Sławno

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: inne miejscowości o tej nazwie.
Sławno
Kościół Wniebowzięcia NMP
Kościół Wniebowzięcia NMP
Herb
Herb Sławna
Państwo  Polska
Województwo  zachodniopomorskie
Powiat sławieński
Gmina gmina miejska
Prawa miejskie 22 maja 1317
Burmistrz Krzysztof Frankenstein
Powierzchnia 15,83 km²
Populacja (2011)
• liczba ludności
• gęstość

13 163[1]
832 os./km²
Strefa numeracyjna
(+48) 59
Kod pocztowy 76–100
Tablice rejestracyjne ZSL
Położenie na mapie województwa zachodniopomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa zachodniopomorskiego
Sławno
Sławno
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Sławno
Sławno
Ziemia 54°21′44″N 16°40′49″E/54,362222 16,680278Na mapach: 54°21′44″N 16°40′49″E/54,362222 16,680278
TERC
(TERYT)
4324413021
SIMC 0977410
Urząd miejski
ul. M. Curie-Skłodowskiej 9
76–100 Sławno
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikipodróże Informacje turystyczne w Wikipodróżach
Wikisłownik Hasło Sławno w Wikisłowniku
Strona internetowa
Panorama miasta na mapie Lubinusa z 1618
Ulica Koszalińska na pocztówce z 1912 roku
Willa A. Schultza z 1879 roku
Budynek poczty z 1905 roku
Kościół pw. św. Antoniego z Padwy z lat 1925-1928

Sławno (kaszb. Słôwno,[potrzebne źródło] niem. Schlawe) – miasto i gmina w północno-zachodniej Polsce, w woj. zachodniopomorskim, w powiecie sławieńskim, położone na Pobrzeżu Koszalińskim, nad rzeką Wieprzą i strugą Moszczenicą, ok. 20 km od wybrzeża Morza Bałtyckiego.

Według danych z 31 marca 2011 roku, miasto miało 13 163 mieszkańców.

Przez Sławno prowadzi także droga krajowa nr 6, która łączy je z Słupskiem (27 km) i Koszalinem (40 km).

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Sławno jest położone na Równinie Słupskiej, będącej jednym z mezoregionów Pobrzeża Koszalińskiego. Miasto znajduje się w północno-wschodniej części województwa zachodniopomorskiego.

Według danych z 1 stycznia 2009 powierzchnia miasta wynosi 15,83 km²[2]. Miasto stanowi 1,51% powierzchni powiatu.

Według danych z roku 2002 46% powierzchni miasta stanowią użytki rolne, a 3% – użytki leśne[3].

Przez Sławno prowadzi także droga krajowa nr 6: łącząca Szczecin z Koszalinem, Słupskiem i Gdańskiem. Odległość miasta od Słupska wynosi: 27 km, od Koszalina: 40 km, a od stolicy województwa - Szczecina: 200 km

Warunki naturalne[edytuj | edytuj kod]

Przez główną część miasta przepływa struga Moszczenica, biegnąca z zachodu na wschód. Przez południowo-wschodnią część miasta płynie Kanał Miejski, który obiega Stare Miasto i uchodzi do Moszczenicy. Przez wschodnie obrzeża miasta przepływa rzeka Wieprza.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Osobny artykuł: historia Sławna.

Sławno wraz z ziemią sławieńską należał do państwa pierwszych Piastów. Na przełomie XII i XIII wieku książętami sławieńskimi byli Bogusław i jego syn Racibor. Po śmierci tego drugiego ok. 1227 roku miasto przeszło pod panowanie książąt Pomorza Zachodniego, ok. 1236 roku zostaje opanowane przez księcia gdańskiego Świętopełka. Pod panowaniem książąt gdańskich znajdowało się do 1308 roku, kiedy opanowali je zbrojnie margrabiowie brandenburscy, którzy następnie w 1316 przekazali władzę zwierzchnią na rzecz zachodniopomorskich książąt na Wołogoszczy. W 1317 otrzymało prawa miejskie (prawo lubeckie). Po wygaśnięciu dynastii książąt wołogoskich w 1637 miasto stało się częścią ziem Hohenzollernów. W XVIII i XIX wieku miasto miało duże znaczenie w handlu płótnem. W XIX wieku notuje się szybkie uprzemysłowienie - powstała odlewnia żelaza, fabryka maszyn, browar, tartak i olejarnia.

W czasie II wojny światowej miasto zostało zniszczone w 45%[4]. Po odbudowie zniszczeń wojennych nastąpił dalszy rozwój przemysłu.

Do 1975 roku Sławno leżało w województwie koszalińskim. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa słupskiego.

W 2013 r. z uwagi na fakt, że Sąd Rejonowy w Sławnie miał 5 sędziów, został przekształcony w 4 wydziały zamiejscowe Sądu Rejonowego w Koszalinie[5][6][7].

Architektura[edytuj | edytuj kod]

Cały obszar Starego Miasta Sławna został wpisany do rejestru zabytków[8].

Lista zabytków w mieście:

  • Obwarowania miejskie Sławna - fragmenty murów obronnych z gotyckimi bramami miejskimi: Koszalińską i Słupską (XV wiek).
  • Kościół pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny - gotycka świątynia wybudowana w latach 1326-1364.
  • Budynek administracyjno-produkcyjny dawnej fabryki konserw z lat 1927-1928 (ul. Koszalińska 49,projekt - Diedrich Suhr).
  • Ratusz w Sławnie (budynek dawnego starostwa) - obiekt z lat 1905 - 1907.
  • Kamienica przy ul. Grottgera 8- dawna siedziba szkoły zbudowanej w 1821 roku; obiekt przebudowany pod koniec XIX wieku i po 1945 roku.
  • Kościół św. Antoniego Padewskiego z plebanią - dzieło Diedricha Suhra z lat 1925 - 1928.
  • Wodociągowa wieża ciśnień z budynkiem dawnego odżelaziacza - założenie z 1927 roku.
  • Zespół magazynów zbożowych' (ul. Rapackiego 13), obiekt z XIX wieku.

Obiekty o walorach historycznych:

Pomniki i miejsca pamięci narodowej[edytuj | edytuj kod]

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Dane historyczne
Data Ludność Zm., %
1960 8600
1970 10 800 25,6%
1975 11 500 6,5%
1980 12 700 10,4%
1995 14 348 13%
2000 13 423 –6,4%
2005 13 312 –0,8%
2009 13 088 –1,7%
2010 12 962 –1%
2011 12 825 –1,1%
1960,70,75,85[potrzebne źródło]
30 VI 1995,2000,2005 BDR GUS-u[9]

Struktura demograficzna mieszkańców Sławna wg danych z 31 grudnia 2007[9]:

Opis Ogółem Kobiety Mężczyźni
Jednostka osób  % osób  % osób  %
Populacja 13 148 100 6911 52,56 6237 47,44
Wiek przedprodukcyjny (0–17 lat) 2641 20,09 1293 9,83 1348 10,25
Wiek produkcyjny (18–65 lat) 8463 64,37 4196 31,91 4267 32,45
Wiek poprodukcyjny (powyżej 65 lat) 2044 15,55 1422 10,82 622 4,73

Według danych z roku 2005 średni dochód na mieszkańca wynosił 1626,75 zł[3].

Według danych z 31 marca 2010 liczba bezrobotnych mieszkańców Sławna obejmowała 865 osób[10].

Oświata[edytuj | edytuj kod]

W mieście znajdują się 4 przedszkola miejskie (w tym jedno przedszkole z oddziałem żłobkowym), 2 przedszkola prywatne, 2 szkoły podstawowe, a także kilka szkół ponadpodstawowych:

  • Gimnazjum Miejskie nr 1 im. mjra Henryka Sucharskiego.
  • Zespół Szkół w Sławnie im. Jana Henryka Dąbrowskiego m.in. liceum ogólnokształcące, profilowane, uzupełniające, dla dorosłych
  • Zespół Szkół Agrotechnicznych.
  • Zespół Szkół Zawodowych.
  • Państwowa Szkoła Muzyczna I i II st. w Słupsku. Filia w Sławnie
  • Ośrodek Szkolno-Wychowawczy dla Dzieci Niesłyszących im. Marii Grzegorzewskiej w Sławnie
  • Wielofunkcyjna Placówka Opiekuńczo-Wychowawcza w Sławnie
  • Od 2011 roku w Sławnie działa niepubliczna szkoła dla dorosłych: Zaoczne Uzupełniające Liceum Ogólnokształcące w Sławnie, prowadzona przez Prywatne Centrum Edukacyjne MARMOŁOWSKI[potrzebne źródło]

W Sławnie znajdują się dwie biblioteki: Biblioteka Pedagogiczna oraz Biblioteka Miejska.

Sport[edytuj | edytuj kod]

W miejscowości swoją siedzibę ma Miejski Klub Sportowy Sława Sławno, założony 13 maja 1946 roku. Rozgrywa swoje mecze na Stadionie Miejskim w Sławnie, który ma pojemność 2.500 miejsc (250 siedzących) oraz wymiary murawy 100 x 60 m. Sława Sławno ma barwy biało-czerwono-czarno-niebieskie. W latach 2001-2006 zespół piłkarski występował w klasie okręgowej (okręg koszaliński grupa północna). W latach 2006-2008 zespół grał w IV lidze w grupie zachodniopomorskiej. W sezonie 2008/2009 klub grał w III lidze pomorskiej i zakończył rozgrywki na 13 miejscu które dawało przez sezonem utrzymanie jednak po zmianie regulaminu IV ligi i wycofaniu się z rozgrywek II ligi Kotwicy Kołobrzeg Sława spadła do IV ligi W 2010 roku Sława spadła do V ligi. W sezonie 2010/2011 Klub z powrotem awansował do IV ligi , trenerem wówczas był, były 5-krotny Reprezentant Polski Grzegorz Lewandowski. Obecnie Sława ABWood Sławno gra w wojewódzkiej lidze okręgowej, a trenerem jest Tadeusz Żakieta. Od 1996 roku odbywa się w Sławnie bieg na dystansie 10km, nazywany Biegiem Święców. Start jest w Grodzisku (między Sławskiem a Wrześnicą). W Sławnie mieszczą się dwie hale sportowe. Młodzi Gracze badmintona wyjeżdżają na mistrzostwa Polski. Co dwa tygodnie na przemian z grand prix tenisa stołowego odbywa się Biała Lotka.

Komunikacja[edytuj | edytuj kod]

Sławno było dawniej stacją węzłową, wkrótce po zakończeniu II wojny światowej rozebrane zostały tory w kierunku Polanowa i Ustki, a w 1997 r. do Korzybia. W 1991 r. zamknięto połączenie kolejowe z Darłowem. Uruchomiono je ponownie w czerwcu 2005 roku. Dzisiaj czynne linie kolejowe ze Sławna prowadzą do Stargardu Szczecińskiego i Gdańska Głównego (linia kolejowa nr 202) oraz do Darłowa (linia kolejowa nr 418).

Administracja[edytuj | edytuj kod]

Sławno ma status gminy miejskiej. Mieszkańcy Sławna wybierają do swojej rady miasta 15 radnych[11]. Organem wykonawczym władz jest burmistrz. Siedzibą władz miasta jest urząd miasta przy ul. Marii Skłodowskiej-Curie 9. Sławno należy do stowarzyszeń gmin: Nowa Hanza i Unia Miasteczek Polskich[12].

Burmistrzowie Sławna:

  • mgr Wojciech Ludwikowski (1990 – 2002)
  • mgr inż. Mirosław Roman Bugajski (2002 – 2007)
  • dr inż. Krzysztof Frankenstein (od czerwca 2007)

Miasto jest siedzibą starostwa sławieńskiego, które mieści się przy ul. S. Sempołowskiej.

W mieście znajduje się także siedziba wiejskiej gminy Sławno.

Mieszkańcy Sławna wybierają 4 z 17 radnych do Rady Powiatu w Sławnie[13]. Mieszkańcy wybierają radnych do sejmiku województwa w okręgu IV. Posłów na Sejm wybierają z okręgu wyborczego nr 40, senatora z okręgu nr 100, a posłów do Parlamentu Europejskiego z okręgu wyborczego nr 13. W Sławnie znajdują się 2 biura poselskie: Stanisława Gawłowskiego (PO), Mariana Golińskiego (PiS) oraz biuro senatorskie Piotra Zientarskiego (PO).

W 2013 r. wydatki budżetu samorządu Sławna wynosiły 37,1 mln zł, a dochody budżetu 38,9 mln zł. Zadłużenie (dług publiczny) samorządu według danych na IV kwartał 2013 r. wynosiło 17,1 mln zł, co stanowiło 43,9% dochodów[14].

Miasta partnerskie[edytuj | edytuj kod]

Lista laureatów odznaki Złoty Gryf Sławieński[edytuj | edytuj kod]

źródło[16]

  • ks. prałat Marian Dziemianko
  • prof. UAM dr hab. Włodzimierz Rączkowski
  • Stanisław Poprawski
  • Włodzimierz Olszewski
  • Derk Stegewentz
  • Jan Brewiński
  • Andrzej Czesław Wulczyński
  • Elżbieta Bronowicka - Stawicka

Kościoły i związki wyznaniowe[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym. Stan w dniu 31 III 2011
  2. Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2009 r.. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2009-08-20. ISSN 1505-5507.
  3. 3,0 3,1 Miasto Gmina Sławno (pol.). W: Informator REGIOsetu [on-line]. edytor serwis. [dostęp 2010-03-02].
  4. Miasta Polskie W Tysiącleciu - Ossolineum 1965, tom 1. s. 592
  5. Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 października 2012 r. (Dz. U. z 2012 r. Nr 0, poz. 1121)
  6. Zarządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 29 listopada 2012 r. ws. zniesienia i utworzenia niektórych wydziałów (Dz. Urz. Min. Sprawiedliwości z 2012 r. poz. 168)
  7. Minister Sprawiedliwości podpisał rozporządzenie ws. reorganizacji 79 sądów rejonowych. Ministerstwo Sprawiedliwości, 2012-10-06. [dostęp 2013-01-28].
  8. Zachodniopomorski Wojewódzki Konserwator Zabytków w Szczecinie, nr rej. 556
  9. 9,0 9,1 Dane dla jednostki podziału terytorialnego (pol.). W: Bank Danych Regionalnych [on-line]. Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 2010-03-02].
  10. Statystyka (pol.). Powiatowy Urząd Pracy w Sławnie. [dostęp 2010-04-13].
  11. Zarządzenie Nr 69/2014 Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia 4 marca 2014 r. ws. ustalenia liczby radnych (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z 2014 r., poz. 1084)
  12. Członkowie (pol.). Unia Miasteczek Polskich. [dostęp 2010-04-20].
  13. Uchwała Nr XXX/253/2002 Rady Powiatu w Sławnie z dnia 27 czerwca 2002 r. (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z 2002 r. Nr 52, poz. 1155)
  14. Budżety JST » 2013 r. » Analizy budżetów JST » Wykonanie budżetów jst IV kwartał 2013r. /Tab. 6 i Tab. 3. Regionalna Izba Obrachunkowa w Szczecinie. [dostęp 2014-10-02].
  15. Podpisanie umowy partnerskiej z Gminą Ząbkowice Śląskie (pol.). Urząd Miejski w Sławnie. [dostęp 2010-03-30].
  16. Złote Gryfy (pol.). UM w Sławnie. [dostęp 2010-03-15].
  17. Dane według raportów wyszukiwarki zborów (www.jw.org) z 5 czerwca 2014.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Wikimedia Commons