Półokrąg

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
rys. 1. Punkt B poruszający się po półokręgu (łuku ABC) będącym częścią okręgu o środku O. Końce tego półokręgu leżą na odcinku AC. Odcinek AB to promień wodzący punktu B względem punktu A. Odcinek CB to promień wodzący punktu B względem punktu C. Kąt ABC oparty na średnicy AC jest prosty (zob. twierdzenie Talesa).
rys. 2

Półokrągłuk okręgu wyznaczony przez kąt środkowy o mierze 180°. Końce półokręgu leżą więc na jednej średnicy. Promieniem półokręgu jest promień okręgu, którego częścią jest półokrąg.

Twierdzenie o kącie wpisanym w półokrąg[edytuj]

 Osobny artykuł: Twierdzenie Talesa.

Twierdzenie to, przypisywane Talesowi, mówi że każdy kąt wpisany w półokrąg oparty na jego podstawie jest kątem prostym.

Wyznaczanie średnich[edytuj]

Wykorzystując właściwości półokręgu, można konstrukcyjnie wyznaczyć średnie z dwóch liczb a i b.

Średnia arytmetyczna[edytuj]

Należy skonstruować półokrąg o podstawie równej a + b. Promień tego półokręgu jest średnią arytmetyczną z obu liczb (rys. 2 – czerwona linia linia).

Średnia geometryczna[edytuj]

Konstruując półokrąg taki sam jak w poprzednim przykładzie, należy narysować odcinek o początku w miejscu zetknięcia się odcinków o długościach a i b, prostopadły do podstawy, o końcu leżącym na łuku półokręgu. Długość tego odcinka jest równa średniej geometrycznej liczb a i b (rys. 2 - brązowa linia).

Można to wykazać wykorzystując twierdzenie Pitagorasa oraz fakt, że kąt oparty o odcinek o długości a + b jest kątem prostym.

Zobacz też[edytuj]

Bibliografia[edytuj]

  1. Włodzimierz Waliszewski: Encyklopedia szkolna. Warszawa: Wydawnictwo Szkolne i Pedagogiczne, 1988. ISBN 83-02-02551-8. s. 171
  2. I.N. Bronstein, K.A. Siemiendiajew: Matematyka. Poradnik encyklopedyczny. Wyd. 14. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1997.

Linki zewnętrzne[edytuj]