Romanowowie

	Romanowowie
Kraj	Imperium Rosyjskie
Tytuły	Carowie Rosji i Imperatorzy Wszechrusi
Założyciel	Michał I Romanow
Ostatni przedstawiciel	Mikołaj II Romanow
Rok założenia	1613 (Romanow); 1762 (Holstein-Gottorp-Romanow)
Rok złożenia z funkcji	1917
Pochodzenie etniczne	rosyjsko-niemiecko-litewska

Flaga Romanowów

Maria Fiodorowna

Car Mikołaj II i jego rodzina

Romanowowie (ros. Романовы) – ród rosyjski, dynastia carów, potem cesarzy rządzących Rosją od 1613 do 1917 roku. Spowinowacony z rodem Rurykowiczów osobą Nikity Romanowicza Zacharyna, szwagra Iwana IV Groźnego.

Spis treści

1 Dzieje rodu
2 Współczesność
3 Morganatyczne gałęzie Romanowów
4 Genealogia
- 4.1 Romanowowie
- 4.2 Romanowowie, linia Holstein-Gottop
  - 4.2.1 Linie boczne
    - 4.2.1.1 Konstantynowicze
    - 4.2.1.2 Michałowicze
  - 4.2.2 Linie morganatyczne
5 Linki zewnętrzne
6 Źródła

Dzieje rodu [edytuj]

Za protoplastę rodu Romanowów uważa się powszechnie bojara Romana Jurjewicza Zacharyna-Koszkina (ok. 1470-1543). Roman Jurjewicz miał syna Nikitę i córkę Anastazję, żonę Iwana IV Groźnego. Ślub został zawarty 3 lutego 1547 na Kremlu. Małżeństwo okazało się nadzwyczaj dobrane i udane. Nie wszystkie sprawy rodzinne układały się jednak najlepiej: małżonkowie doczekali się 6 dzieci: trzech córek i trzech synów, z których dwóch: Dymitr i Iwan zmarło tragicznie. Jedynie najmłodszy, Fiodor, został carem, zarazem ostatnim z dynastii Rurykowiczów. Nikita Zacharyn w 1563 roku został dworzaninem Iwana IV. Pod koniec życia wstąpił do monastyru pod imieniem Nifont. Miał czterech synów, w tym Fiodora, późniejszego patriarchę Moskwy. Synem Fiodora był Michał - pierwszy Romanow zasiadający na tronie carskim. Michał Romanow został wybrany na cara Wszechrusi przez Sobór Ziemski złożony z mieszczan i szlachty rosyjskiej 21 lutego 1613 i ukończył okres Wielkiej Smuty trwający od śmierci cara Fiodora Rurykowicza (1598).

Męska linia Romanowów wygasła wraz ze śmiercią Piotra II w 1730 roku. W 1762 r. wnuk Piotra I Wielkiego, książę Holsztynu Karol Piotr Ulryk z dynastii Oldenburgów zasiadł na tronie imperatorów Rosji jako Piotr III Holstein-Gottorp-Romanow. Po okresie panowania jego żony Katarzyny II (1762-1796), jego potomkowie zasiadali na tronie rosyjskim do 1917 r. Od panowania Piotra III Holstein-Gottorp-Romanow niektórzy mówią o dynastii Holstein-Gottorp-Romanow (porównaj: Habsburgowie/Dom Habsbursko-Lotaryński) pomimo, że Piotr III wraz ze swymi potomkami przyjął nazwisko Romanow rezygnując z nazwiska rodowego.

Ostatni car Mikołaj II wraz z małżonką i ich dziećmi, został rozstrzelany w nocy 16 na 17 lipca 1918 przez bolszewików.

Współczesność [edytuj]

Ród Romanowów liczy obecnie ponad 40 osób obojga płci mieszkających w większości poza granicami Rosji. Pretendentką do tronu rosyjskiego jest obecnie Maria Władimirowna Romanowa, tytularna imperatorka Wszechrosji (де-юpe Импepатpицa и Caмoдеpжцa Bcеpoccийcкaя) mieszkająca w Danii. Przy okazji sprowadzenia do Rosji ciała i ponownego pogrzebu cesarzowej Marii Fiodorowny w Sankt Petersburgu 28 września 2006, Maria Władimirowna miała mimo wszystko precedencję przed wszystkimi żałobnikami, stojąc samotna w pierwszym rzędzie, co najwyraźniej zostało ustalone z rosyjskimi władzami cerkiewnymi i państwowymi.

Morganatyczne gałęzie Romanowów [edytuj]

od potomstwa cara Mikołaja I:
- Romanowowie-Pawłowscy
- Romanowowie-Knust
- Romanowowie-Szeremietjew
- Romanowowie-Kutozowscy (potomstwo Konstantego Mikołajewicza i Anny Kuzniecowej)
- ród Romanow i ród Romanowski
- ród Iskander (potomstwo Mikołaja Konstantynowicza i Nadieżdy Aleksandrowny von Dreyer)
- ród de Torby (potomstwo Michała Michajłowicza i Zofii von Merenberg)
od potomstwa cara Aleksandra II:
- Juriewscy (potomstwo Aleksandra II i Katarzyny Dołgorukoj)
- Romanowowie-Krasińscy (potomstwo Andrzeja Władymirowicza i Matyldy Krzesińskiej)
- Romanowowie-Ilyinsky (potomstwo Dymitra Pawłowicza i Audrey Emery)
- Bielewscy-Żukowscy (potomstwo Aleksego Aleksandrowicza i Aleksandry Żukowskiej)
- ród Paley (potomstwo Pawła Aleksandrowicza i Olgi Karnowicz)
od potomków cara Aleksandra III:
- Romanowowie-Brassowscy (potomstwo Michała Aleksandrowicza i Natalii Szeremietjewskiej)

Genealogia [edytuj]

Romanowowie [edytuj]

Andrzej Iwanowicz Kobyła (zm. 1347)
x ?
│
├─> Szymon Zerbetowicz   
│   
├─> Aleksander Jolkow
│
├─> Wasyl Wantejow
│
├─> Gawrył Gawszarow
│
└─> Fiodor Koszkin (zm. 1407)
     x ?
     │
     ├─> Michał Koszkin 
     │
     ├─> Fiodor Koszkin 
     │
     ├─> Aleksander Koszkin 
     │
     ├─> Anna Koszkina
     │   x Fiodor Michajłowicz (zm. 1410), książę Mikuliński 
     │
     └─> Iwan Fiodorowicz Koszkin (zm. 1427) 
         x ? 
         │
         ├─> Iwan Koszkin
         │
         ├─> Fiodor Koszkin 
         │
         ├─> Jakub Iwanowicz Koszkin
         │
         └─> Zachariusz Koszkin (ur. 1461) 
             x ?
             │
             └─> Jerzy Koszkin (zm. 1504)
                 x Irena Tuszkow 
                 │
                 └─> Roman Zacharyn-Koszkin (ur. 1543)
                     x ?
                     │
                     ├─> Anastazja Romanowna Zacharyna (1520–1560)
                     │  x Iwan IV Groźny (1530-1584), wielki książę moskiewski, car Wszechrusi 
                     │
                     └─>Nikita Zacharyn (ur. 1586)
                         x Wawara Iwanowna Chowryna
                         │
                         ├─> Fiodor Nikiticz Romanow (1553–1633), patriarcha moskiewski i całej Rusi
                         │   x Ksenia Iwanowna Szestowa
                         │   │
                         │   ├─> Borys (ur. 1592)
                         │   │
                         │   ├─> Nikita (ur. 1593)
                         │   │
                         │   ├─> Lew (ur. 1597)
                         │   │
                         │   ├─> Tatiana (ur. 1611)
                         │   │   x Iwan Michaiłowicz Katyjew─Rostowski (zm. 1640)
                         │   │
                         │   ├─> Michał I Romanow (1596–1645), car Rosji
                         │   │   x Maria Dolgoruka (1601–1625)
                         │   │   x Eudoksja Streszniewa (1608-1645) 
                         │   │   │
                         │   │   ├─> Irena (1627–1679)
                         │   │   │  
                         │   │   ├─> Pelagia (1628–1629)
                         │   │   │  
                         │   │   ├─> Aleksy I Romanow (1629–1676), car Rosji
                         │   │   │   x Maria Milosławska (1625–1669)
                         │   │   │   │     
                         │   │   │   ├─> Dmitr (1648–1649)
                         │   │   │   │  
                         │   │   │   ├─> Eudokia (1650–1712)
                         │   │   │   │     
                         │   │   │   ├─> Marfa (1652–1707)
                         │   │   │   │  
                         │   │   │   ├─> Aleksy Aleksiejewicz Romanow (1654–1670)
                         │   │   │   │     
                         │   │   │   ├─> Anna (1655–1659)
                         │   │   │   │  
                         │   │   │   ├─> Zofia Romanowa(1657–1704)
                         │   │   │   │  
                         │   │   │   ├─> Katarzyna (1658–1718)
                         │   │   │   │  
                         │   │   │   ├─> Maria (1660–1723)
                         │   │   │   │  
                         │   │   │   ├─> Fiodor III Romanow (1661–1682), car Rosji
                         │   │   │   │   x Agafia Gruszecka (1665-1681)
                         │   │   │   │   │ 
                         │   │   │   │   └─> Eliasz (ur. i zm. 1681)  
                         │   │   │   │  
                         │   │   │   │   x Marfa Apraksina 1664-1716
                         │   │   │   │  
                         │   │   │   ├─> Feodozja (1662–1713)
                         │   │   │   │  
                         │   │   │   ├─> Symeon (1665–1669)
                         │   │   │   │  
                         │   │   │   ├─> Iwan V Romanow (1666─1696), car Rosji
                         │   │   │   │   x Praskowia Sałtykowa(1664-1723)
                         │   │   │   │   │ 
                         │   │   │   │   ├─> Maria (1689–1692)
                         │   │   │   │   │ 
                         │   │   │   │   ├─> Feodozja (1690–1691)
                         │   │   │   │   │ 
                         │   │   │   │   ├─> Katarzyna Iwanowna (1691─1733)
                         │   │   │   │   │   x Karol Leopold Mecklenburg-Schwerin (1678-1747), książę Meklemburgii
                         │   │   │   │   │ 
                         │   │   │   │   ├─> Anna Iwanowna (1693–1740), caryca Rosji
                         │   │   │   │   │   x Fryderyk Wilhelm Kettler, książę Kurlandii i Semigalii 
                         │   │   │   │   │ 
                         │   │   │   │   └─> Praskowia (1694–1731)
                         │   │   │   │       x  Iwan Dymtriew-Mamonow (1680–1730)
                         │   │   │   │  
                         │   │   │   └─> Eudokia (1669–1669)
                         │   │   │   
                         │   │   │   x Natalia Naryszkina (1651-1694) 
                         │   │   │   │  
                         │   │   │   ├── Piotr I Wielki (1672–1725), car Rosji
                         │   │   │   │   x Eudoksja Łopuchina (1669-1731)
                         │   │   │   │   │
                         │   │   │   │   ├─> Aleksy Piotrowicz Romanow (1690–1718)
                         │   │   │   │   │   x Szarlotta Krystyna Braunschweig-Wolfenbüttel (1694–1715)
                         │   │   │   │   │   │
                         │   │   │   │   │   ├─> Natalia (1714-1728)
                         │   │   │   │   │   │
                         │   │   │   │   │   └─> Piotr II Romanow (1715-1730)
                         │   │   │   │   │
                         │   │   │   │   ├─> Aleksander (1691–1692) 
                         │   │   │   │   │
                         │   │   │   │   └─> Paweł (1693–1693)
                         │   │   │   │ 
                         │   │   │   │   x Katarzyna I (1683–1727), caryca Rosji
                         │   │   │   │   │
                         │   │   │   │   ├─> Anna Piotrowna (1708–1728)
                         │   │   │   │   │   x Karol Fryderyk von Holstein (1700-1739)
                         │   │   │   │   │
                         │   │   │   │   ├─> Elżbieta Romanowa (1709–1762), caryca Rosji 
                         │   │   │   │   │   x Aleksy Razumowski (1709-1771) 
                         │   │   │   │   │    
                         │   │   │   │   ├─> Natalia (1713–1715)
                         │   │   │   │   │
                         │   │   │   │   ├─> Małgorzata (1714–1715)
                         │   │   │   │   │
                         │   │   │   │   ├─> Piotr (1715–1719)
                         │   │   │   │   │
                         │   │   │   │   ├─> Paweł (1717–1717)
                         │   │   │   │   │
                         │   │   │   │   └─> Natalia (1718–1725)
                         │   │   │   │  
                         │   │   │   ├─> Natalia (1673–1716)
                         │   │   │   │  
                         │   │   │   └─> Fiodora (1674–1677)
                         │   │   │  
                         │   │   ├─> Anna (1630–1692)
                         │   │   │  
                         │   │   ├─> Marfa (1631–1633)
                         │   │   │  
                         │   │   ├─> Iwan (1633–1639)
                         │   │   │  
                         │   │   ├─> Zofia (1634–1636)
                         │   │   │  
                         │   │   ├─> Tatiana (1636–1706) 
                         │   │   │  
                         │   │   ├─> Eudoksja (ur. 1637)
                         │   │   │  
                         │   │   └─> Wasyl (ur. 1639)
                         │   │
                         │   └─> Iwan (ur. 1599)
                         │
                         ├─> Anna (ur. 1585)
                         │
                         └─> Eufemia (ur. 1602) 
             
                         x Eudokia Aleksandrowa Gorbataj─Szujska
                         │
                         ├─> Michał (ur. 1605)
                         │
                         ├─> Aleksander (ur. 1605)
                         │
                         ├─> Wasyl (ur. 1601)
                         │
                         ├─> Iwan Nikitowicz Romanow (ur. 1640)
                         │   x Iliana Fidorowna Massalaska
                         │   │
                         │   ├─> Nikita (1607–1654)
                         │   │
                         │   ├─> Andrzej (ur. 1609)
                         │   │ 
                         │   ├─> Dymitr (ur. 1611) 
                         │   │
                         │   ├─> Irena (ur. 1615)
                         │   │ 
                         │   ├─> Praskowia (ur. 1622)
                         │   │ 
                         │   └─> Iwan (ur. 1625)
                         │
                         ├─> Iliana (ur. 1565)
                         │ 
                         ├─> Marfa (ur. 1610)
                         │   x Borys Kambulatowicz Czerkaski
                         │ 
                         └─> Irena (ur. 1636)
                             x Iwan Iwanowicz Godunow