Regiment Konny Buławy Wielkiej Litewskiej
| Historia | |
| Państwo | |
|---|---|
| Sformowanie |
1717 |
| Rozformowanie |
1775 |
| Nazwa wyróżniająca |
Buławy Wielkiej Litewskiej |
| Dowódcy | |
| Pierwszy |
hetman wielki Ludwik Konstanty Pociej |
| Ostatni |
Michał Kazimierz Ogiński |
| Działania zbrojne | |
| Powstanie kościuszkowskie | |
| Organizacja | |
| Rodzaj wojsk | |
Regiment Konny Buławy Wielkiej Litewskiej – oddział jazdy armii Wielkiego Księstwa Litewskiego wojska I Rzeczypospolitej.
Formowanie i zmiany organizacyjne
[edytuj | edytuj kod]Regiment stacjonował w Łoździejach. Zgodnie z ustawą podjętą na sejmie niemym w 1717, środki na utrzymanie oddziału w wysokości 45 000 zł w cyklu półrocznym, przeznaczone na 300 porcji, pochodziły z podatków pobieranych w województwach brzeskim, witebskim i nowogródzkim. Do września 1765 regiment składał się z 17-osobowego sztabu i czterech kompanii po 46–47 żołnierzy każda[1].
W 1775 Regiment Konny Buławy Wielkiej Litewskiej został spieszony (przeformowany w 2 Regiment Pieszy Buławy Wielkiej Litewskiej)[2].
Skład regimentu i obsada etatowa
[edytuj | edytuj kod]Obsada sztabu w 1765[1]:
- szef, hetman wielkie litewski, kasztelan wileński Michał Józef Massalski
- generał major Jan Jabłoński z gażą pułkowniczą 3500 zł
- pułkownik Karol Peterson z płacą podpułkowniczą 2190 zł 15 gr
- drugi pułkownik Stanisław Mycielski
- podpułkownik Czarnecki
- drugi podpułkownik Jerzy Haudryng z gażą majorowską wynoszącą 1500 zł i 15 gr
- major Erazm iRadowicki z poborami pierwszego kapitana w wysokości 995 zł
| Kompania | Kapitan | Porucznik | Chorąży |
|---|---|---|---|
| generała majora | Kochanowski | Zaleski i Lażak | Bułhuk |
| pułkownika | vacat | vacat | Wigant i Śmietanka |
| pułkownika | Rymiński | vacat | Doppelkirch |
| majorowska | vacat | Laskarys | Wolf, potem Hryniewicz |
Obsada czterech kompanii obejmowała wówczas dwóch kapitanów, dwóch poruczników, pięciu chorążych, czterech wachmistrzów, czterech kwatermistrzów, ośmiu kaprali, czterech doboszów oraz 152 gemajnów i czterech woźniców; razem 185 osób. W każdej z nich służyło czterech unteroficerów, dobosz oraz 38 dragonów i woźnica[4] Zgodnie z tradycją szefem regimentu był każdorazowo hetman wielki litewski.
- Szefowie[2]
- hetman wielki Ludwik Konstanty Pociej (1717 zm. 3 stycznia 1730),
- książę Michał Serwacy Wiśniowiecki (1735 zm. 1744),
- książę Michał Kazimierz Radziwiłł Rybeńko (zm. 1762),
- książę Michał Massalski (zm. 1768),
- Michał Kazimierz Ogiński (1768-1775).
- Pułkownicy[2]
- Kopeć (1717),
- Jan Jabłoński[1] (1754–1759).
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b c Machynia 2012 ↓, s. 79.
- ↑ a b c Gembarzewski 1925 ↓, s. 22.
- ↑ Machynia 2012 ↓, s. 81.
- ↑ Machynia 2012 ↓, s. 80.
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Bronisław Gembarzewski: Rodowody pułków polskich i oddziałów równorzędnych od r. 1717 do r. 1831. Warszawa: Towarzystwo Wiedzy Wojskowej, 1925.
- Mariusz Machynia, Valdas Rakutis, Czesław Srzednicki: Oficerowie wojska Wielkiego Księstwa Litewskiego. Sztab, kawaleria, artyleria, wojska inżynieryjne i piechota. Kraków: Księgarnia Akademicka. Wydawnictwo Naukowe, 1999. ISBN 83-7188-239-4.
- Mariusz Machynia: Kawaleria litewska w początkowym okresie działań Komisji Wojskowej Rzeczypospolitej Wielkiego Księstwa Litewskiego. Lata 1765–1766. W: Aleksander Smoliński (red.): Do szarży marsz, marsz... Studia z dziejów kawalerii. T. 2. Toruń: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, 2012. ISBN 978-83-231-2783-3.