Kopalnia Węgla Kamiennego Paryż

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kopalnia Węgla Kamiennego Paryż
Ilustracja
Wieża wyciągowa szybu Paryż w 2018 roku
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Siedziba Dąbrowa Górnicza
Adres ul. Feliksa Perla
Data założenia 1876 (konsolidacja Nowej i Łabęckiego)
Data likwidacji 31 grudnia 1996
Położenie na mapie Dąbrowy Górniczej
Mapa lokalizacyjna Dąbrowy Górniczej
Kopalnia Węgla Kamiennego Paryż
Kopalnia Węgla Kamiennego Paryż
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Kopalnia Węgla Kamiennego Paryż
Kopalnia Węgla Kamiennego Paryż
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kopalnia Węgla Kamiennego Paryż
Kopalnia Węgla Kamiennego Paryż
Ziemia50°19′49″N 19°09′50″E/50,330278 19,163889

Kopalnia Węgla Kamiennego Paryż (niem. Paris Grube[1], od 1945 do 1989 roku Generał Zawadzki) – zlikwidowana kopalnia węgla kamiennego w Dąbrowie Górniczej, która istniała w latach 1876–1996.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Budynek maszynowni szybu Mariusz kopalni Flora w 2012 roku
Pomnik na terenie zakładu pamięci pracowników kopalni zamordowanych w obozie Auschwitz-Birkenau, stan na 2018 rok

Kopalnia powstała w wyniku połączenia kopalni Łabęcki, założonej w 1865 oraz kopalni Nowa, założonej w 1867[2]. Kopalnie zostały zakupione w 1876 razem z Kompanią Koszelew przez oficerów rosyjskich Plemiannikowa i Riesenkampfa, a następnie wydzierżawione Towarzystwu Francusko-Włoskiemu Dąbrowskich Kopalń Węgla[2]. Dawne kopalnie były początkowo eksploatowane odkrywkowo: „Łabęcki” do 1880, a „Nowa” do 1914[2]. Od 1876 pod nazwą „Nowa-Łabęcki”. Do nowego zakładu przyłączono również kopalnię Koszelew. W 1884 wybudowano szyb Paryż. W 1942 kopalnię przejął koncern Preussag[2]. W 1922 wystąpiono z propozycją utworzenia rezerwatu geologicznego wychodni węgla pokładu „Reden”, o miąższości ok. 20 m. Jest to jedna z najwcześniejszych prób ochrony wychodni węgla[3].

Po wojnie znacjonalizowana, włączona do Dąbrowskiego Zjednoczenia Przemysłu Węglowego. Od 1945 nosiła nazwę KWK „Generał Zawadzki” (od Aleksandra Zawadzkiego, międzywojennego pracownika kopalni[2]). W czerwcu 1945 do zakładu wcielono: kopalnie „Mars”, „Flora”, „Reden” i kopalnię odkrywkową „Brzozowica”[2]. W lipcu 1969 doszło do katastrofy – do wyrobisk przedostało się 90 tys. m³ wody i mułu z osadnika „Jadwiga II”. Uwięzionych zostało od 89 do 119 górników. By podtrzymać ich organizmy w lepszej kondycji użyto kanału podchodnikowego, którym w piłeczkach ping pongowych przetaczano witaminy. Akcja ratunkowa powiodła się, zginęła jedna osoba, reszta została uwolniona.

Minister przemysłu i handlu 19 sierpnia 1993 roku wydał rozporządzenie, w którym zapowiedział zamknięcie kopalni. Wydobycie zakończono 30 czerwca 1995[4]. Zlikwidowana 31 grudnia 1996[4]. Po 1989 powrót do nazwy KWK „Paryż”[4].

W wyniku restrukturyzacji KWK „Paryż” w 1994 roku powstał Zakład Przeróbki Mechanicznej Węgla „Dąbrowa” sp. z o.o. (ZPMW) z własną bocznicą kolejową, z którego w 2008 roku wydzielona została spółka Carbo-Proces Recykling sp. z o.o[4].

Wydobycie[edytuj | edytuj kod]

  • 1900 – 448744 t[2]
  • 1913 – 660332 t[2]
  • 1938 – 670443 t[2]
  • 1970 – 2035993 t[2]
  • 1979 – 2090436 t[2]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Mapa „Stadt Dombrowa O/S Kreis Bendzin”.. [dostęp 2016-09-21].
  2. a b c d e f g h i j k Jaros 1984 ↓.
  3. Janusz Chmura, Andrzej J. Wójcik. Problemy ochrony i udostępnianie podziemnych geostanowisk w kopalniach Górnośląskiego Zagłębia Węglowego. „Górnictwo i Geoinżynieria”. 3/1 (29), s. 136, 2005. 
  4. a b c d Sobierajski 2014 ↓.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]