Roy Emerson

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Roy Emerson
Roy Emerson
Państwo  Australia
Miejsce zamieszkania Newport Beach
Data i miejsce urodzenia 3 listopada 1936
Blackbutt
Gra praworęczny
Status profesjonalny 1968
Zakończenie kariery 1983
Gra pojedyncza
Najwyżej w rankingu 1 (1964)
Australian Open W (1961, 1963–1967)
Roland Garros W (1963, 1967)
Wimbledon W (1964–1965)
US Open W (1961, 1964)
Gra podwójna
Australian Open W (1962, 1966, 1969)
Roland Garros W (1960–1965)
Wimbledon W (1959, 1961, 1971)
US Open W (1959–1960, 1965–1966)

Roy Stanley Emerson (ur. 3 listopada 1936 w Blackbutt, Queensland) – tenisista australijski, zwycięzca 28 turniejów wielkoszlemowych w grze pojedynczej i podwójnej, 8-krotny zdobywca Pucharu Davisa.

Emerson urodził się w rodzinie farmera i w gospodarstwie ojca spędził dzieciństwo. Później rodzina przeniosła się do Brisbane, gdzie Emerson uczęszczał do szkoły średniej (Brisbane Grammar School, potem do szkoły w Ipswich). Tam także podjął treningi tenisowe.

Pierwsze znaczące osiągnięcie Emersona to mistrzostwo Wimbledonu w grze podwójnej w 1959, w parze z leworęcznym rodakiem Nealem Fraserem. W tym samym roku po raz pierwszy znalazł się w czołowej dziesiątce światowej, gdzie figurował nieprzerwanie przez kolejne dziewięć lat. Pierwszy tytuł wielkoszlemowy w grze pojedynczej zdobył w 1961, pokonując w finale mistrzostw Australii Roda Lavera. Z tym samym rywalem spotkał się w finale mistrzostw USA kilka miesięcy później i ponownie wygrał, tym razem w trzech setach. W sezonie 1962 Laver pozostawał jednak poza zasięgiem swoich rywali w turniejach amatorskich i wygrał wszystkie imprezy wielkoszlemowe, w trzech finałach rewanżując się Emersonowi za ubiegłoroczne porażki (w mistrzostwach Australii, Francji i USA).

Era największych sukcesów Roya Emersona przypadła na lata 1963-1967. Laver przeszedł już wówczas do grona tenisistów zawodowych, ustępując swojemu rodakowi miejsca na czele rankingu (był on liderem list światowych w latach 1964-1965). W latach 1963-1967 Emerson wygrywał regularnie przynajmniej jeden turniej wielkoszlemowy rocznie, w tym mistrzostwa Australii pięć razy z rzędu. W 1964 triumfował w trzech imprezach, a na drodze do Wielkiego Szlema stanął mu w ćwierćfinale mistrzostw Francji Włoch Nicola Pietrangeli. Z kolei w 1966 był bliski powtórzenia osiągnięcia Freda Perry'ego trzech z rzędu wygranych na Wimbledonie; startował w turnieju jako faworyt, jednak kontuzja odniesiona w trakcie jednego z pojedynków, kiedy biegnąc do piłki wpadł na stołek sędziowski, pozbawiła go możliwości odniesienia końcowego zwycięstwa.

Triumfował łącznie w dwunastu turniejach wielkoszlemowych w grze pojedynczej, co aż do 2000 stanowiło rekord; poprawił ten wynik swoim siódmym triumfem wimbledońskim Pete Sampras, dokładając później jeszcze wygraną na US Open w 2002. Jednocześnie Emerson był skutecznym deblistą i dalsze szesnaście tytułów wielkoszlemowych dołożył w grze podwójnej, występując z różnymi partnerami (głównie z Fraserem). Nie udało mu się wygrać żadnego turnieju w grze mieszanej, ale i tak z 28 zwycięstwami pozostaje najbardziej utytułowanym mężczyzną w historii imprez wielkoszlemowych. Jest również jedynym tenisistą, który zdołał wygrać wszystkie turnieje wielkoszlemowe i w singlu, i w deblu.

W 1968 zdecydował się ostatecznie na przejście na zawodowstwo. Był to już jednak schyłek podziału tenisa na amatorski i zawodowy i niebawem mógł powrócić do rywalizacji wielkoszlemowej, nie odnosząc już jednak takich sukcesów. W 1969, podobnie jak siedem lat wcześniej, stawał kilkakrotnie na drodze Roda Lavera do Wielkiego Szlema, ale przegrał zarówno w Australii (w II rundzie), jak i US Open (w ćwierćfinale). W erze "open" udało się Emersonowi wygrać dwa turnieje wielkoszlemowe w deblu – Australian Open w 1969 i Wimbledon w 1971. Występował w turniejach zawodowych jeszcze w 1978, pod koniec kariery jako grający trener.

Bogatą kartę Emerson zapisał w dziejach Pucharu Davisa. Był najskuteczniejszym graczem w ekipie słynnego trenera Harry Hopmana, wygrywając 22 mecze z 24 w grze pojedynczej i 13 z 15 w deblu. Był kluczowym zawodnikiem w rywalizacji o trofeum, którą Australia rozstrzygała na swoją korzyść w latach 1959-1962 i 1964-1967. W 1963 w finale lepsi okazali się Amerykanie, ale Emerson wygrał swoje oba mecze singlowe z Chuckiem McKinleyem i Dennisem Ralstonem, przegrał natomiast w deblu. Jedynymi graczami, którzy zdołali go pokonać w grze pojedynczej w Pucharze Davisa, byli Włoch Pietrangeli i Hiszpan Santana.

Emerson, praworęczny zawodnik o przydomku Emmo, grał zazwyczaj stylem serwis-wolej, ale potrafił także wytrzymać dłuższe wymiany na kortach ziemnych. Obok umiejętności tenisowych tajemnica jego sukcesów polegała na znakomitym przygotowaniu fizycznym. Mimo niewątpliwych osiągnięć nie jest zazwyczaj wymieniany w gronie najlepszych graczy w historii. Podkreśla się, że tytuły wielkoszlemowe zdobywał wśród amatorów, kiedy brakowało akurat – po odejściu Lavera – wielkich indywidualności, a swoich sukcesów nie był w stanie powtórzyć po dopuszczeniu do rywalizacji graczy zawodowych. Pewnym potwierdzeniem tej teorii jest porażka Emersona w ćwierćfinale mistrzostw Francji w 1968 z legendą tenisa zawodowego Pancho Gonzálezem, wówczas już 40-letnim. Australijczyk nie zdołał zresztą pokonać Gonzaleza w żadnym z ich dwunastu pojedynków.

W 1978 Emerson wygrał mistrzostwa USA na kortach twardych w kategorii "ojciec i syn" wspólnie z synem Antonym, który przez pewien czas bronił barw University of Southern California w uczelnianych rozgrywkach tenisowych. Po ostatecznym zakończeniu kariery sportowej Emerson osiadł w USA, w Newport Beach w Kalifornii. Ma również dom w szwajcarskim Gstaad, gdzie prowadzi zajęcia w akademii tenisowej. W 1982 został uhonorowany miejscem w Międzynarodowej Tenisowej Galerii Sławy.

Sukcesy w turniejach wielkoszlemowych:

  • mistrzostwa Australii
  • mistrzostwa Francji
    • gra pojedyncza – wygrane 1963, 1967, finał 1962
    • gra podwójna – wygrane 1960 (z Fraserem), 1961 (z Laverem), 1962 (z Fraserem), 1963 (z Manuelem Santaną), 1964 (z Fletcherem), 1965 (ze Stolle), finały 1959 (z Fraserem), 1967 (z Fletcherem), 1968, 1969 (oba z Laverem)
    • gra mieszana – finał 1960 (z Ann Haydon)
  • Wimbledon
    • gra pojedyncza – wygrane 1964, 1965
    • gra podwójna – wygrane 1959 (z Bobem Markiem), 1961 (z Fraserem), 1971 (z Laverem), finały 1964, 1967 (oba z Fletcherem)
  • mistrzostwa USA
    • gra pojedyncza – wygrane 1961, 1964, finał 1962
    • gra podwójna – wygrane 1959, 1960 (oba z Fraserem), 1965, 1966 (oba ze Stolle), finał 1970 (z Laverem)

Finały wielkoszlemowe w grze pojedynczej (wyróżniono wygrane):

  • mistrzostwa Australii 1961 – 1:6, 6:3, 7:5, 6:4 z Rodem Laverem
  • mistrzostwa USA 1961 – 7:5, 6:3, 6:2 z Rodem Laverem
  • mistrzostwa Australii 1962 – 6:8, 6:0, 4:6, 4:6 z Rodem Laverem
  • mistrzostwa Francji 1962 – 6:3, 6:2, 3:6, 7:9, 2:6 z Rodem Laverem
  • mistrzostwa USA 1962 – 2:6, 4:6, 7:5, 4:6 z Rodem Laverem
  • mistrzostwa Australii 1963 – 6:3, 6:3, 6:1 z Kenem Fletcherem
  • mistrzostwa Francji 1963 – 3:6, 6:1, 6:4, 6:4 z Pierre Darmonem
  • mistrzostwa Australii 1964 – 6:3, 6:4, 6:2 z Fredem Stolle
  • Wimbledon 1964 – 6:4, 12:10, 4:6, 6:3 z Fredem Stolle
  • mistrzostwa USA 1964 – 6:2, 6:2, 6:4 z Fredem Stolle
  • mistrzostwa Australii 1965 – 7:9, 2:6, 6:4, 7:5, 6:1 z Fredem Stolle
  • Wimbledon 1965 – 6:2, 6:4, 6:4 z Fredem Stolle
  • mistrzostwa Australii 1966 – 6:4, 6:8, 6:2, 6:3 z Arthurem Ashe
  • mistrzostwa Australii 1967 – 6:4, 6:1, 6:1 z Arthurem Ashe
  • mistrzostwa Francji 1967 – 6:1, 6:4, 2:6, 6:2 z Tony Rochem

Bibliografia[edytuj]