Ewaryst (papież)

Święty
	męczennik
Czczony przez	Kościół katolicki
Wspomnienie	26 października
Atrybuty	miecz, szopka

Ewaryst
Evaristus
	Aristus
	Papież; Biskup Rzymu
Data i miejsce śmierci	ok. 105/109 ; Rzym
Miejsce pochówku	Cmentarz w Watykanie↗
	Papież
Okres sprawowania	ok. 97/101–105/109
Wyznanie	pierwotne chrześcijaństwo
Kościół	rzymskokatolicki
Pontyfikat	ok. 97/101
	Multimedia w Wikimedia Commons

Ewaryst (łac. Evaristus; znany także pod imieniem Aristus; zm. ok. 105/109 w Rzymie) – męczennik i święty Kościoła katolickiego, 5. papież w okresie ok. 97/101–105/109.

Życiorys

O jego życiu niewiele wiadomo. Według Liber Pontificalis pochodził ze zhellenizowanej żydowskiej rodziny, a jego ojciec Judasz pochodził z Betlejem^[1]. Jego pontyfikat rozpoczął się w okolicach 97/101 roku^[1]. Nie ma też zgodności co do kolejności sprawowania władzy – Ireneusz z Lyonu wymienia Ewarysta jako następcę Klemensa I, natomiast Katalog Liberiusza opisuje go jako następcę Anakleta^[1].

Według Liber Pontificalis, Ewaryst miał podzielić rzymskie parafie na 25 „tytułów”, którymi zarządzali prezbiterzy oraz ustanowić siedmioosobową eskortę biskupa złożoną z diakonów^[1]^[2]. Obie te tezy należy odrzucić jako niewiarygodne^[2]. Co do długości pontyfikatu źródła nie są zgodne: Euzebiusz z Cezarei twierdził, że jego pontyfikat trwał 8-9 lat, Liber Pontificalis wskazuje na niecałe 10 lat, natomiast Katalog Liberiusza wymienia niespełna 14 lat^[2]. Dwa dokumenty przypisywane Ewarystowi przez Pseudo-Izydora(inne języki) są sfałszowane^[3].

Zmarł około 105/109 roku^[1]. Według tradycji zginął śmiercią męczeńską za czasów panowania Trajana, jednak podawane jest to w wątpliwość^[1]. Badania nie potwierdzają także złożenia ciała obok grobu św. Piotra^[1].

Kościół katolicki wspomina Ewarysta 26 października^[2].

Zobacz też

Przypisy

↑ ^a ^b ^c ^d ^e ^f ^g Kazimierz Dopierała: Księga papieży. Poznań: Zysk i S-ka, 2019, s. 34. ISBN 978-83-8116-793-2. (pol.).
↑ ^a ^b ^c ^d John N. D. Kelly: Encyklopedia papieży. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 2006, s. 19-20. ISBN 83-06-02998-4. (pol.).
↑ Pope St. Evaristus. Catholic Encyclopedia. [dostęp 2025-10-06]. (ang.).

Linki zewnętrzne

Evaristus. vatican.va. [dostęp 2021-06-07]. [zarchiwizowane z tego adresu]. (ang.).

[Dopierała-1] ↑ ^a ^b ^c ^d ^e ^f ^g Kazimierz Dopierała: Księga papieży. Poznań: Zysk i S-ka, 2019, s. 34. ISBN 978-83-8116-793-2. (pol.).

[Kelly-2] John N. D. Kelly: Encyklopedia papieży. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 2006, s. 19-20. ISBN 83-06-02998-4. (pol.).

[CE-3] Pope St. Evaristus. Catholic Encyclopedia. [dostęp 2025-10-06]. (ang.).

[4] Kanonizowany bez zatwierdzenia cudu

[1]

[2]

[3]

[A]

Święci Kościołów katolickiego i prawosławnego	Piotr Linus Klemens I Aleksander I Sykstus I Urban I Anter Fabian Stefan I Sykstus II Kajus Marcelin Sylwester I Celestyn I Agapit Grzegorz I Marcin I Agaton
Święty tylko Kościoła prawosławnego	Liberiusz
Święci tylko Kościoła katolickiego	Anaklet Ewaryst Telesfor Hygin Pius I Anicet Soter Eleuter Wiktor I Zefiryn Kalikst I Poncjan Korneliusz Lucjusz I Dionizy Feliks I Eutychian Marceli I Euzebiusz Milcjades Marek Juliusz I Damazy I Syrycjusz I Anastazy I Innocenty I Zozym Bonifacy I Sykstus III Leon I Hilary Symplicjusz Feliks III Gelazjusz I Symmach Hormizdas Jan I Feliks IV Sylweriusz Bonifacy III Adeodat I Eugeniusz I Witalian Leon II Benedykt II Sergiusz I Grzegorz II Grzegorz III Zachariasz Paweł I Leon III Paschalis I Leon IV
Formalnie beatyfikowani przez Kościół katolicki	Wiktor III Urban II Eugeniusz III Grzegorz X Innocenty V Benedykt XI Urban V Innocenty XI Pius IX Jan Paweł I
Formalnie kanonizowani przez Kościół katolicki	Mikołaj I Wielki Hadrian III Leon IX Grzegorz VII Celestyn V Pius V Pius X Jan XXIII^[A] Paweł VI Jan Paweł II