Przyrów

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Artykuł 50°48′1″N 19°31′39″E
- błąd 39 m
WD 50°48'0.0"N, 19°31'0.1"E, 50°44'N, 19°28'E
- błąd 14 m
Odległość 805 m
Przyrów
wieś
Ilustracja
Głaz znajdujący się na rynku upamiętniający mieszkańców wsi poległych w II wojnie światowej
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Powiat częstochowski
Gmina Przyrów
Liczba ludności (2008) 1222
Strefa numeracyjna 34
Kod pocztowy 42-248
Tablice rejestracyjne SCZ
SIMC 0143550
Położenie na mapie gminy Przyrów
Mapa konturowa gminy Przyrów, blisko centrum u góry znajduje się punkt z opisem „Przyrów”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „Przyrów”
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa konturowa województwa śląskiego, u góry po prawej znajduje się punkt z opisem „Przyrów”
Położenie na mapie powiatu częstochowskiego
Mapa konturowa powiatu częstochowskiego, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Przyrów”
Ziemia50°48′01″N 19°31′39″E/50,800278 19,527500

Przyrówwieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie częstochowskim, w gminie Przyrów, nad Wiercicą. Siedziba gminy Przyrów. Dawniej miasto.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Przyrów został założony jako miasto w 1369 na terenie wsi Komorów przez Jakuba Rechickiego z Nagłowic. Miasto królewskie założone przez Kazimierza Wielkiego na prawie średzkim w 1369 [1]. Pozbawiony praw miejskich w 1870[2].

Od końca XVIII w. Przyrów zamieszkiwała społeczność żydowska (w 1857 - 954 osób, czyli 43 proc. mieszkańców; w 1921 - 802, około 32 proc.). Istniała synagoga i cmentarz. Wśród Żydów była grupa chasydów, związanych z Lelowem. W 1940 Niemcy utworzyli w Przyrowie obóz pracy, w którym zgromadzili ponad 800 Żydów. 18 września 1942 wszystkich wywieziono do getta w Koniecpolu, skąd 7 października 1942 trafili do obozu zagłady w Treblince i zginęli[3].

5 stycznia 1945 wieś została spacyfikowana przez oddział własowców pod dowództwem SS. Zamordowali oni 43 osoby, a zabudowania spalili[4].

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa częstochowskiego.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Anna Berdecka, Nowe lokacje miast królewskich w Małopolsce w latach 1333-1370 : chronologia i rozmieszczenie, w: Przegląd Historyczny, T. 65 (1974), z. 4, tabela 1 po s. 617.
  2. Robert Krzysztofik, Lokacje miejskie na obszarze Polski. Dokumentacja geograficzno-historyczna, Katowice 2007, s. 62-63.
  3. Przyrów, sztetl.org.pl [dostęp 2020-12-19].
  4. Józef Fajkowski, Jan Religa: Zbrodnie hitlerowskie na wsi polskiej 1939-1945. Warszawa: Wydawnictwo Książka i Wiedza, 1981, s. 85.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

R. Dulias, A. Hibszer; Województwo śląskie. Przyroda, Gospodarka, Dziedzictwo kulturowe, Kraków 2004, s.192.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]