Kopalnia Węgla Kamiennego Nowy Wirek

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kopalnia Węgla Kamiennego Nowy Wirek
Ilustracja
Szyb Nowy Wirek, fot. 2012 r.
Data założenia 1 stycznia 1954
Data likwidacji 1 listopada 1995
Państwo  Polska
Siedziba Ruda Śląska
Branża górnictwo
Produkty węgiel kamienny
brak współrzędnych

Kopalnia Węgla Kamiennego Nowy Wirek – zlikwidowana kopalnia węgla kamiennego, działająca od 1 stycznia 1954 roku[1] do 1 listopada 1995 roku[2]. Kopalnia znajdowała się w Kochłowicach, dzielnicy Rudy Śląskiej[1].

Historia[edytuj]

Wentylacyjny szyb Wschodni, fot. 2013 r.

Kopalnia była budowana od 1950 do 1955 roku. W 1954 roku rozpoczęto głębienie szybów[3]. 1 stycznia 1954 roku została do niej przyłączona Kopalnia Węgla Kamiennego Wirek. 1 sierpnia 1955 roku nowo zbudowana część kopalni została przekazana do eksploatacji[1]. W 1956 roku rozpoczęto głębienie szybu Nowy Wirek[4] do poziomu 751 metrów, które zakończono 7 kwietnia 1959[5].

Obszar górniczy, ustanowiony 10 stycznia 1958 roku, liczył 7,86 km²[6].

Wydobycie obejmowało głównie pokłady siodłowe (grupa warstw 500)[7], przez co dochodziło do tąpnięć i wydzielania się dużych ilości metanu, np. w 1969 i 1978 roku[8].

Kopalnia była częścią Rudzkiego Zjednoczenia Przemysłu Węglowego do 31 marca 1957 roku. Później należała do Bytomskiego Zjednoczenia Przemysłu Węglowego, a następnie od 1 października 1982 roku do Zrzeszenia Kopalń Węgla Kamiennego w Bytomiu[1].

W 1995 roku w kopalni doszło do tąpnięcia, w wyniku którego zginęło 5 górników, co było jednym z poważniejszych wypadków w ówczesnym górnictwie polskim[9].

1 listopada 1995 roku kopalnia Nowy Wirek została połączona z kopalnią Polska, na skutek czego powstała Kopalnia Węgla Kamiennego Polska-Wirek[2].

1 sierpnia 2007 roku KWK Polska-Wirek została połączona z KWK Halemba z powodu znacznego wyczerpania złoża kopalni Polska-Wirek[10]. W rezultacie powstała kopalnia Halemba-Wirek[11], a dawna kopalnia Polska-Wirek stanowiła ruch Wirek tejże kopalni[12].

Z uwagi na resztkowy charakter złoża i uwięzienie pozostałych zasobów w filarach ochronnych, 1 sierpnia 2009 roku rozpoczęła się likwidacja ruchu Wirek[13], zakończona w 2014 roku[14].

Upamiętnienie działalności zakładu stanowi wagonik górniczy ustawiony przed dawną siedzibą kopalni w Kochłowicach z napisem: „Ostatnia tona węgla / Ruch Wirek / KWK Halemba-Wirek / 31.07.2009”[15].

Na terenie po ruchu Wirek działa obecnie Oddział Centrów Demontażowych Konsorcjum Ochrony Kopalń, który zajmuje się demontażem urządzeń i maszyn górniczych przeznaczonych do remontu[16].

Wydobycie[edytuj]

Teren kopalni w 2007 roku
Sortownia, fot. 2012 r.

Wydobycie węgla kamiennego kształtowało się następująco:

  • w 1970 roku: 1 935 730 ton[1]
  • w 1979 roku: 2 651 180 ton[1]

Zaplecze socjalne[edytuj]

W latach Polski Ludowej do 1960 roku zbudowano dla pracowników kopalni ponad 40 bloków mieszkalnych, 6 domów dwurodzinnych, trzy Domy Górnika, ambulatorium, zajezdnię straży pożarnej, nową łaźnię przy szybie Wirek, a także przedszkole dla dzieci górników oraz postawiono nowy przystanek kolejowy Ruda Nowy Wirek[17].

Przypisy

Bibliografia[edytuj]