Paleologowie

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj
Dwugłowy orzeł - godło dynastii Paleologów, uważane za godło cesarstwa bizantyjskiego
Dwugłowy orzeł - godło dynastii Paleologów, uważane za godło cesarstwa bizantyjskiego

Dynastia Paleologów (gr. Palaiologos, l.mn. Palaiologoi) - ostatnia dynastia władająca Cesarstwem Bizantyjskim przez niemal dwa wieki, od 1259 r. do 1453.

Spis treści

[edytuj] Dzieje

Pierwszym przedstawicielem dynastii był Michał VIII, który początkowo sprawował regencję podczas małoletności cesarza Jana IV Laskarysa, później jednak (1259) przejął pełnię władzy i od 1261 r. panował samodzielnie. Paleologowie władali cesarstwem aż do upadku Konstantynopola w 1453 r. Ostatnim cesarzem bizantyjskim był Konstantyn XI Dragazes, który zginął po zdobyciu Konstantynopola przez Turków.

Dynastia w latach 1382-1460 władała także despotatem Morei na Peloponezie (Mistra), w pewnym okresie władcami Mistry byli następcy tronu bizantyjskiego.

W 1305) r. boczna linia Paleologów drogą spadku weszła w posiadanie hrabstwa Montferratu (północne Włochy), którym władała aż do 1533 r., kiedy to ziemie hrabstwa odziedziczyli przedstawiciele rodu Gonzaga.

Za panowania Paleologów miał miejsce szybki upadek militarnej potęgi cesarstwa: po 1282 r. (śmierć Michała VIII) cesarstwo praktycznie nie odgrywało już większej roli politycznej. Kolejni władcy, jako mecenasi kultury i sztuki wpłynęli jednak na rozkwit kultury bizantyjskiej, która stała się dominującym wzorem dla narodów bałkańskich.

Jednym z głównych działań, podejmowanych przez cesarzy z dynastii Paleologów, były próby zawarcia unii kościelnej z chrześcijaństwem zachodnim, w czym upatrywano szansę na uzyskanie pomocy militarnej w walce z Turkami Osmańskimi. Próby zawarcia unii podejmowali m.in. cesarze Michał VIII, Jan V, Jan VIII, jednak ze względów doktrynalnych, ale także z powodu silnej niechęci wiernych do łacinników do faktycznej akceptacji unii nigdy nie doszło.

Żoną wielkiego księcia moskiewskiego Iwana III (1462-1505) była Zofia Paleolog, siostrzenica ostatniego cesarza bizantyjskiego, Konstantyna XI. Dzięki Zofii, na moskiewskim dworze książęcym zrodziła się idea Moskwy - Trzeciego Rzymu, rozwijana później w Rosji jako bezpośredniej spadkobierczyni najlepszych tradycji bizantyjskich, tak religijnych, jak też państwowych. Symbolem związków bizantyjsko-ruskich było przejęcie przez władców moskiewskich dwugłowego bizantyjskiego orła, także za sprawą Zofii Paleolog.

Mottem dynastii były słowa: Basileus Basileon, Basileuon Basileuonton ("Król królów, panujący nad panującymi").

[edytuj] panujący na tronie bizantyjskim:

[edytuj] Genealogia

  • uproszczona genealogia Paleologów i ich związków z innymi dynastiami bizantyjskimi:
Ostatni władcy Bizancjum Ostatni władcy Bizancjum

[edytuj] Zobacz też

[edytuj] Linki zewnętrzne