk Gruber. Z czasem utworzono centralę banku w Warszawie z siedzibą przy ul. Świętokrzyskiej 31/33 oraz pierwsze oddziały lokalne: w Krakowie, Lwowie, Łodzi, Poznaniu i Katowicach. Pierwszym celem PKO stało się wprowadzenie do obiegu polskiego złotego zamiast marki polskiej (jako pochodnej marki niemieckiej). Od 1920 bank posiadał osobowość prawną, jako instytucja państwowa. Pracownicy Kasy byli zrzeszeni w Zrzeszeniu Pracowników Pocztowej Kasy Oszczędności, które miało swoje Koła przy większych Oddziałach, np. w Warszawie, w Łodzi[4].

Podczas okupacji niemieckiej ziem polskich, w czasie II wojny światowej kasa funkcjonowała pod zarządem niemieckim. W 1945 działalność kasy została wznowiona.

Dekretem Rady Ministrów z dnia 25 października 1948 r. o reformie bankowej (Dz.U. z 1948 r. nr 52, poz. 412) zlikwidowano dotychczasową Pocztową Kasę Oszczędności, a jednocześnie powołano do życia nowy bank państwowy – Powszechną Kasę Oszczędności[5].

1 stycznia 1950 agendy Pocztowej Kasy Oszczędności przejęła Powszechna Kasa Oszczędności[1], która rozpoczęła działalność z dniem 1 stycznia 1950 r. i z tym dniem na jej rzecz przekazane zostały aktywa i pasywa zlikwidowanej Pocztowej Kasy Oszczędności[5]. W 1974 ofertę PKO wzbogacono o rachunek oszczędnościowo-rozliczeniowy dla osób fizycznych (zwany popularnie ROR).

Ustawą z dnia 12 czerwca 1975 r. Prawo bankowe, z dniem 1 lipca 1975 r. Powszechna Kasa Oszczędności została włączona w struktury Narodowego Banku Polskiego[5].

1 listopada 1987 PKO stała się ponownie samodzielnym bankiem[1], zmieniając nazwę na Powszechna Kasa Oszczędności Bank Państwowy. Wydzielenie z NBP powszechnych kas oszczędności i utworzenie banku państwowego nastąpiło na podstawie art. 63 i art. 95 ustawy z dnia 26 lutego 1982 r. Prawo bankowe (Dz.U. z 1982 r. nr 7, poz. 56) i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 września 1987 r. w sprawie wydzielenia powszechnych kas oszczędności z Narodowego Banku Polskiego i utworzenia Powszechnej Kasy Oszczędności – banku państwowego (Dz.U. z 1987 r. nr 29, poz. 159)[5].

12 kwietnia 2000 przekształcono go w jednoosobową spółkę Skarbu Państwa pod nazwą Powszechna Kasa Oszczędności Bank Polski Spółka Akcyjna, która 10 listopada 2004 zadebiutowała na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie[6].

Działalność[edytuj | edytuj kod]

PKO Bank Polski jest bankiem uniwersalnym. Obsługuje zarówno osoby fizyczne, małe i średnie przedsiębiorstwa, jak i wielkie korporacje. Według danych na 31.12.2015 bank posiadał 1238 oddziałów detalicznych, 11 regionalnych oddziałów detalicznych, 32 centra korporacyjne, 7 regionalnych oddziałów korporacyjnych, 8 biur bankowości prywatnej, 3196 bankomatów i 881 agencji. PKO Bank Polski prowadził 6,621 mln rachunków bieżących i obsługiwał 8,982 mln klientów. Bank zatrudniał ponad 25,9 tysięcy pracowników[7].

PKO Bank Polski kontrolowany jest przez Skarb Państwa, który posiada w nim 29,43% akcji. Akcje posiadają ponadto inwestorzy indywidualni i instytucjonalni, przy czym Nationale-Nederlanden Otwarty Fundusz Emerytalny (dawniej ING OFE) posiada 5,17% udziału w kapitale zakładowym, Aviva Otwarty Fundusz Emerytalny posiada 6,72%, a pozostali akcjonariusze – 58,68%. PKO Bank Polski jest spółką krajową z największą wartością akcji w wolnym ob[8]rocie na GPW (dane na 9 marca 2016)[9].

Grupa kapitałowa[edytuj | edytuj kod]

Siedziba spółki zależnej Kredobanku we Lwowie (2014)

PKO Bank Polski jest liderem grupy kapitałowej. W jej skład obok samego banku wchodzą spółki zależne, współzależne i stowarzyszone z bankiem. Działają one przede wszystkim w obszarze rynku finansowego, uzupełniając ofertę banku o takie produkty i usługi jak leasing, rozliczenia elektroniczne dokonywane za pomocą kart, faktoring czy fundusze inwestycyjne (TFI) i emerytalne (OFE)[10]. Innym ważnym sektorem gospodarki, w którym operują spółki należące do Grupy PKO BP, jest rynek nieruchomości.

Spółkami zależnymi bezpośrednio od PKO Banku Polskiego są[11]:

  • PKO Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych SA (zarządzanie funduszami inwestycyjnymi, Warszawa)
  • PKO BP Bankowy Powszechne Towarzystwo Emerytalne SA (zarządzanie funduszami emerytalnymi, Warszawa)
  • PKO Leasing SA (działalność leasingowa, Łódź)
  • PKO BP Finat Sp. z o.o. (działalność usługowa, w tym usługi wspomagające zarządzenie funduszami, Warszawa)
  • PKO Życie Towarzystwo Ubezpieczeń SA (ubezpieczenia na życie, Warszawa)
  • PKO Towarzystwo Ubezpieczeń SA (pozostałe ubezpieczenia osobowe i ubezpieczenia majątkowe, Warszawa)
  • PKO Bank Hipoteczny SA (działalność bankowa, Gdynia)
  • PKO Finance AB (usługi finansowe, Sztokholm, Szwecja)
  • Kredobank SA (działalność bankowa, Lwów Ukraina)
  • „Inter-Risk Ukraina” Spółka z dodatkową działalnością (działalność windykacyjna, Kijów, Ukraina)
  • Finansowa Kompania „Prywatne Inwestycje” Sp. z o.o. (działalność faktoringowa, Kijów, Ukraina)
  • Qualia Development Sp. z o.o. (działalność deweloperska, Warszawa)
  • Merkury – fiz an (lokowanie środków zebranych od uczestników funduszu, Warszawa)
  • NEPTUN – fiz an (lokowanie środków zebranych od uczestników funduszu, Warszawa)
  • Zencard sp. z o.o. – Programy lojalnościowe oparte o terminale płatnicze[12]

Znak[edytuj | edytuj kod]

Znak PKO został zaprojektowany w 1968 roku przez Karola Śliwkę. Funkcjonuje on do dzisiaj i przez wszystkie lata wrósł bardzo mocno w polską rzeczywistość wizualną. Jednak nie zawsze był doceniany–początkowo bank odrzucił propozycję jego stosowania jako oficjalnego znaku. Ciekawostką jest że przeciw wyraziła sprzątaczka, której projekt nie przypadł do gustu, powstał jedynie oparty na nim plakat promujący akcję „Październik – miesiącem oszczędności”. Plakat zdobył złoty medal na III Ogólnopolskim Biennale Plakatu w Katowicach i dopiero wtedy bank zdecydował się na jego wdrożenie. Wiele osób uznaje PKO za najlepszy polski znak graficzny.

Dane finansowe[13][edytuj | edytuj kod]

Zysk netto:

  • 2002 – 1,051 mld zł
  • 2003 – 1,228 mld zł
  • 2004 – 1,872 mld zł
  • 2005 – 1,676 mld zł
  • 2006 – 2,047 mld zł
  • 2007 – 2,720 mld zł
  • 2008 – 2,881 mld zł
  • 2009 – 2,432 mld zł
  • 2010 – 3,311 mld zł
  • 2011 – 3,807 mld zł
  • 2012 – 3,738 mld zł
  • 2013 – 3,234 mld zł
  • 2014 – 3,079 mld zł
  • 2015 – 2,571 mld zł
  • 2016 – 2,888 mld zł
  • 2017 – 3,104 mld zł
  • 2018 – 3,741 mld zł

Aktywa:

  • 2002 – 82,0 mld zł
  • 2003 – 84,4 mld zł
  • 2004 – 85,1 mld zł
  • 2005 – 90,3 mld zł
  • 2006 – 99,8 mld zł
  • 2007 – 105,3 mld zł
  • 2008 – 131,2 mld zł
  • 2009 – 153,7 mld zł
  • 2010 – 167,2 mld zł
  • 2011 – 190,7 mld zł
  • 2012 – 193,2 mld zł
  • 2013 – 196,3 mld zł
  • 2014 – 243,8 mld zł
  • 2015 – 262,4 mld zł
  • 2016 – 273,0 mld zł
  • 2017 – 296,9 mld zł
  • 2018 – 324,3 mld zł

Dyrektorzy i prezesi banku[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Leksykon finansowo-bankowy. Władysław L. Jaworski (red.). Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Ekonomiczne, 1991, s. 308. ISBN 83-208-0703-4.
  2. https://www.pkobp.pl/grupa-pko-banku-polskiego/pko-bank-polski/o-nas/.
  3. PKO Bank Polski (ang.). Forbes. [dostęp 2015-04-22].
  4. „Łódź w Ilustracji”, 1938, nr 1. s. 2 (grupa uczestników uroczystości poświęcenia łódzkiego lokalu Zrzeszenia; 9 XII 1937).
  5. a b c d Rozdział IV dane o emitencie – PKO BP.
  6. PKO BP/Historia/Rys historyczny. PKO Bank Polski. [dostęp 2011-03-16].
  7. PKO BP/Relacje inwestorskie/Prezentacja wyników finansowych. [dostęp 2016-03-09].
  8. Patryk Hardziej, Album Karol Śliwka, Muzeum miasta Gdyni, 2019.
  9. Akcjonariat i dywidenda, Relacje inwestorskie, Grupa PKO Banku Polskiego, PKO Bank Polski. [dostęp 2016-03-09].
  10. PKO BP/O nas/Grupa PKO BP. [dostęp 2011-03-16].
  11. Struktura grupy kapitałowej. http://www.pkobp.pl.+[dostęp 2016-03-09].
  12. O nas • zencard.pl, „zencard.pl” [dostęp 2017-06-16].
  13. Wyniki finansowe – PKO Bank Polski, www.pkobp.pl [dostęp 2019-08-27].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]