Azotan potasu

Azotan potasu
komórka elementarna kryształu
Nazewnictwo
Nomenklatura systematyczna (IUPAC) addyt. trioksydoazotan(1−) potasu
Inne nazwy i oznaczenia półsyst. azotan potasu Stocka azotan(V) potasu farm. Kalii nitras inne saletra potasowa, E252 numer WE: 231-818-8
Ogólne informacje
Wzór sumaryczny	KNO3
Masa molowa	101,10 g/mol
Wygląd	biały lub prawie biały krystaliczny proszek lub bezbarwne kryształy
Minerały	nitrokalit (saletra indyjska, saletra potasowa)
Identyfikacja
Numer CAS	7757-79-1 57137-40-3 (monohydrat)
PubChem	24434
Właściwości Gęstość i stan skupienia 2,109 g/cm³ (20 °C); ciało stałe Rozpuszczalność w wodzie 133 g/dm3 (0 °C) 320 g/dm3 (20 °C) 357 g/dm3 (25 °C) 2470 g/dm3 (100 °C) Rozpuszczalność w innych rozpuszczalnikach praktycznie nierozpuszczalny w etanolu, rozpuszczalny w glicerolu i amoniaku Temperatura topnienia 334 °C Temperatura wrzenia 400 °C (rozkład)
Budowa Układ krystalograficzny rombowy
Niebezpieczeństwa MSDS Zewnętrzne dane MSDS Globalnie Zharmonizowany System Klasyfikacji i Oznakowania Chemikaliów Zagrożenia według MSDS Uwaga Zwroty H H272 Zwroty EUH brak zwrotów EUH Zwroty P P220 Europejska klasyfikacja substancji Zagrożenia według MSDS Utleniający (O) Zwroty R R8 Zwroty S brak zwrotów S NFPA 704 0 1 0 OX Temperatura zapłonu niepalny Numer RTECS TT3700000 Dawka śmiertelna LD50 2,0 g/kg (szczur, doustnie) LD50 3,75 g/kg (szczur, domięśniowo)
Podobne związki
Inne aniony	azotyn potasu, chloran potasu
Inne kationy	azotan sodu, azotan amonu
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa)
Multimedia w Wikimedia Commons

Azotan potasu, KNO₃ (saletra potasowa, saletra indyjska) – nieorganiczny związek chemiczny z grupy azotanów, sól potasu i kwasu azotowego.

Azotan potasu występuje w przyrodzie w niewielkich ilościach w postaci minerału nitrokalitu w krajach o suchym, gorącym klimacie, m.in. w Chinach i Indiach. Z tych państw był sprowadzany do Europy, czemu zawdzięcza nazwę "saletra indyjska".

Otrzymywanie

Obecnie otrzymuje się ją głównie w reakcji podwójnej wymiany między azotanem sodu i chlorkiem potasu (strąca się najtrudniej rozpuszczalny spośród tych soli chlorek sodu, w roztworze pozostaje KNO₃):

NaNO₃ + KCl ⇌ KNO₃ + NaCl↓

Właściwości

Saletra potasowa jest bezbarwnym lub białym, krystalicznym ciałem stałym. Jej temperatura topnienia wynosi 334 °C. Przy ogrzaniu do 400 °C rozkłada się na azotyn potasu i tlen:

2KNO₃ → 2KNO₂ + O₂

Zastosowanie

• Nawóz sztuczny;
• Saletra potasowa jest utleniaczem. Z tego powodu jej głównym zastosowaniem była produkcja czarnego prochu. Obecnie stosowana w pirotechnice jako utleniacz, m.in. do wytworzenia fotobłysków, czyli krótkich i bardzo jasnych impulsów świetlnych uzyskiwanych podczas spalania mieszaniny saletry z pyłami metali. Po zmieszaniu z sacharydem, np. sacharozą w proporcjach stechiometrycznych i stopieniu tworzy substancję łatwopalną (znaną jako karmelek lub karmelka) o temperaturze zapłonu ok. 400 °C, osiąga temperaturę 600 °C i wytwarza dużo dymu;
• Do początków XX w. azotan potasu był używany do otrzymywania kwasu azotowego;
• Obecnie jest stosowany głównie do produkcji azotynu potasu, do nitrowania;
• Konserwant mięsa (E252);
• Azotan potasu zmieszany z cukrem lub cukrem pudrem jest podstawowym składnikiem paliwa (utleniaczem) we własnoręcznie robionych materiałach pirotechnicznych.

Toksyczność

Azotan potasu działa bezpośrednio utleniająco na hemoglobinę, powodując powstanie methemoglobiny i nitrozohemoglobiny. Działa drażniąco na skórę, oczy, drogi oddechowe i przewód pokarmowy.

Przeliczeniowa doustna dawka śmiertelna dla osoby dorosłej wynosi około 4 g.

Substancja rozkłada się i jest przyswajalna w środowisku naturalnym (dlatego też jest stosowana jako nawóz sztuczny), jednak duże ilości mogą być zagrożeniem dla organizmów wodnych i lądowych.

Linki zewnętrzne

• http://webmineral.com/data/Niter.shtml