Krzanowice

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: Krzanowicewieś w woj. opolskim, w pow. opolskim, w gminie Dobrzeń Wielki.
Krzanowice
Rynek w Krzanowicach
Rynek w Krzanowicach
Herb
Herb Krzanowic
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Powiat raciborski
Gmina Krzanowice
gmina miejsko-wiejska
Burmistrz Andrzej Strzedulla
Powierzchnia 3,19 km²
Populacja (2008)
• liczba ludności
• gęstość

2149[1]
673,6 os./km²
Strefa numeracyjna
+48 32
Kod pocztowy 47-470
Tablice rejestracyjne SRC
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Krzanowice
Krzanowice
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Krzanowice
Krzanowice
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Krzanowice
Krzanowice
Ziemia 50°01′05″N 18°07′31″E/50,018056 18,125278
TERC
(TERYT)
2244511034
Strona internetowa

Krzanowice (dodatkowa nazwa w j. niem. Kranowitz[2]; cze. Křenovice) – miasto w południowej Polsce, w województwie śląskim, w powiecie raciborskim, siedziba władz gminy miejsko-wiejskiej Krzanowice.

Według danych z 31 grudnia 2004 r. miasto miało 2206 mieszkańców.

Demografia[edytuj]

Piramida wieku mieszkańców Krzanowic w 2014 r.[3]:
Piramida wieku Krzanowice.png

Nazwa[edytuj]

Nazwa pochodzi prawdopodobnie od polskiej nazwy oznaczającej zakończenie, granicę czegoś - "krańca". Według niemieckiego językoznawcy Heinricha Adamy pochodzi ona od nazwy "zbocza"[4]. W swoim dziele o nazwach miejscowych na Śląsku wydanym w 1888 r. we Wrocławiu wymienia on najstarszą nazwę miejscowości w polskiej formie Krżenowice tłumacząc jej znaczenie "Dorf am Abhange" czyli po polsku "Miejscowość na stoku, zboczu, pochyłości"[4]. Nazwa została później zgermanizowana przez Niemców na Kranowitz w wyniku czego utraciła swoje pierwotne znaczenie[4].

W dziele Matthäusa Meriana pt. „Topographia Bohemiae, Moraviae et Silesiae” z 1650 r. miasto wymienione jest pod nazwą Kranowitz[5]. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego podaje dwie polskie nazwy miejscowości Krzanowice oraz Chrzanowice oraz niemiecką Kranowitz[6].

Historia[edytuj]

W pobliżu współczesnych Krzanowic rozwijała się zapewne osada grupy śląskiej kultury łużyckiej, gdyż w 1925 r. na terenie miasta odkryto cmentarzysko tej kultury. Badania archeologiczne prowadzono w w 1925 r. oraz w latach 1976-1985. Ustalono, że pochówki odbywały się w okresie 1300-650 p.n.e. i że były one dość zróżnicowane. Wyodrębniono bowiem trzy rodzaje pochówków: popielnicowe, bezpopielnicowe oraz tzw. typu kietrzańskiego[7].

Prawa miejskie Krzanowice otrzymały w 1265 r. i posiadały je do 1945 r. Po II wojnie światowej (i włączeniu do Polski) Krzanowice zostały zarejestrowane jako gmina wiejska. Prawa miejskie zostały przywrócone w 2001 r. W okresie hitlerowskiego reżimu w latach 1936-1945 miejscowość nosiła nazwę Kranstädt[8].

Wspólnoty wyznaniowe[edytuj]

W mieście funkcjonuje jedna parafia rzymskokatolicka św. Wacława.

Osoby związane z Krzanowicami[edytuj]

  • Albert von Crenwicz (zm. 1353 lub później) - burgrabia i starosta krajowy kłodzki oraz pan zastawny ziemi kłodzkiej w latach 1346-1350
  • Vincenz Kollar (1797-1860) - austriacki entomolog specjalizujący się w dipterologii, kustosz
  • Max Schirschin (1921-2013) - piłkarz i trener piłkarski
  • Anna Wojtaszek-Pazera-Bocson (ur. 1936) - lekkoatletka i oszczepniczka w Australii

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Ludność Polski 2008 GUS.
  2. http://www.mswia.gov.pl/download.php?s=4&id=1417.
  3. http://www.polskawliczbach.pl/Krzanowice, w oparciu o dane GUS.
  4. a b c Heinrich Adamy: Die Schlesischen Ortsnamen ihre entstechung und bedeutung. Breslau: Verlag von Priebotsch`s Buchhandlung, 1888, s. 69.
  5. Matthäusa Meriana,”Topographia Bohemiae, Moraviae et Silesiae”, Frankfurt am Main 1650.
  6. Krzanowice – Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, 1880–1902, Tom IV, s. 610.
  7. Cmentarzysko kultury łużyckiej w Krzanowicach – dostęp: 25 stycznia 2011.
  8. M. Choroś, Ł. Jarczak, S. Sochacka, Słownik nazw miejscowych Górnego Śląska, Opole-Kluczbork 1997, s. 57.

Linki zewnętrzne[edytuj]