Kopalnia Węgla Kamiennego „Wieczorek”

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kopalnia Węgla Kamiennego Wieczorek
Ilustracja
Cechownia i wieża wyciągowa szybu Pułaski, fot. 2013 r.
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Adres ul. Szopienicka 58[1]
Data założenia 9 października 1882[1]
Data likwidacji 31 marca 2018 (przekazanie Spółce Restrukturyzacji Kopalń)
Forma prawna podlega Spółce Restrukturyzacji Kopalń
Dyrektor Adam Musialik[1]
Zatrudnienie 3000
Położenie na mapie Katowic
Mapa lokalizacyjna Katowic
Kopalnia Węgla Kamiennego Wieczorek
Kopalnia Węgla Kamiennego Wieczorek
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Kopalnia Węgla Kamiennego Wieczorek
Kopalnia Węgla Kamiennego Wieczorek
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kopalnia Węgla Kamiennego Wieczorek
Kopalnia Węgla Kamiennego Wieczorek
Ziemia50°14′35,61″N 19°04′41,47″E/50,243225 19,078186

Kopalnia Węgla Kamiennego Wieczorek (do 1945 roku Giesche, w latach 1945–1951 Janów[1]) – kopalnia węgla kamiennego w likwidacji znajdująca się w Katowicach, w dzielnicy Nikiszowiec.

1 kwietnia 2017 roku została przejęta od Katowickiego Holdingu Węglowego przez Polską Grupę Górniczą[2] i zatrudnia około 3000 pracowników. 31 marca 2018 roku kopalnia została przekazana Spółce Restrukturyzacji Kopalń w celu likwidacji[3]. Pozostałe złoża będzie eksploatowała sąsiednia kopalnia Murcki-Staszic[3].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Wieża wyciągowa szybu Roździeńskiego, fot. 2013 r.
  • 1788 – pierwsze wzmianki o wydobyciu węgla w granicach obecnego pola górniczego kopalni. Dziedzic ordynacji mysłowickiej Feliks Mieroszewski zakłada na terenach dóbr mysłowickich (na obszarze dzisiejszego Giszowca) pierwszą w tym rejonie kopalnię „Bergthal”. Kopalnia wydobywa węgiel z przerwami do 1823 roku[4].
  • 6 stycznia 1826 – data powstania kopalni. To dzień nadania na podstawie pruskiego prawa górniczego pola górniczego „Morgenroth” (Jutrzenka) w Janowie, położonego na terenie obecnej kopalni. Pole górnicze liczyło 100 ha i rozciągało się na południe od dzisiejszej ulicy Bagiennej (droga Katowice-Mysłowice). Pole to było eksploatowane bez przerwy aż do roku 1964. Tytuł własności kopalni obejmował 128 „kuksów” (udziałów). Po 61 „kuksów” należało do ostatniego ordynata mysłowickiego Aleksandra Mieroszewskiego i szychtmistrza Daniela Henryka Dalibora, po dwa udziały „wolne” otrzymali – właściciel gruntu, Kasa Bracka i specjalny fundusz przeznaczony na utrzymanie kościoła i szkół dla górników[4].
  • 19 grudnia 1883 – przez połączenie kopalń: „Abendroth”, „Agnes Amanda”, „Edwin”, „Elfriede”, „Guter Albert”, „Auguste”, „Morgenroth”, „Teichmannshoffnung”, „Vitus”, „Wildsteinssegen”, i „Giesche”: powstała kopalnia o nazwie „Giesche”, która należała do spółki Georg von Giesches Erben.
  • 6 stycznia 1914[5] – Spółka Georg von Giesches Erben otrzymała zezwolenie na uruchomienie kolejki wąskotorowej do przewozu pasażerów na odcinku Giszowiec – Szyb Carmer (Pułaski). W 1920 roku przedłużono trasę do Szopienic – Szyb Wojciech. Nazywano ją żartobliwie „Balkan” lub „Balkan Ekspres”, prawdopodobnie od nazwy pociągu ekspresowego kursującego między Paryżem, a Konstantynopolem. Przejazd kolejką był bezpłatny dlatego korzystali z niej także inni mieszkańcy. Ostatni kurs Balkan odbył 31 grudnia 1977 r. Aktualnie dwa odrestaurowane wagoniki stoją obok szybu Pułaskiego kopalni „Wieczorek”.
  • 1922 – należała do Spółki Akcyjnej Giesche w Katowicach.
  • 1927 – należała do holdingu amerykańsko-niemieckiego Silesian-American Corporation.
  • 1945 – kopalnia została przejęta przez Skarb Państwa.
  • 19451946 nosiła nazwę „Janów”.
  • 1 października 1946[6] – nadano kopalni imię Józefa Wieczorka działacza ruchu robotniczego.
  • 1956 – kopalnia oddała część swego obszaru górniczego nowej kopalni „Staszic”
  • 1976 – włączono do niej doświadczalną kopalnię „Jan”, którą zlikwidowano w roku 1993.
  • 1993 – włączono kopalnię „Wieczorek” do Katowickiego Holdingu Węglowego S.A
  • 1998 – w zabytkowych budynkach Szybu Wilson kopalni „Wieczorek” otwarto galerię.
  • 28 listopada 2006 – kopalnia zdobyła III nagrodę w XIII edycji konkursu „Pracodawca – organizator pracy bezpiecznej”[7].
  • 2007 – kopalnia zdobyła II miejsce w konkursie „Bezpieczna Kopalnia”[8].
  • 1 kwietnia 2017 roku kopalnia została przejęta przez PGG.
  • 31 marca 2018 roku kopalnia została przekazana do SRK, po 192 latach kopalnia zakończyła wydobycie.

Czynne szyby kopalni w roku 2018[edytuj | edytuj kod]

  • Pułaski
  • Roździeński
  • Giszowiec
  • Wschodni[9]

Pracownicy kopalni „Wieczorek”[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Galeria[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d PGG ↓.
  2. KWK Murcki-Staszic. Katowicki Holding Węglowy, 2017. [dostęp 2017-11-01].
  3. a b DI, PAP: Kopalnia Wieczorek przekazana do likwidacji. Puls Biznesu. [dostęp 2018-04-03].
  4. a b Elżbieta Zacher KWK Wieczorek: Historia http://www.kopalnia.com.pl/historia.htm.
  5. Giszo-wieści ISNN-1640-6190 nr 2/29/2006, s. 1.
  6. W artykule „Maurice Thorez patronem wałbrzyskiej kopalni”, „Sudety” 6/2012, podawana jest data 11 stycznia 1947.
  7. http://www.pip.gov.pl/html/pl/html/03040601.htm LAUREACI 2006.
  8. http://www.teberia.pl/news.php?id=5973 Werdykt Wielkiej Kapituły Konkursu Bezpieczna Kopalnia.
  9. KHW wkrótce przekaże do SRK kilkadziesiąt osób i szyb Poniatowski http://katowice.wyborcza.pl/katowice/1,97222,19460659,khw-wkrotce-przekaze-do-srk-kilkadziesiat-osob-i-szyb-poniatowski.html.
  10. Więcej informacji o Rozalii Kajzer-Piesiur: [1].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]