Krzyż za udział w Wojnie 1918–1921

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Krzyż za udział w Wojnie 1918–1921
Awers
Awers
Baretka
Baretka
Ustanowiono 21 lipca 1990
Wycofano 8 maja 1999
Wielkość 42 x 42 mm
Wydano prawie 8 tys.
Powiązane Krzyż Niepodległości
Krzyż Ochotniczy za Wojnę
Order Krzyża Niepodległości
Krzyż za udział w Wojnie 1918-1921 z legitymacją w tle

Krzyż za udział w Wojnie 1918-1921 – polskie państwowe odznaczenie wojskowe.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Krzyż za udział w Wojnie 1918–1921 ustanowiono ustawą Sejmu z 21 lipca 1990[1] dla odznaczenia osób, które pełniąc służbę w latach 1918-1921, przyczyniły się do ugruntowania niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej. Odznaczenie nawiązuje do przedwojennego Krzyża Ochotniczego za Wojnę 1918-1921[2].

Krzyż nadawany był uczestnikom wojny w latach 1918-1921 we wszystkich służbach, żyjącym w dniu wejścia ustawy w życie (10 sierpnia 1990). Obejmuje on wojnę polsko-ukraińską i wojnę polsko-bolszewicką. Krzyż nadawał Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Ministra Obrony Narodowej. Odznaczeni otrzymywali odznakę Krzyża i legitymację.

Z dniem 8 maja 1999 nadawanie Krzyża uznano za zakończone[3].

Łącznie nadano 7821 krzyży[2].

Opis odznaki[edytuj | edytuj kod]

Odznaka[4] w formie krzyża równoramiennego prostego wykonanego z metalu o wymiarach 42 x 42 mm, składa się z czterech równych, rozszerzonych na końcach ramion o przekroju spłaszczonego ośmioboku i związanych pośrodku sześcianem.

Na ramionach poprzecznych Krzyża wyryty jest poziomo napis: OBROŃCY – OJCZYZNY, na ramionach pionowych – daty: 1918 i 1921, w środku zaś skrzyżowania ramion znajduje się wizerunek orła na tle z białej emalii.

Forma odznaki Krzyża powtarza, z modyfikacjami, odznakę przedwojennego Krzyża Niepodległości.

Wstążka szerokości 37 mm w kolorze czerwonym z dwoma wąskimi białymi pionowymi paskami.

Do 1992 roku Krzyż za udział w Wojnie 1918–1921 nosiło się w kolejności po Krzyżu Walecznych, po 1992 roku – po obecnie obowiązujących odznaczeniach państwowych.

Odznaczeni[edytuj | edytuj kod]

Wśród odznaczonych w 1990 byli m.in.:

 Z tym tematem związana jest kategoria: Odznaczeni Krzyżem za udział w Wojnie 1918–1921.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Ustawa z dnia 21 lipca 1990 r. o ustanowieniu Krzyża za udział w Wojnie 1918-1921 (Dz.U. z 1990 r. Nr 53, poz. 307)
  2. a b c d e f g h i j Stefan Oberleitner: Ordery, odznaczenia i odznaki III Rzeczypospolitej Polskiej 1990-1999. Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek, 2001, s. 50-51. ISBN 83-7174-726-8.
  3. Art. 7 pkt 1 ust. 7 ustawy z dnia 16 października 1992 r. Przepisy wprowadzające ustawę o orderach i odznaczeniach, uchylające przepisy o tytułach honorowych oraz zmieniające niektóre ustawy (Dz.U. z 1992 r. Nr 90, poz. 451)
  4. Art. 4 ustawy z dnia 21 lipca 1990 r. o ustanowieniu Krzyża za udział w Wojnie 1918-1921