Celekoksyb

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Celekoksyb
Niepodpisana grafika związku chemicznego; prawdopodobnie struktura chemiczna bądź trójwymiarowy model cząsteczki
Ogólne informacje
Wzór sumaryczny C17H14F3N3O2S
Masa molowa 381,37 g/mol
Wygląd biały lub prawie biały proszek[1]
Identyfikacja
Numer CAS 169590-42-5
PubChem 2662[2]
DrugBank DB00482[3]
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą
stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa)
Klasyfikacja medyczna
ATC L01 XX33
M01 AH01
Stosowanie w ciąży kategoria C

Celekoksyb, (łac. Celecoxibum) – lek niesteroidowy o działaniu przeciwzapalnym i przeciwbólowym. Hamuje działanie enzymu cyklooksygenazy biorącego udział w powstawaniu czynnika odpowiedzialnego za ból i stan zapalny. Powinnowactwo do COX-2 jest ok. 375 razy większe niż COX-1[6], co tłumaczy korzystną właściwość w zakresie mniejszych objawów ubocznych dotyczących przewodu pokarmowego niż nieselektywne NLPZ.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Cząsteczka chemiczna celekoksybu została wynaleziona w roku 1993 przez firmę farmaceutyczną Pfizer, która wprowadziła go na rynek jako lek Celebrex w roku 1998. Ocenia się, że rocznie tym lekiem jest leczonych ok. 23 mln pacjentów[7].

Farmakokinetyka[edytuj | edytuj kod]

Celekoksyb jest dobrze wchłaniany, maksymalne stężenie w surowicy krwi zachodzi po ok. 3 godzinach. Biologiczny okres półtrwania wynosi ok. 8-12 godzin. Metabolizm zachodzi w wątrobie.

Wskazania[edytuj | edytuj kod]

Przeciwwskazania[edytuj | edytuj kod]

Działania niepożądane[edytuj | edytuj kod]

Preparaty[edytuj | edytuj kod]

  • Celebrex – kapsułki 0,1 g, 0,2 g
  • Aclexa – kapsułki twarde, 0,1 g, 0,2 g

Dawkowanie[edytuj | edytuj kod]

Doustnie. Dawkę i częstotliwość przyjmowania leku ustala lekarz. Zwykle 0,2 g raz dziennie lub w dwóch dawkach podzielonych. Maksymalna dobowa dawka leku wynosi 0,4 g.

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

Nie stosować leku w III trymestrze ciąży oraz w okresie karmienia piersią. Celekoksyb może wpływać na sprawność psychofizyczną, dlatego nie zaleca się prowadzenia pojazdów oraz obsługi urządzeń mechanicznych w trakcie jego przyjmowania.

Synteza[edytuj | edytuj kod]

Przykład syntezy celokoksybu
Przykład syntezy celokoksybu

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Celekoksyb (nr PZ0008) – karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich (Merck KGaA) na obszar Polski.
  2. Celekoksyb (CID: 2662) (ang.) w bazie PubChem, United States National Library of Medicine.
  3. a b c Celekoksyb (DB00482) – informacje o substancji aktywnej (ang.). DrugBank.
  4. Celekoksyb (ang.) w bazie ChemIDplus, United States National Library of Medicine. [dostęp 2012-06-17].
  5. a b c Celekoksyb (ang.). [martwy link] The Chemical Database. The Department of Chemistry, University of Akron. [dostęp 2012-06-17].
  6. Karta leku na M.P.
  7. E. J. Corey, Barbara Czakó, László Kürti: Molecules and Medicine. Wiley, 2007. ISBN 978-0-470-22749-7.
  8. MedlinePlus drug information Celecoxib (ang.). MedlinePlus. [dostęp 2010-06-06].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Indeks leków Medycyny Praktycznej 2005. Kraków: Wydawnictwo Medycyna Praktyczna. ISBN 83-7430-006-X.

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.