Acetylocholina

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Acetylocholina
Acetylocholina Acetylocholina
Nazewnictwo
Ogólne informacje
Wzór sumaryczny C7H16NO2
Masa molowa 146,21 g/mol
Identyfikacja
Numer CAS 51-84-3
2260-50-6 (jodek)
52978-03-7
56-13-3
60-31-1 (chlorek)
66-23-9 (bromek)
7632-27-1
77822-10-7
78213-25-9
927-86-6 (nadchloran)
PubChem 187[1]
DrugBank DB03128[2]
Klasyfikacja
ATC S01 EB09
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Acetylocholina (ACh) – organiczny związek chemiczny, ester kwasu octowego i choliny. W organizmach żywych związek ten jest neuromediatorem syntetyzowanym w neuronach cholinergicznych. Prekursorem acetylocholiny jest cholina, która przenika z przestrzeni międzykomórkowej do wnętrza neuronów.

Cholina ulega estryfikacji, tj. przyłączeniu reszty kwasu octowego do acetylocholiny przy udziale enzymu acetylotransferazy cholinowej. Powstała acetylocholina jest uwalniana z zakończeń presynaptycznych do przestrzeni synaptycznej przez dopływające impulsy nerwowe, a część jej jest magazynowana w ziarnistościach neuronów. Po wydzieleniu z zakończeń presynaptycznych acetylocholina działa na receptory znajdujące się w zakończeniach postsynaptycznych i jest bardzo szybko rozkładana przez enzym acetylocholinesterazę.

Jest to jedyny mechanizm unieczynniania acetylocholiny. Szybkość syntezy acetylocholiny zależy od stężenia choliny oraz acetylocholiny w neuronie. Związki fosforoorganiczne (tj. sarin, soman) mają zdolność do inhibicji acetylocholinesterazy, co warunkuje ich toksyczność.

Istnieją 2 typy receptorów cholinergicznych:

  • nikotynowe (N) – są wbudowane w błonę komórki zwoju autonomicznego
  • muskarynowe (M) – występujące w synapsach obwodowych zakończeń przywspółczulnych, są one wbudowane w błonę komórki efektorowej.

Acetylocholina między innymi:

Acetylocholina nie ma obecnie zastosowania leczniczego ze względu na nieswoiste, zbyt toksyczne i bardzo krótkie działanie. Stosowane są natomiast inne estry choliny. Są też stosowane leki hamujące acetylocholinesterazę i tym samym zwiększające dla organizmu dostępną pulę acetylocholiny. Przykładami takich leków są np. jeden z najstarszych leków tej grupy - fizostygmina i inne leki, mające duże znaczenie praktyczne w wybranych jednostkach chorobowych - donepezil, galantamina, rywastygmina i inne.

Przypisy

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.