Larendogra

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Larendogra (franc. L'eau de la reine d'Hongrie , łac. Aqua Reginae HungaricaeWoda Królowej Węgierskiej, Woda węgierska) – nalewka spirytusowa przygotowywana z 2 części ziela rozmarynu lekarskiego i 3 części niemal stuprocentowego alkoholu. Już w średniowieczu krążyło wiele wersji przepisu na Larendogrę. Czasami dodawano do niej także tymianku w proporcji: 3 części rozmarynu, 2 części tymianku pospolitego i około 7,5 części alkoholu. Jako perfumy oryginalna Woda węgierska biała, produkowana była przez połączenie: 60 ml olejku zapachowego (lub eterycznego) rozmarynowego, 40 ml olejku zapachowego tymiankowego i 1000 ml spirytusu 90%. W celu mocniejszej koncentracji substancji zapachowej podwajano objętość olejków zapachowych. Późniejsze przepisy na Wodę węgierską czerwoną, zawierają jeszcze inne składniki: lawenda lekarska 1 część, rozmaryn 1 część, cynamon 8 części, gałka muszkatołowa 8 części, drzewo sandałowe, 8 części. Wodę węgierską stosowano dawniej jako perfumy terapeutyczne przy omdleniach, nudnościach, histerii, udarach.

Stworzenie Larendogry przypisuje się królowej Elżbiecie, córce Władysława Łokietka, żonie Karola Roberta, króla węgierskiego. Tradycja utrzymuje, że głównie dzięki cudownym właściwościom wyciągu, królowej udało się 59 lat spędzić na tronie Węgier i mimo sędziwego wieku zachowywać zdrowie i urodę. Kronikarze zaświadczają, że wyglądała o 20-30 lat młodziej niż miała w rzeczywistości. Ciekawostką może być fakt, że spirytus potrzebny do sporządzania Larendogry sprowadzała aż z Konstantynopola, gdzie jego produkcja stała na bardzo wysokim poziomie, dzięki czemu produkowane tam „wody” były alkoholami niemal stuprocentowymi.

Przez kilkaset lat Larendogrze przypisywano cudowne właściwości odmładzające i odświeżające cerę. Sporządzona jako nalewka spirytusowa z suszonych ziół była rozcieńczana w wodzie i stosowana leczniczo wewnętrznie, oraz zewnętrznie w charakterze odświeżacza cery, a sporządzona z olejków eterycznych używana była jako perfumy. Woda węgierska używana przez wiele stuleci, wyparta została przez Wodę lawendową, a następnie przez cytrusowo-ziołową Wodę kolońską. Perfumy pod tą nazwą produkowane były jeszcze w XIX wieku, lecz nie ma żadnej gwarancji, że obywało się to według oryginalnej receptury z XIV wieku. Obecnie ponownie produkuje się wodę kolońską o tej samej nazwie.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]