Redemptoryści

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Redemptoryści
Dewiza: „Copiosa apud Eum redemptio” („Obfite u Niego odkupienie”)
Pełna nazwa Zgromadzenie Najświętszego Odkupiciela
Nazwa łacińska Congregatio Sanctissimi Redemptoris
Skrót zakonny CSsR
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Status kanoniczny zgromadzenie zakonne
Założyciel święty Alfons Liguori
Data założenia 1732
Data zatwierdzenia 1749 - papież Benedykt XIV
Przełożony o. Michael Brehl (generał)
o. Janusz Sok (prowincjał Prowincji Warszawskiej Redemptorystów)
Liczba członków ok. 5300 (2013)
Strona internetowa
Dom zakonny redemptorystów na Bielanach w Toruniu

Redemptoryści, Congregatio Sanctissimi Redemptoris, Zgromadzenie Najświętszego Odkupicielazgromadzenie zakonne założone przez świętego Alfonsa Liguori w 1732. Główny cel redemptorystów to niesienie pomocy religijnej ludziom ubogim duchowo i materialnie[1], m.in. przez misje ludowe i zagraniczne oraz rekolekcje. Skrót nazwy zakonu, z języka łacińskiego, to CSsR (Congregatio Sanctissimi Redemptoris). Obecnie redemptoryści posługują w 78 krajach świata[2].

Zgromadzenie Najświętszego Odkupiciela dało Kościołowi 5 kardynałów, 27 arcybiskupów i 119 biskupów[3].

Historia redemptorystów[edytuj | edytuj kod]

Zgromadzenie Najświętszego Odkupiciela zostało założone w 1732 w Scala koło Neapolu przez Alfonsa Marię de Liguori. Kongregacja powstała w wyniku biedy i nędzy duchowej oraz materialnej, jaką zaobserwował wśród ludności neapolitańskiej, zwłaszcza u górskich pasterzy. Św. Alfons opracował w tym samym roku specjalny schemat misji ludowych. Zgromadzenie otrzymało w 1749 zatwierdzenie papieskie od Benedykta XIV. Nowa wspólnota w samym Neapolu, szybko się rozwijała. Kolejne klasztory powstawały w Królestwie Neapolitańskim i Państwie Kościelnym[2].

W 1787 redemptoryści pojawili się w Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Pierwsze placówki zakładał Klemens Maria Hofbauer. Od swojego głównego klasztoru w Warszawie przy kościele św. Benona redemptoryści na ziemiach polskich zwani byli wówczas benonitami. Podczas, gdy jezuici ulegli kasacie przez władzę nazywani byli krypto-jezuitami. W 1808 pod zarzutem szpiegostwa na rzecz Królestwa Prus przeciwko wojskom napoleońskim na mocy ustawy sejmowej zostali wydaleni z Księstwa Warszawskiego[2].

Na ziemie polskie powrócili na początku XX wieku. 7 września 1903 roku dziewięciu kleryków rozpoczęło rok akademicki, inaugurując tym samym polskie studia filozoficzno-teologiczne Zgromadzenia Najświętszego Odkupiciela[1]. Domem studiów i nowicjatu stał się klasztor w Mościskach. Tam też 13 września 1903 roku odczytano dekrety nominacyjne dla prefekta kleryków i profesorów. Była to pierwsza placówka redemptorystów, po ich ponownym sprowadzeniu do Polski przez Sługę Bożego o. Bernarda Łubieńskiego, którą utracili w kwietniu 2012 wraz ze śmiercią ostatniego posługującego tam zakonnika o. Władysława Ziobera.

W tak zwanej Wiceprowincji Polskiej Redemptorystów istniały wówczas dwa studentaty: w Tuchowie i Mościskach, które w 1906 zostały przeniesione do Maksymówki. Od 1975 roku Domem nowicjackim jest klasztor w Lubaszowej k. Tuchowa.

W 1909 roku powstała Prowincja Warszawska zakonu i składały się na nią 4 klasztory: w Mościskach, Tuchowie, Krakowie i Maksymówce oraz hospicjum w Warszawie. Obecnie Prowincja warszawska skupia 21 klasztorów. Należą do niej także współbracia pracujący na terenach byłego ZSRR: w Grodnie, Porzeczu, Repli, Wołpie, Ejsmontach i Brzostowicy na Białorusi, w Truskawcu i Mościskach na Ukrainie, w Orenburgu i Kemerowie w Rosji oraz w Pietropawłowsku i Uralsku w Kazachstanie. Polscy redemptoryści prowadzą seminarium dwuobrządkowe w Tuchowie (rzymskokatolickie i greckokatolickie). Zgromadzenie działa także w rycie syromalabarskim, bizantyjskim i koptyjskim.

Przed Soborem Watykańskim II należeli do grona najsurowszych zakonów i zgromadzeń czynnych. Przebywając w domu zakonnym prowadzili niemalże tak surowe życie jak kartuzi. Dzisiaj stanowią jedno z największych zgromadzeń zakonnych w Polsce. Obecnym prowincjałem jest o. dr Janusz Sok. Do najbardziej znanych dzieł zakonu w Polsce należy Radio Maryja założone przez o. Tadeusza Rydzyka. Redemptoryści współtworzą także TV Trwam i Wyższą Szkołę Kultury Społecznej i Medialnej.

Redemptoryści mają także własne wydawnictwo „Homo Dei”. Istnieje ono od 31 marca 1993. Specjalizuje się w szeroko rozumianej literaturze religijnej, kierując ją do szerokiego grona odbiorców ze szczególnym uwzględnieniem duchowieństwa.

W Polsce redemptoryści prowadzą wiele domów, parafii i kościołów filialnych: w Bielsku-Białej, Gliwicach, Paczkowie, Bardzie Śląskim, we Wrocławiu, w Głogowie, Szczecinie, Gdyni, Szczecinku, Elblągu, Braniewie, Toruniu, Warszawie, Osuchowej, Lublinie, Zamościu, Skarżysku-Kamiennej, Krakowie, Tuchowie, Lubaszowej i Łomnicy-Zdroju[4]. Zgromadzenie posiada także kilka domów rekolekcyjnych i kaplic: w Lubaszowej, Wojakowej, Łomnicy-Zdroju, Brzegach, Rowach i Kościelisku.

Zakon prowadzi m.in. rekolekcje parafialne, rodzinne, powołaniowe, dla osób duchownych, dla osób zakonnych, rekolekcje zamknięte w domach rekolekcyjnych. Zgromadzenie prowadzi misje w wielu krajach świata, m.in. w Rosji, Kazachstanie, na Białorusi, Litwie, Ukrainie, w Niemczech, Czechach, Austrii, Brazylii, Kolumbii, Wietnamie, Singapurze, na Wyspach Kanaryjskich, Wyspach Karaibskich, Filipinach, w Kamerunie, a także w niewielkich rejonach USA i Kanady.

Habit[edytuj | edytuj kod]

Habit redemptorystów to sutanna oparta na wzorze używanym w XVII i XVIII w. przez księży diecezjalnych i niektóre zakony. Jest to czarny strój z lnianą lub wykonaną z tworzywa sztucznego koloratką nakładaną na kołnierz oraz pas przypominający o chrześcijańskiej ascezie i różaniec, który odzwierciedla miłość do Matki Boga. W krajach afrykańskich stosowany jest biały habit[5].

Obecnie niewielu redemptorystów posiada habity z lnianą koloratką. W tradycji przyjęło się, że habit z lnianą koloratką nosi generał Zgromadzenia Najświętszego Odkupiciela[potrzebne źródło].

Charyzmat i reguła życia[edytuj | edytuj kod]

Św. Alfons Maria de Liguori - założyciel redemptorystów

Redemptoryści starają się wprowadzić w czyn polecenie Jezusa Chrystusa "Miłujcie się wzajemnie jak Ja was umiłowałem" (J 15,12). Głównym celem zgromadzenia jest głoszenie Obfitego Odkupienia wszystkim ludziom, szczególnie biednym i ubogim, nie tyle materialnie, co duchowo. Ich posługa wyraża się poprzez prowadzenie misji parafialnych i zagranicznych, rekolekcji, parafii oraz pracę, jako kapelani szpitali i ośrodków opieki zdrowotnej. Redemptoryści uczą katechezy, w krajach, w których to możliwe w szkołach, a w innych przy klasztorach.

Struktura Zgromadzenia[edytuj | edytuj kod]

Generał Zgromadzenia sprawujący zwierzchnictwo nad całą wspólnotą redemptorystów wybierany jest przez wszystkich członków wspólnoty (będących w pełni władz umysłowych) w demokratycznym głosowaniu na sześcioletnią kadencję, którą po ponownym wyborze może sprawować przez kolejne sześć lat. Prowincjałowie wybierani są w głosowaniu podczas kapituły prowincjalnej na czteroletnią kadencję, którą można sprawować po ponownym wyborze przez kolejne cztery lata. Na taki sam okres mianowani są przez prowincjała inni przełożeni, poza proboszczami.

O. Janusz Sok – prowincjał Prowincji Warszawskiej Zgromadzenia Redemptorystów (od 2011)

Kapłani redemptoryści, jak to jest w większości zgromadzeń i zakonów, nie przyjmują godności, takich, jak: kanonik, dziekan, prałat, czy infułat. Hierarchami kościelnymi (biskupami i kardynałami) mogą być mianowani przez papieża tylko i wyłącznie na terytorium misyjnym poza granicami kraju, z którego pochodzą. Niezmiernie rzadko zdarzają się wyjątki od tej reguły.

W zgromadzeniu władzę zwalniania ze ślubów czasowych ma Rada Prowincjalna na czele z Prowincjałem. Po nowicjacie, składa się pierwsze śluby zakonne, które co roku się ponawia, aż do ślubów wieczystych. Z obowiązku przestrzegania złożonych ślubów wieczystych zwolnić może tylko papież pod niezwykle restrykcyjnymi warunkami zawartymi w Kodeksie Prawa Kanonicznego (np. przysięga pod przymusem, zatajenie małżeństwa, wystąpienie choroby umysłowej). Istnieje możliwość inkardynacji księdza (ojca) redemptorysty do diecezji przez Ojca Świętego, co jednak nie zwalnia go z obowiązku przestrzegania ślubów, lecz wtedy w sprawach jurysdykcyjnych podlega pod biskupa miejsca, a nie jak dotąd pod prowincjała zgromadzenia. Może się to stać tylko i wyłącznie wtedy, gdy u duchownego występują mocne symptomy niezdolności do życia we wspólnocie zakonnej lub długotrwałe przebywanie poza nią.

Matka Boża Nieustającej Pomocy[edytuj | edytuj kod]

Matka Boża Nieustającej Pomocy

Oryginalny wizerunek Matki Bożej Nieustającej Pomocy został namalowany na desce o wymiarach 54 cm x 41,5 cm. Powstał on, jak twierdzą niektórzy historycy sztuki, w Bizancjum, inni uważają natomiast, że obraz powstał na świętej górze Athos. Dawne zapisy mówią, że dzieło przewiózł na statku do Europy bogaty kupiec i w czasie burzy, kiedy statek tonął, wyciągnął go ze skrzyni i ukazał podróżującym z nim, z zaleceniem szczególnej modlitwy o uratowanie. Dzięki modlitwie za wstawiennictwem Matki Bożej Nieustającej Pomocy wyszli cało z opresji i niebezpieczeństwa.

Po latach redemptorysta Michał Marchi odnalazł obraz i zaczął zabiegać, aby obraz trafił do kościoła redemptorystów w Rzymie. Stało się tak dzięki dekretowi Ojca Świętego Piusa IX, który został wydany 26 kwietnia 1866. Natomiast 23 czerwca 1867 dziekan Kapituły Watykańskiej uroczyście koronował Obraz Matki Bożej Nieustającej Pomocy, potwierdzając tym samym kult Matki Bożej w tym wizerunku i otrzymywane za jego pośrednictwem łaski. Od tego momentu kult Matki Nieustającej Pomocy zaczął prężnie się rozwijać i rozprzestrzenił się po całym świecie.

Kopie obrazu znajdują się w niemal każdym kościele prowadzonym przez ojców redemptorystów oraz wielu świątyniach, gdzie prowadzili oni misje ludowe. To właśnie oni stworzyli znaną na całym świecie Nowennę do Matki Bożej Nieustającej Pomocy[6].

Formacja w Polsce[edytuj | edytuj kod]

Etapy formacji redemptorystów:

  • Postulat – rok przeznaczony na przyjrzenie się życiu zakonnemu, pogłębienie życia religijnego i poznanie duchowości Zgromadzenia. Postulanci nie noszą habitu i nie składają ślubów zakonnych. Przeżywany jest w Bardzie Śląskim.
  • Nowicjat – trwa jeden rok w Lubaszowej i jest szczególnym czasem przebytym głównie na modlitwie, w znacznym ograniczeniu kontaktów z ludźmi. Rok ten kończy się złożeniem ślubów czystości, ubóstwa i posłuszeństwa, podczas których otrzymuje się habit.

Obydwa pierwsze etapy obowiązkowe są zarówno dla kandydatów na braci, jak i ojców. Ci, którzy chcą zostać ojcami redemptorystami, muszą odbyć jeszcze 2 lata studiów filozoficznych i 4 lata teologicznych w Tuchowie. Natomiast kandydaci na braci zakonnych muszą przeżyć jeszcze pięć lat junioratu, gdzie poprzez modlitwę, naukę i spełnianie różnych posług domowych przygotowują się do ślubów wieczystych. Chcący zostać braćmi zakonnymi mogą pewien etap formacji odbywać w innej placówce poza Tuchowem.

Ciekawostki[edytuj | edytuj kod]

Prowincja Warszawska Redemptorystów jest najliczniejszą jednostką zgromadzenia. Na drugim miejscu znajduje się Wietnam, gdzie od paru lat notuje się najwyższą liczbę powołań. Jeśli chodzi o braci zakonnych po ślubach wieczystych to najwięcej jest ich w Prowincji Wietnamskiej, São Paulo i Warszawskiej.

W Polsce redemptoryści są znani głównie dzięki prowadzonemu przez nich Radiu Maryja i Telewizji Trwam oraz posłudze pełnionej przy Bazylice Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Tuchowie - najsłynniejszym miejscu pielgrzymkowym diecezji tarnowskiej.

Niektórzy biskupi i kardynałowie wywodzący się ze Zgromadzenia Redemptorystów[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]