Krzanowice

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: Krzanowicewieś w woj. opolskim, w pow. opolskim, w gminie Dobrzeń Wielki.
Krzanowice
Rynek w Krzanowicach
Rynek w Krzanowicach
Herb
Herb Krzanowic
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Powiat raciborski
Gmina Krzanowice
gmina miejsko-wiejska
Burmistrz Andrzej Strzedulla
Powierzchnia 3,19 km²
Populacja (30.06.2016)
• liczba ludności
• gęstość

2 200[1]
714,3 os./km²
Strefa numeracyjna
+48 32
Kod pocztowy 47-470
Tablice rejestracyjne SRC
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Krzanowice
Krzanowice
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Krzanowice
Krzanowice
Ziemia50°01′05″N 18°07′31″E/50,018056 18,125278
TERC
(TERYT)
2244511034
Strona internetowa

Krzanowice (dodatkowa nazwa w j. niem. Kranowitz[2]; cze. Křenovice) – miasto w południowej Polsce, w województwie śląskim, w powiecie raciborskim, siedziba władz gminy miejsko-wiejskiej Krzanowice.

Według danych z 31 grudnia 2004 r. miasto miało 2206 mieszkańców.

Demografia[edytuj]

Piramida wieku mieszkańców Krzanowic w 2014 r.[1]:
Piramida wieku Krzanowice.png

Nazwa[edytuj]

Nazwa pochodzi prawdopodobnie od polskiej nazwy oznaczającej zakończenie, granicę czegoś - "krańca". Według niemieckiego językoznawcy Heinricha Adamy pochodzi ona od nazwy "zbocza"[3]. W swoim dziele o nazwach miejscowych na Śląsku wydanym w 1888 r. we Wrocławiu wymienia on najstarszą nazwę miejscowości w polskiej formie Krżenowice tłumacząc jej znaczenie "Dorf am Abhange" czyli po polsku "Miejscowość na stoku, zboczu, pochyłości"[3]. Nazwa została później zgermanizowana przez Niemców na Kranowitz w wyniku czego utraciła swoje pierwotne znaczenie[3].

W dziele Matthäusa Meriana pt. „Topographia Bohemiae, Moraviae et Silesiae” z 1650 r. miasto wymienione jest pod nazwą Kranowitz[4]. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego podaje dwie polskie nazwy miejscowości Krzanowice oraz Chrzanowice oraz niemiecką Kranowitz[5].

Historia[edytuj]

W pobliżu współczesnych Krzanowic rozwijała się zapewne osada grupy śląskiej kultury łużyckiej, gdyż w 1925 r. na terenie miasta odkryto cmentarzysko tej kultury. Badania archeologiczne prowadzono w w 1925 r. oraz w latach 1976-1985. Ustalono, że pochówki odbywały się w okresie 1300-650 p.n.e. i że były one dość zróżnicowane. Wyodrębniono bowiem trzy rodzaje pochówków: popielnicowe, bezpopielnicowe oraz tzw. typu kietrzańskiego[6].

Prawa miejskie Krzanowice otrzymały w 1265 r. i posiadały je do 1945 r. Po II wojnie światowej (i włączeniu do Polski) Krzanowice zostały zarejestrowane jako gmina wiejska. Prawa miejskie zostały przywrócone w 2001 r. W okresie hitlerowskiego reżimu w latach 1936-1945 miejscowość nosiła nazwę Kranstädt[7].

Wspólnoty wyznaniowe[edytuj]

W mieście funkcjonuje jedna parafia rzymskokatolicka św. Wacława.

Osoby związane z Krzanowicami[edytuj]

  • Albert von Crenwicz (zm. 1353 lub później) - burgrabia i starosta krajowy kłodzki oraz pan zastawny ziemi kłodzkiej w latach 1346-1350
  • Vincenz Kollar (1797-1860) - austriacki entomolog specjalizujący się w dipterologii, kustosz
  • Max Schirschin (1921-2013) - piłkarz i trener piłkarski
  • Anna Wojtaszek-Pazera-Bocson (ur. 1936) - lekkoatletka i oszczepniczka w Australii

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. a b http://www.polskawliczbach.pl/Krzanowice, w oparciu o dane GUS.
  2. http://www.mswia.gov.pl/download.php?s=4&id=1417.
  3. a b c Heinrich Adamy: Die Schlesischen Ortsnamen ihre entstechung und bedeutung. Breslau: Verlag von Priebotsch`s Buchhandlung, 1888, s. 69.
  4. Matthäusa Meriana,”Topographia Bohemiae, Moraviae et Silesiae”, Frankfurt am Main 1650.
  5. Krzanowice – Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, 1880–1902, Tom IV, s. 610.
  6. Cmentarzysko kultury łużyckiej w Krzanowicach – dostęp: 25 stycznia 2011.
  7. M. Choroś, Ł. Jarczak, S. Sochacka, Słownik nazw miejscowych Górnego Śląska, Opole-Kluczbork 1997, s. 57.

Linki zewnętrzne[edytuj]